ρουθούνια του

ΠΟΛΛΑ ΧΡΟΝΙΑ ΠΡΙΝ ΑΠΟ ΤΗ ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΤΟΥ
ΣΤΗΝ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΙΚΗ ΟΘΟΝΗ, ΤΟ “ΑΡΩΜΑ”
ΤΟΥ ΠΑΤΡΙΚ ΖΙΣΚΙΝΤ ΕΧΕΙ ΞΕΠΕΡΑΣΕΙ ΠΑΓΚΟΣΜΙΩΣ
ΣΕ ΠΩΛΗΣΕΙΣ ΤΑ 15 ΕΚΑΤΟΜΜΥΡΙΑ
ΑΝΤΙΤΥΠΑ! ΘΑ ΣΥΜΠΑΡΑΣΥΡΕΙ ΣΤΟ ΙΔΙΟ… ΑΡΩΜΑ
ΕΠΙΤΥΧΙΑΣ ΚΑΙ ΤΗΝ ΤΑΙΝΙΑ, ΠΟΥ ΤΩΡΑ ΠΡΟΒΑΛΛΕΤΑΙ
ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ;
Ηφιλόδοξη παραγωγή του Αϊχίγκερ, σε σκηνοθεσία του Τομ Τίκβερ, που κατάφερε να κάμψει την πεισματική, επί σειρά ετών, άρνηση του συγγραφέα να μεταφερθεί στον κινηματογράφο το πολύκροτο best seller του, (άρνηση που είχαν εισπράξει ώς τότε σκηνοθέτες όπως ο Κιούμπρικ, ο Σκορτσέζε, ο Πολάνσκι, ο Σπίλμπεργκ) έχει διπλό σκόπελο να παρακάμψει: αφενός να συλλάβει, να «αποστάξει» και στη συνέχεια να αναπλάσει εικονογραφικά τις οσμές και τις αιτίες που κατέκτησαν τη φαντασία αλλά και την καρδιά των εκατομμυρίων αναγνωστών του μυθιστορήματος του Ζίσκιντ. Και αφετέρου να μεταφέρει επί της οθόνης ένα λογοτεχνικό έργο στο οποίο η δράση παίζει εμφανώς δευτερεύοντα ρόλο.

Κατ΄ αρχήν, τι είναι το Άρωμα; Παραμύθι τρόμου, φιλοσοφικό θρίλερ, ερωτική φαντασία- όπως διαβάζουμε στην εισαγωγή του μυθιστορήματος (στα ελληνικά από τον Ψυχογιό); Ή η ιστορία ενός δολοφόνου, όπως συμπληρώνεται ο τίτλος της ταινίας; Τίποτα απ΄ όλα αυτά, κι όλα μαζί. Σαν άρωμα σαγηνευτικό, δεν οφείλει την επιτυχία του τόσο στα συστατικά μέρη όσο στην επίνοια της σύνθεσης. Όπως άλλωστε και η αφήγηση! Όλη η ζωή του Ζαν- Μπατίστ Γκρενούιγ, του σκοτεινού ήρωα που γεννιέται στο Παρίσι του 1783, διέπεται από σκληρές αντιθέσεις. Είναι ο άγγελος/ διάβολος, που από βρέφος διαθέτει εκπληκτική όσφρηση, «βλέπει τον κόσμο με τα ρουθούνια του», απογυμνώνει τους ανυπεράσπιστους ενήλικες «ανασαίνοντας ξεδιάντροπα τη μυρωδιά τους… μέσα από το δέρμα μέχρι το βαθύ τους είναι», αλλά ο ίδιος δεν διαθέτει δική του μυρωδιά σάρκας, δεν μυρίζει καθόλου! Η είσοδός του στο βασίλειο της ζωής θα γίνει με ανάλογο τρόπο. Ο Γκρενούιγ, που έμελλε να μεγαλουργήσει στο «φευγαλέο βασίλειο της όσφρησης», γεννήθηκε σε πάγκο της ψαραγοράς, ανάμεσα σε μισοκαθαρισμένα ψάρια και τα ξεκοιλιασμένα εντόσθιά τους, σ΄ ένα Παρίσι που ανέδιδε απίστευτη βρώμα και δυσωδία: «βρωμούσαν οι γεωργοί και οι παπάδες, οι τεχνίτες αλλά και οι γυναίκες των εμπόρων, βρωμούσε ολόκληρη η αριστοκρατία, βρωμούσε ακόμη και ο βασιλιάς σαν άγριο θηρίο… και η βασίλισσα σαν γριά κατσίκα, χειμώνα, καλοκαίρι!».

