Όπως η καραμέλα της διαιτησίας…

Χρησιμοποίησα στην επιστολή μου «ΤΑ ΝΕΑ 25/2/08» τον χαρακτηρισμό «επαρχιώτικος εθνικισμός». Ο χαρακτηρισμός εξακολουθεί να ισχύει, αλλά μόνο για τον κ. Γεωργουσόπουλο και σαφώς όχι για τους κορυφαίους Έλληνες στους οποίους αυτάρεσκα αυτοσυγκαταλέγεται. Ο Σεφέρης, π.χ., ήταν γνήσιος κοσμοπολίτης (οι Σεφερολάγνοι όχι). Ο αδιαμφισβήτητος ελληνοκεντρισμός του εννοιολογείται μέσα από τον κοσμοπολιτισμό του και από την αίσθηση διασποράς και οικουμενικότητας που είχε ως Μικρασιάτης αστός. Το πρόβλημα με τον ελληνοκεντρισμό του Σεφέρη βρίσκεται στη νοσταλγία του, και κανείς μας δεν έχει πει ότι είναι ίδιος με τον ελληνοκεντρισμό του Δραγούμη ή του Περικλή Γιαννόπουλου. Το γεγονός ότι «εμείς» δεν έχουμε κολλήσει στον Σεφέρη και μας ενδιαφέρουν εξίσου ο Κάλας ή ο Καπετανάκης (από τη γενιά του) ενοχλεί μόνον εκείνους που, αν τους πάρεις τον Σεφέρη, νιώθουν ότι γκρεμίζονται στην άβυσσο. Δεν υπάρχει μεγαλύτερη βλακεία από το να θεωρούνται όλα αυτά μεταμοντέρνα. Γενικά, η φλυαρία για το μεταμοντέρνο είναι όπως η καραμέλα της διαιτησίας στο ελληνικό ποδόσφαιρο. Αν η ταυτόχρονη πολλαπλότητα προσεγγίσεων, η συνύφανση ετερόκλητων στοιχείων, ο κριτικός αναστοχασμός παγιωμένων μορφών τέχνης μέσω της επιτέλεσής τους σε νέα πλαίσια κ.λπ. είναι μεταμοντερνισμός, τότε ένας μεγάλος Έλληνας μεταμοντέρνος είναι ο Μίμης Πλέσσας.

Χειρότερα, όμως, οι πιο βάναυσες καταγγελίες για μεταμοντερνισμό και ανθελληνικό διεθνισμό ή παγκοσμιοποιημένο δεν ξέρω τι προέρχονται, δυστυχώς, από προνομιακά (αυτο)αντιλαμβανόμενες «αριστερές» θέσεις. Προφανώς, λησμονούν ότι στοιχειώδες σε μια αριστερή αντίληψη της κοινωνίας είναι η αμφισβήτηση και ανατροπή κατεστημένων εξουσιών, παγιωμένων αντιλήψεων και νοημάτων, συμφεροντολογικών αξιών, βολεμένων ειδώλων, μηχανισμών (ανα)παραγωγής της Αλήθειας, πρακτικών απαξίωσης, λογοκρισίας, παραπληροφόρησης, αδικίας και ό,τι φέρεται ως ιερό και όσιο, πέραν κάθε αμφιβολίας και κριτικής.

Από την εποχή του Κοραή συναντάμε το φαινόμενο να απορρίπτονται ιδέες ως ξενόφερτες, τότε φράγκικες, τώρα αμερικανικές, στο μέλλον πιθανόν κινεζικές. Το κόστος της απόρριψης δεν αφορά ποτέ τον έξω κόσμο. Αφορά και βαραίνει την ίδια την Ελλάδα, τής αφαιρεί τις δυνάμεις να αναστοχαστεί τα λάθη της και να καλυτερεύσει ως κοινωνία. Όσοι φοβούνται την καταστροφή του Ελληνισμού να κοιτάξουν εκεί.

ΥΓ: Δεν έχω καμία φιλοδοξία να πρωτεύσω στις ύβρεις και τα ψεύδη, στη ζηλοφθονία και τη μικροπρέπεια, στην ασχετοσύνη και τη μικρόνοια. Το αφήνω στον κ. Γεωργουσόπουλο, ο οποίος και ταλαντούχος είναι σε αυτούς τους τομείς και δεν έχει τίποτε άλλο να κάνει.

Ο Στάθης Γουργουρής είναι καθηγητής Συγκριτικής Λογοτεχνίας στις ΗΠΑ