ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΕΚΤΟΣ ΔΡΟΜΟΥ

Η ανακάλυψη της Στεφανιάδας
Παλιότερα μετά το Βλάσι άρχιζε ο χωματόδρομος στο εντυπωσιακό τοπίο της ρεματιάς. Τον περασμένο Οκτώβριο όμως 7 χιλιόμετρα ώς πέρα από το Παλιοχώρι Φουντωτού (πριν από το Χάνι του Νασιώκα και συγκεκριμένα ώς τη γέφυρα-διασταύρωση για Λεοντίτο) στρώθηκαν με φρέσκια άσφαλτο, αλλάζοντας το τοπίο και κάνοντας λίγο πιο εύκολη τη ζωή των κατοίκων που πεισματικά παραμένουν στην περιοχή. Περνάτε λοιπόν το γεφύρι, μπαίνοντας στον βατό χωματόδρομο και 500 μ. ύστερα ακολουθείτε το αριστερό παρακλάδι του δρόμου προς Μονή Σπηλιάς (δεξιά πηγαίνει για Πετροχώρι-Κουμπουριανά). Ακόμα 1.200 μέτρα και περνάτε από ετοιμόρροπο παλιό γεφύρι και ανηφορίζετε λίγο μέχρι να δείτε τη διασταύρωση για τη Μονή Σπηλιάς. Έπειτα από την απαραίτητη επίσκεψη (ούτε 2 χλμ. η παράκαμψη) συνεχίζετε στον κεντρικό δρόμο για να σας αποκαλυφθεί για πρώτη φορά η λίμνη Στεφανιάδα (εκεί στη βίγλα της εγκατάστασης του «Γιατρού της Πείνας» που μάθαμε ότι πρόσφατα τραυματίστηκε- περαστικά!). Αυτή η λίμνη δημιουργήθηκε όταν το 1963 το απέναντι τεράστιο κομμάτι βουνού (το διακρίνεις και σήμερα) αποκολλήθηκε και έπεσε στη ρεματιά παρασύροντας το παλιό χωριό Στεφανιάδα. Έτσι, δημιουργήθηκε μια νέα λίμνη στον χάρτη των Αγράφων. Περισσότερο εντυπωσιακός από ποτέ, ο χωματόδρομος συνεχίζει περνώντας δίπλα από τη λίμνη. Η παράκαμψη για τη Μονή Κώστη (που αξίζει να ακολουθήσετε) εμφανίζεται λίγο πιο κάτω και δεν θα αργήσετε να προσεγγίσετε τον ορεινό οικισμό Αετοχώρι (υψόμετρο 800) ανάμεσα σε έλατα με απίθανη θέα στο Κουμπουριανίτικο ρέμα. Ο ορίζοντας εδώ είναι ανοιχτός και η αίσθηση μοναδική. Ακόμα μια οπτική-αισθητική έκπληξη σας περιμένει σχεδόν 3 χλμ. ύστερα από το Αετοχώρι. Περνώντας το διάσελο πριν αρχίσετε να κατηφορίζετε προς τη Συκιά εμφανίζεται μεγαλειώδης ο Αχελώος στα αριστερά σας σαν θηριώδες υγρό φίδι… αρκεί κι αυτός να έχει νερό! Σε 5 χιλιόμετρα η χωμάτινη διαδρομή τελειώνει και στον φαρδύ ασφαλτόδρομο στρίβετε δεξιά για να βρεθείτε στη Συκιά.

Η Συκιά και η εκτροπή του Αχελώου
Είτε ακολουθήσετε τον ασφάλτινο δρόμο από τα χωριά της Αργιθέας είτε ολοκληρώσετε την εκτός δρόμου διαδρομή μέσω της λίμνης Στεφανιάδας, θα βρεθείτε στην τοποθεσία Συκιά. Σε αυτό το «κομβικό» σημείο πρόκειται να γίνει ένα ακόμα μεγάλο φράγμα ύψους 150 μέτρων πάνω στον Αχελώο, ενώ σημαντική ποσότητα των νερών του θα εκτραπεί προς τη θεσσαλική πεδιάδα. Οι γαλαρίες είναι έτοιμες, αλλά το θέαμα είναι τρομακτικό. Σε πιάνει η ψυχή σου και ανεξάρτητα από τα πιστεύω του καθενός για τη χρησιμότητα του έργου της εκτροπής, αντιλαμβάνεσαι τον ξεκάθαρο βιασμό.

