Φαινόμενα

Ουκ εν τω πολλώ…

Κάτι τρέχει φέτος με τα σίριαλ. Πάρα πολλά όπως κάθε χρόνο, όλο και πιο ακριβά, τα έχουν όλα, αλλά μοιάζουν με σιρόπι που δεν έδεσε
Εξαίρεση το «Δέκα», η έξοχη αυτή τηλεοπτική εκδοχή του καραγάτσειου μυθιστορήματος από την Πηγή Δημητρακοπούλου, που κάνει την τηλεόραση τέχνη. Πάμπολλες από τις σκηνοθετικές της επιλογές θα έλεγε κάποιος από τους μάγους της σκηνοθεσίας στα σίριαλ ότι δεν είναι τηλεοπτικές, ότι μόνο στη μεγάλη οθόνη λειτουργούν, όπως οι ματιές, οι σιωπές, αλλά τις επιβάλλει, τις υποστηρίζει και η ίδια και οι ηθοποιοί που πρωταγωνιστούν και κρατά τις ισορροπίες ώστε η εξέλιξη της ιστορίας να μη χάνει το ενδιαφέρον της.

Ωστόσο, το υπόλοιπο περιβάλλον των σίριαλ μοιάζει σαν ουρά του περσινού και του προπέρσινου, χωρίς χαρακτήρα, χωρίς ιδιαιτερότητες και εξάρσεις. Ίσως γιατί οι συνθέσεις των πρωταγωνιστών προήλθαν από τη διάσπαση περσινών και προπέρσινων επιτυχημένων ομάδων («Πάρα πέντε», «50-50», «Η ώρα η καλή» κ.λπ.), όπως συνηθίζεται στην τηλεόραση για να αξιοποιηθεί η «σχέση με το κοινό», μόνο που αποδεικνύεται μάλλον μπούμερανγκ, καθώς η σύγκριση με τις πρόσφατες επιτυχίες τους υπογραμμίζει ακόμη περισσότερο τις αδυναμίες των φετινών σειρών. Πάγια στην τηλεόραση η αντιγραφή και αναπαραγωγή έτοιμων συνταγών, μόνο που φέτος η αγχωτική χρήση τους γίνεται αντιληπτή και εν τέλει απωθεί το κοινό.

Για παράδειγμα, πολλά από τα εγχώρια σίριαλ εδώ και χρόνια είναι αντιγραφές ξένων επιτυχιών, είτε ολόκληρα, είτε η κεντρική ιδέα και γύρω της πλέκεται μια ιστορία που ταιριάζει στην εγχώρια κουλτούρα. Πάντως όλες οι μεγάλες επιτυχίες της ελληνικής τηλεόρασης υπήρξαν αποκλειστικά εγχώριες ιδέες, είτε μεταφορά ελληνικής λογοτεχνίας, είτε κωμωδία σαν το «Πάρα πέντε», οι αλήστου μνήμης «Τρεις Χάριτες», οι «Απέναντι» κ.λπ., είτε και σίριαλ που το σενάριό τους αντέγραψε συνταγή εκ του εξωτερικού, αλλά με τρόπο τόσο αριστοτεχνικό ώστε να το υιοθετήσει με ενθουσιασμό το φιλοθεάμον, όπως η επίσης αλήστου μνήμης «Αναστασία».

Φέτος η Μυρτώ Αλικάκη, η οποία σοφά μετά το μεγάλο τηλεοπτικό σουξέ απέφυγε την τηλεόραση και έτσι και την τυποποίηση και τη φθορά, είναι μια από τα «Υπέροχα πλάσματα». Σειρά που ακολουθεί τη συνταγή του «Sex and the city», αλλά για μια παρέα δυο κοριτσιών και ενός γκέι φίλου τους, που βιώνουν τις νευρώσεις του life style, πλην όμως δεν καταθέτουν τα όπλα και αναζητούν τον έρωτα. Δροσερό, με στιγμές που οι ατάκες φέρνουν το χαμόγελο της οικειότητας σε πολλούς μοναχικούς αυτής της πόλης, αλλά με σκηνοθεσία συμβατική, που αποδυναμώνει τη σύγχρονη ματιά του σεναρίου.

Οι «Γοργόνες» που μοιάζει να συνδυάζουν την ιδέα της αμερικανικής ταινίας με ολίγον από Μπομπ Σφουγγαράκη (η ζωή στον βυθό και το θαλάσσιο ντεκόρ) παρά τις σατιρικές πινελιές για παλιές ελληνικές ταινίες και τις χαριτωμένες σκηνές (όπως εκείνη που η ξανθιά γοργόνα αντικρύζει τη σέξι αρχή των οπισθίων του ψαρά και εξ αυτού τον ερωτεύεται με πάθος) μοιάζουν να μην έχουν δομημένο σενάριο.

Ο πολυδιαφημισμένος «Γητευτής» με πρωταγωνιστές μέρος του καστ του περσινού σουξέ «Της αγάπης μαχαιριά» και τον Στράτο (Αλέξανδρος Σταύρου) της «Βέρας στο δεξί» έχει ωραίες ελληνικές εξοχές, έχει άλογα, ρυάκια, άντρες με πέτσινα μπουφάν, μπότες και σκληρό ύφος, αλλά δεν έχει πάθος. Μια σειρά που θα μπορούσε να κερδίσει το γυναικείο κοινό, αλλά δεν έχει γυναίκες να πρωταγωνιστούν έστω εξίσου με τους αντρικούς χαρακτήρες.


Σαν να του λείπει το οξυγόνο

Όσο για τον «Γιούγκερμαν», παραγωγή πανάκριβη, καστ εξαιρετικό, εγχείρημα δύσκολο, αλλά παραδόξως μίζερο, σαν να του λείπει το οξυγόνο.

Τα «Ίχνη», που αντιγράφουν το «CSΙ», έχουν επίσης άριστο καστ, φωτισμούς, σκηνοθεσία, αλλά απουσιάζει η συνδετική ύλη όλων αυτών, μια πιο κοντινή ματιά στους χαρακτήρες, ιστορίες που τους συνδέουν ανθρώπινα μεταξύ τους, όλα αυτά που εμπλέκουν τον θεατή για να το παρακολουθεί συστηματικά.

Με άλλα λόγια, αυτό που κάνει κάθε φορά την επιτυχία είναι η δημιουργία μιας αίσθησης στον θεατή ότι αυτό που παρακολουθεί είναι δικό του, κομμάτι της ιστορίας που κουβαλάει (όπως το «Δέκα»), που του θυμίζει κάτι από τον ίδιο και την παιδική του ηλικία (όπως το «Παρά πέντε»), αντανακλά με χιούμορ τις δικές του νευρώσεις (όπως το «50-50», οι «Singles»στην πρώτη τους περίοδο- ή τα «Υπέροχα πλάσματα»). Οι συνταγές, πάντως, που προσπαθούν να αναμείξουν αποσπασματικά υλικά από προηγούμενες επιτυχίες ποτέ δεν έπιασαν.