Η ΔΟΚΙΜΑΣΜΕΝΗ ΤΕΧΝΗ ΤΩΝ ΣΟΦΙΣΤΩΝ

Ο Μπρυκνέρ θα συναντήσει το ελληνικό κοινό του στις 4 Οκτωβρίου στο Γαλλικό Ινστιτούτο (7.30μμ) μιλώντας με θέμα «Είναι ένοχη η Δύση;». Εδώ, ακολουθεί την παλιά και δοκιμασμένη τέχνη των σοφιστών. Χρησιμοποιεί στοιχεία και σκέψεις που σε γενικές γραμμές ευσταθούν, για να αναποδογυρίσει την κοινή λογική. Υπονομεύει την πρόσληψη της ιστορίας μέσα από το ενοχικό πρίσμα των ισχυρών Δυτικών, οι οποίοι επιβλήθηκαν παντού. Θεωρεί ότι παρόμοιες αντιλήψεις παίζουν το ρόλο του Υπερεγώ της Δημοκρατίας και συνεχίζουν να χωρίζουν τον κόσμο σε αθώους και ένοχους, σε θύτες και θύματα. Βολική άποψη. Με τέτοιους συλλογισμούς, εύκολα ξεμπερδεύει κανείς με τις μαύρες σελίδες της ιστορίας. Σύμφωνα με τον Μπρυκνέρ, τα κράτη είναι άξια της τύχης τους, όπως και οι άνθρωποι. Η υπέρτατη σοφιστεία: η αποδοχή της ενοχής, σημαίνει υπόγεια αποδοχή ανωτερότητας. Η Ευρώπη κατατρύχεται από ενοχές, την ώρα που η Αμερική αναλαμβάνει δράση. Τι είδους δράση, δεν συζητείται. Για τη συλλογιστική του Μπρυκνέρ, αυτά είναι ανθυπολεπτομέρειες. Ο συγγραφέας ξυστρίζει τις πράξεις από την ιδεολογία τους. Η επιχειρηματολογία του δικαιώνει τη βία των ισχυρών. Η Ευρωπαϊκή μεταμέλεια για τα κακώς πεπραγμένα της ευρωπαϊκής ιστορίας ίσως δεν είναι έκφραση αδυναμίας και «λούφας», όπως διατείνεται, αλλά απότοκο ενός πολιτισμού που αναγνωρίζει στον «ξένο»- και στον αντίπαλο- δικαιώματα. Ενός πολιτισμού που δεν πράττει απλώς, αλλά αναστοχάζεται τις πράξεις του και τις κρίνει.

Το δοκίμιο του Μπρυκνέρ είναι προκλητικό, γραμμένο από έναν οργίλο στυλίστα. Κι αυτή η ακονισμένη πρόκληση είναι που δίνει φόρα στον, κατά τα λοιπά, όχι απλώς δύσκαμπτο, αλλά σε αρκετά σημεία σχεδόν οπισθοδρομικό στοχασμό του Μπρυκνέρ.