Σεξ, κιμπούτς και αμφισβήτηση

ΕΦΤΑΣΑΝ ΟΙ ΓΙΟΡΤΕΣ ΚΑΙ ΗΔΗ ΚΑΤΑΚΛΥΖΟΜΑΣΤΕ
ΑΠΟ ΠΛΗΘΟΣ
ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ. ΑΝΑΜΕΣΑ ΣΤΑ ΠΑΜΠΟΛΛΑ
ΒΙΒΛΙΑ ΤΗΣ ΦΕΤΙΝΗΣ ΣΥΓΚΟΜΙΔΗΣ
ΕΝΑ ΤΟΛΜΩ ΝΑ ΣΑΣ
ΠΡΟΤΕΙΝΩ- ΜΕ ΜΟΝΗ ΕΠΙΦΥΛΑΞΗ
ΟΤΙ, ΕΝ ΤΕΛΕΙ, Η ΑΠΟΛΑΥΣΗ ΤΗΣ
ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ ΕΙΝΑΙ ΘΕΜΑ ΥΠΟΚΕΙΜΕΝΙΚΟ,
Η «ΤΕΛΕΙΑ ΓΑΛΗΝΗ» ΤΟΥ
ΑΜΟΣ ΟΖ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΣΗΜΑΝΤΙΚΟΤΕΡΟ
ΚΑΙ ΩΡΑΙΟΤΕΡΟ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟ
ΕΡΓΟ ΠΟΥ ΔΙΑΒΑΣΑ ΦΕΤΟΣ ΚΑΙ ΔΙΑΔΡΑΜΑΤΙΖΕΤΑΙ
ΜΑΛΙΣΤΑ ΣΤΗ ΓΗ
ΠΟΥ ΓΕΝΝΗΣΕ ΤΟΝ ΙΗΣΟΥ- ΓΙΑ ΝΑ
ΤΟ ΣΥΝΔΕΣΟΥΜΕ ΜΕ ΤΗ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΙΑΤΙΚΗ
ΣΥΓΚΥΡΙΑ
Εν αντιθέσει με το αυτοβιογραφικό Ιστορία αγάπης και σκότους, που είναι και καμβάς της ιστορίας γέννησης του κράτους του Ισραήλ (μεσοπόλεμος, δεκαετία του 1940), η Τέλεια Γαλήνη τοποθετείται στα μέσα της δεκαετίας του 1960. Εκτυλίσσεται εξ ολοκλήρου σχεδόν σε ένα κιμπούτς, κοντά στα σύνορα με τη Συρία, με τη δαμόκλειο σπάθη του πολέμου να επικρέμαται στη ζωή των λιγοστών ηρώων, αποτελώντας τον φόντο της καθημερινότητάς τους. Εκεί λοιπόν, σε αυτό το ιδιότυπο αγροτικό-συνεταιριστικό μόρφωμα, σήμα κατατεθέν του Ισραήλ στα πρώτα βήματα οργάνωσής του, βλέπουμε νέους και γέρους, άντρες και γυναίκες, να συνυπάρχουν, να δουλεύουν σκληρά την άνυδρη γη, να μοιράζονται τα συσσίτια και άλλα δημόσια αγαθά, να παίζουν σκάκι και κλασική μουσική, να συζητούν μανιωδώς επί παντός θέματος- κατ΄ ιδίαν ή σε ποικίλες αρμόδιες επιτροπές. Οι ευρωπαϊκές ρίζες αλλά και μνήμες, τραυματικές και νοσταλγικές μαζί, δεσπόζουν στη ζωή και την κουλτούρα, ιδίως των πρεσβυτέρων: των «πιονέρων», αυτών που ήρθαν κι εγκαταστάθηκαν σε αυτή τη γωνιά του κόσμου, κουβαλώντας μαζί τους πλήθος αντιλήψεων.

Ο πλούτος των ιδεών και διαφορετικών απόψεων, στους κόλπους του ίδιου του σιωνιστικού κινήματος, με τις έντονες σοσιαλιστικές αποχρώσεις και παραφυάδες του, αναδεικνύεται περίτρανα στην Ιστορία Αγάπης και Σκότους, υπάρχει όμως και στην Τέλεια Γαλήνη. Αλλά με έναν τρόπο διαφορετικό.

