Ένα αρχαίο θέατρο του… παραλόγου

Στο αρχαίο θέατρο της Απτέρας έξω από τη Σούδα της Κρήτης, παίζεται το θέατρο του παραλόγου. Το θέατρο είναι θαμμένο σ΄ ένα χωράφι. Η Αρχαιολογική Υπηρεσία πληρώνει… νοίκι, αλλά δεν απαλλοτριώνει τον χώρο, με συνέπεια το θέατρο των ελληνιστικών χρόνων να μένει θαμμένο, ενώ υπάρχουν έτοιμες μελέτες και χρηματοδότηση για την ανάδειξή του. Το ένα τρίτο του τειχισμένου χώρου στην Απτέρα είναι οργανωμένος αρχαιολογικός χώρος που δέχεται πολλές χιλιάδες επισκέπτες χωρίς εισιτήριο. Έχει ναούς, ένα καλοδιατηρημένο ρωμαϊκό λουτρό και εντυπωσιακές δεξαμενές. Όμως τα δύο τρίτα της αρχαίας πόλης βρίσκονται κάτω από-«ιδιωτικούς»- ελαιώνες και βοσκοτόπια. Η Αρχαιολογική Υπηρεσία διά του Ταμείου Αρχαιολογικών Πόρων και Απαλλοτριώσεων καταβάλλει κάθε χρόνο στους ιδιοκτήτες αποζημιώσεις για τη στέρηση χρήσης του αγρού και κάθε τόσο προχωρεί στην απαλλοτρίωση ενός χωραφιού για αρχαιολογικούς σκοπούς σε τιμές… οικοπέδου στο κέντρο των Χανίων. Το θέατρο βρίσκεται σε ένα κτήμα 8,5 στρεμμάτων. Η ύπαρξή του είναι γνωστή από την εποχή της πρώτης ανασκαφής που έγινε από Γερμανούς το 1942. Με τον καιρό το ελληνιστικό μνημείο έχει επιχωματωθεί. «Η αποκάλυψη και ανάδειξή του αποτελεί εδώ και είκοσι χρόνια προτεραιότητα για την Εφορεία Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων Χανίων, που έχει κηρύξει την απαλλοτρίωση του χώρου. Τώρα παρουσιάζεται μια μοναδική ευκαιρία στην ιστορία της Απτέρας για την ανάδειξη του θεάτρου, καθώς έχουν δεσμευθεί από την Περιφέρεια Κρήτης τα κονδύλια για το έργο», λέει η Έφορος Αρχαιοτήτων Μαρία Βλαζάκη. Μέχρι πρόσφατα αγνοείτο σε ποια κατάσταση βρίσκεται το θέατρο.

Το (μινωικό) όνομα της Απτέρας συναντάται στις πινακίδες της Κνωσού του 1300 π.Χ. και σχετίζεται μ΄ έναν μυθικό αγώνα μεταξύ Μουσών και Σειρήνων, κατά τον οποίο οι δεύτερες νικήθηκαν, έμειναν άπτερες και έπεσαν στη θάλασσα

Δοκιμαστικές τομές και αποχωματώσεις από την αρχαιολόγο Βάνα Νινιού-Κινδελή το 2005-6, έφεραν στο φως δυο-τρεις σειρές λίθινων καθισμάτων του κοίλου, που σώζονται σε πολύ καλή κατάσταση και το πόδιον του προσκηνίου, ανατρέποντας παλαιότερη εικασία ότι το κρυμμένο θέατρο έχει καταστραφεί. Το καλοκαίρι του 2007 εισήχθη στο Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο η μελέτη του ειδικευμένου αρχιτέκτονα Νικόλαου Χατζηδάκη, για την αποκάλυψη και αποκατάσταση του θεάτρου και την ένταξή του στον επισκέψιμο αρχαιολογικό χώρο της Απτέρας. Το ΚΑΣ παραμέρισε τη μελέτη και ένιψε τας χείρας του, με τη δικαιολογία ότι δεν έχει ολοκληρωθεί η απαλλοτρίωση του χώρου χωρίς να λάβει υπόψη τα αρχαιολογικά δεδομένα και τις επισημάνσεις ότι υπάρχουν διαθέσιμα κονδύλια.