ΟΧΙ ΜΟΝΟ ΣΕ ΑΠΟΛΥΤΑΡΧΙΚΑ ΚΑΘΕΣΤΩΤΑ

Τα δοκίμια αυτού του τόμου έχουν ενδιαφέρον διότι είτε αναφέρεται στον Μάντελσταμ είτε στον Σολζενίτσιν είτε στους Αφρικάνερ και το απαρτχάιντ, είτε στην πολιτική ορθότητα των φεμινιστριών και την πορνογραφία, είτε στο Μωρίας εγκώμιον του Εράσμου, ο Κούτσι μελετάει έναν μηχανισμό συνυφασμένο με την ίδια την πράξη της δημιουργίας. Και τον μηχανισμό αυτόν τον αποδίδει στην κυριολεξία η ελληνική λέξη «λογοκρισία»: η απολυταρχική ανάγνωση ενός κειμένου αναδεικνύει τη συμπτωματολογία που χαρακτηρίζει την κάθε ανάγνωση.

Η «κρίση του λόγου» είναι δραστηριότητα σύμφυτη με τον λόγο. Ο λόγος υπάρχει για να υποβάλλεται σε κρίση. Και λογοκρισία υπάρχει κάθε φορά που ένας λόγος αρθρώνεται δημόσια. Χαρακτηριστικό από αυτήν την άποψη το δοκίμιο για το Μωρίας εγκώμιο του Εράσμου. Μη θέλοντας να πάρει θέση ούτε υπέρ του Πάπα αλλά ούτε και υπέρ του Λούθηρου, ο Έρασμος αποφάσισε να αρθρώσει έναν λόγο ο οποίος πλέκει το εγκώμιο της τρέλας, του μη λόγου δηλαδή. Τα υπόλοιπα, για το αν είναι δυνατόν ένας λόγος να υιοθετήσει τη στάση της τρέλας, ας τα αφήσουμε για τον Φουκό και τον Ντεριντά. Η ανάγνωση των δοκιμίων αυτών συνιστάται ιδιαιτέρως σε όσους πιστεύουν πως επειδή έχουμε ξεμπερδέψει με τα απολυταρχικά καθεστώτα, ξεμπερδέψαμε και με τη λογοκρισία. Αν μάλιστα κάποιος είχε λογοκρίνει τις ιδιοτροπίες της μετάφρασης θα διαβάζονταν ακόμη καλύτερα.