Ετοιμοπόλεμοι
Έχει κυλήσει νερό στο αυλάκι, βρισκόμαστε πλέον στο έτος 1966, τα εικοσάχρονα παιδιά που γεννήθηκαν στο Ισραήλ και στελεχώνουν τον στρατό, αγόρια και κορίτσια μαζί, δεν έχουν τις ίδιες μνήμες με τους πατεράδες τους: είναι μπρούσκοι, γεροδεμένοι δουλευτές αλλά και ετοιμοπόλεμοι στρατιώτες με το όπλο παρά πόδα και ελευθεριάζουσες σεξουαλικές συμπεριφορές. Τρόπον τινά, ισραηλινή εκδοχή των sixties. Διαφορά, χάσμα και σύγκρουση των γενεών, διαπερνούν όλο το βιβλίο, συμπυκνώνονται δε περίτρανα στο κεντρικό πρόσωπο, τον Γιόναθαν. Είναι γιος ενός εμβληματικού πιονέρου, του Γιόλεκ, που διετέλεσε υπουργός πριν αποσυρθεί από την κεντρική πολιτική για να αναλάβει τη διοίκηση του κιμπούτς. Όπως και οι συνομήλικοί του, έχει πολεμήσει, συμμετέχοντας μάλιστα στην αιματηρή μάχη που οδήγησε στην ισοπέδωση ενός γειτονικού αραβικού χωριού, το φάντασμα του οποίου τον στοιχειώνει.

Συναντάμε τον Γιόναθαν, στις πρώτες κιόλας σελίδες, να είναι παντρεμένος

Αmos Οz

Η ΤΕΛΕΙΑ ΓΑΛΗΝΗ

ΜΤΦ. ΛΟΥΙΖΑ ΜΙΖΑΝ ΕΚΔ.
ΚΑΣΤΑΝΙΩΤΗ, 2007, ΣΕΛ. 513,
ΤΙΜΗ: 23 ΕΥΡΩ

με την όμορφη, ιδιόρρυθμη, σιωπηλή Ριμόνα (με την οποίαν απέκτησε μωρό που πέθανε στη γέννα) και να εργάζεται στο γκαράζ του κιμπούτς. Δεν είναι καλά μέσα στο πετσί του. Θέλει να φύγει. Να παρατήσει όλα και όλους, να πάει μακριά, να απεγκλωβιστεί από το μαγνητικό πεδίο της καταπιεστικής πατριαρχικής οικογένειας, της προδιαγεγραμμένης ζωής μέσα στα ασφυκτικά όρια του κιμπούτς. Τον παρακολουθούμε μέσα στην υπαρξιακή του κρίση και τις ψυχολογικές του μεταπτώσεις, να προετοιμάζει το φευγιό του και να το πραγματοποιεί, οδεύοντας προς τον ισραηλινό Νότο: προορισμός του, η μυθική Πέτρα στα επισφαλή, εχθρικά ιορδανικά εδάφη. Εσωτερικός προορισμός του, να βρει τον πραγματικό του εαυτό: μια εσωτερική συμφιλίωση και γαλήνη.

Στο κιμπούτς
Παράλληλα, έχουμε την ουρανοκατέβατη έλευση και θεαματική ένταξη στο κιμπούτς ενός άλλου προσώπου: του πολυτάλαντου, λοξού και ανέστιου Αζαριάν, που φλυαρεί ασύστολα περί Σπινόζα. Ο νέος αυτός θα μπει στη ζωή του Γιόναθαν: με τη συναίνεση αλλά και ενθάρρυνσή του, θα τον αντικαταστήσει επάξια τόσο στο συνεργείο όσο και στην παρακμάζουσα συζυγική κλίνη, δημιουργώντας ένα κάθε άλλο παρά ιψενικό τρίγωνο και προλειαίνοντας το έδαφος για τη φυγή του. Η εξαφάνιση του Γιόναθαν θα αναστατώσει δεόντως το κιμπούτς, ιδίως δε τους ηλικιωμένους γονείς, καθιστώντας εκρηκτική την υποβόσκουσα μεταξύ τους ένταση: μεταξύ άλλων, ανασύρει μνήμες όπως αυτή ενός παλιού εραστή της μάνας του και ίσως βιολογικού του πατέρα, που έφυγε κακήν κακώς για την Αμερική, όπου και πλούτισε πέραν πάσης προσδοκίας.