Σε αυτό το σημείο έχουν ασελγήσει «διάφοροι» κατ΄ εξακολούθηση. Το κακό ξεκίνησε από τους Βρετανούς «συμμάχους» την περίοδο του Εμφυλίου. Στις βουνοπλαγιές πάνω από τη Συκιά τα κορμιά των συμπατριωτών μας ανταρτών έπεφταν το ένα μετά το άλλο, χτυπημένα από βρετανικά αεροπλάνα. Σαν να μην έφτανε αυτό το κακό, σωριάστηκε- χτυπημένο κι αυτό- το μεγαλύτερο μονότοξο πέτρινο γεφύρι των Βαλκανίων.

Το φημισμένο γεφύρι του Κοράκου, ένα θηρίο με άνοιγμα βάσης 84 μέτρα και ύψος 46 μέτρα. Σήμερα έχουν απομείνει κάποιες πέτρες από τα βάθρα και το στρατιωτικό φυλάκιο του γεφυριού, έργο του 19ου αιώνα. Το παλιό ρωμαϊκό γεφύρι πίσω από του Κοράκου, η Κουτσοκαμάρα που δεν χρησιμοποιείτο από το 1515 το διέλυσαν αυθαίρετα τον 20ό αιώνα τα «έργα εκτροπής».

Επειδή λοιπόν εκτός από την αισθητική σ΄ αυτό το σημείο, στη Συκιά, πλήττεται και η ευαισθησία μας, νομίζουμε ότι είναι απαραίτητο να φτάσετε ώς εκεί, να… θυμώσετε και να κάνετε κάτι γι΄ αυτό!

Μονή Σπηλιάς αλλά και Κώστη
Δύο μοναστήρια, το ένα δίπλα στο άλλο, εκατέρωθεν της λίμνης Στεφανιάδας αφιερωμένα στην Παναγία αγναντεύουν το Κουμπουριανίτικο ρέμα. Η Μονή Σπηλιάς είναι φημισμένη σε όλη την Ελλάδα (Κοίμηση της Θεοτόκου) και τον Δεκαπενταύγουστο γίνεται εδώ κανονικό λαϊκό προσκύνημα. Στα 800 μέτρα ύψος μοιάζει να αιωρείται στο κενό και αγναντεύει την ονομαστή κορυφή Καράβα των Αγράφων, αλλά και τον οικισμό Κουμπουριανίτικα, στην άλλη πλευρά της ρεματιάς. Η μονή ιδρύθηκε πιθανόν το 1604, όταν οι μοναχοί Αθανάσιος και Παρθένιος έκτισαν τη μικρή εκκλησία που σήμερα αποτελεί το καθολικό της. Το 1736 χτίστηκε και δεύτερη εκκλησιά, ενώ το απίθανο ξυλόγλυπτο τέμπλο που θαυμάζουμε σήμερα ολοκληρώθηκε 40 χρόνια αργότερα. Για πολλά χρόνια το μοναστήρι της Σπηλιάς ήταν κλειστό και μονάχα ένα δωμάτιο από τα εξωτερικά νεόκτιστα κελιά έμενε πάντα ανοιχτό με κρεβάτι και σκεπάσματα για οδοιπόρους που έφταναν ώς εκεί. Σήμερα ο νέος σε ηλικία πατέρας Νεκτάριος και ένας βοηθός του μένουν σ΄ αυτήν την αετοφωλιά των Αγράφων πράγμα που μας γεμίζει με ελπίδα. Αντίστροφα, η κατάσταση στη Μονή Κώστη δεν είναι διόλου ενθαρρυντική. Παρά το γεγονός ότι έχουν καλύψει τη στέγη με πλαστικό, η εγκατάλειψη είναι ορατή και αν δεν τη φροντίσει κάποιος, η Μονή Γεννεσίου της Θεοτόκου-Κώστη θα καταρρεύσει (θα τη συναντήσετε σε παράκαμψη μήκους 1 χλμ. ύστερα από τη λίμνη Στεφανιάδα και πριν από το Αετοχώρι).