Ο κινηματογραφικός φακός όχι μόνο δεν φοβήθηκε, αλλά ανέδειξε, στις ανάλογες σκηνές της ταινίας, τον κόσμο των παντού διάσπαρτων σκουπιδιών και της δυσοσμίας, σε όλο τους το μεγαλείο, (κυριολεκτικό και συμβολικό) τοποθετώντας ανενδοίαστα το ματωμένο νεογέννητο ανάμεσα στα κομμένα κεφάλια ψαριών και σπλάγχνα ζώων της αγοράς. Το θρίλερ της όσφρησης οικοδομείται με επάρκεια, φλερτάροντας με τον τρόμο, τον εξωγενή τουλάχιστον! Ο εσωτερικός παραμονεύει και αναπτύσσεται, ορατός στη συγγραφική πένα του Ζίσκιντ, αθέατος (συχνά) στην κινηματογραφική κάμερα του σκηνοθέτη Τίκβερ.

Απόκοσμος
Κατ΄ αρχήν, ο πρωταγωνιστής. Ο νεαρός Μπεν Γουίσο μπορεί να υποδύεται με επάρκεια τον εσωστρεφή και απόκοσμο Γκρενούιγ, αλλά η αδεξιότητά του έχει μάλλον περισσότερο σχέση με το ότι στο Άρωμα κάνει το κινηματογραφικό του ντεμπούτο, παρά με τον καταφανώς άσχημο, αποκρουστικό, σχεδόν αυτιστικό ήρωα του μυθιστορήματος, που αν και «ταγμένος με τη μεριά της ζωής, αλλά ενάντια στην αγάπη», έκανε τους πάντες να απομακρύνονται στο πέρασμά του. Και δεν αποτελεί αφηγηματική σύμπτωση ότι όσο εκείνος μυείται στον κόσμο της μυρωδιάς και των αρωμάτων, μαθαίνοντας τον κόσμο και τις έννοιες με βασικό γνώμονα το οσφρητικό τους εκτόπισμα, οι μύστες του- αρχής γενομένης από τη μητέρα του, και στη συνέχεια ο βυρσοδέψης,

Πάτρικ Ζίσκιντ

ΤΟ ΑΡΩΜΑ

ΜΤΦ. ΜΑΡΙΑ ΑΓΓΕΛΙΔΟΥ ΕΚΔ. ΨΥΧΟΓΙΟΣ ΣΕΛ. 260, ΤΙΜΗ: 12 #

ο αρωματοποιός Μπαλντίνι και οι λοιποί- μόλις ολοκληρώσουν τον συμπληρωματικό τους ρόλο, χάνονται ανυποψίαστοι. Ο θάνατός τους, η ζωή του!

Φονιάς
Στα μάλλον δύσπιστα (κινηματογραφικά) μάτια του Ντάστιν Χόφμαν, που υποδύεται έξοχα τον αρωματοποιό Μπαλντίνι, διακρίνεται η βασανιστική επίγνωση ότι για τον νεαρό Γκρενούιγ ο σκοπός θα αγιάζει πάντα τα μέσα, ο έρως (όπως και το περίφημο άρωμα που του φτιάχνει) θα λεηλατεί την ψυχή. Γιατί έρωτας και σκοπός για τον σκοτεινό ήρωα είναι «να γίνει δημιουργός αρωμάτων, όχι ένας τυχαίος μυροπώλης, αλλά ο μεγαλύτερος αρωματοποιός όλων των εποχών». Και επιστρατεύοντας τα εκατομμύρια μυρωδιές που αποθήκευε στη μνήμη του, και μιλώντας τη μοναδική γλώσσα που γνώριζε να «αναγκάσει τους ανθρώπους να τον αγαπήσουν». Μονάχα που υπολειπόταν σε κάτι, σε ανθρώπινη μυρωδιά. Κι αν «στη βάση αυτής της ευτυχίας βρισκόταν ένας φόνος, τού ήταν εντελώς αδιάφορο, δεν το σκεφτόταν καν»! Έτσι οι αλλεπάλληλοι φόνοι νεαρών και όμορφων κοριτσιών που διαπράττει ο Γκρενούιγ δεν είναι περισσότερο «σημαντικοί» από το κόψιμο των εκατό χιλιάδων ναρκίσσων που χρειάζονται για λίγο εξαίσιο άρωμα, όσο χωρά σε τρία μπουκαλάκια! Είναι η μυρωδιά, κι όχι τα αλαβάστρινα μέλη των όμορφων παρθένων, η όσφρηση κι όχι η ματιά, που παραλύει την ύπαρξή του, η μυρωδιά «που θέλει να τραβήξει από πάνω τους σαν δέρμα, να τη φορέσει κατάσαρκα στο δικό του σώμα». Εύστοχα ο κινηματογραφικός φακός αποφεύγει το παιχνίδι του πρόδηλου ερωτισμού και καταγράφει τις ανυποψίαστες κόρες σαν άψυχες από καιρό! Η ανατομία των εγκλημάτων θα τον φέρει στο ικρίωμα, μόνο για να αποδείξει την ύστατη στιγμή πως οι ρόλοι είναι αντιστρέψιμοι, και στο χείλος του θανάτου ο απόκληρος γίνεται εξουσιαστής. Για λίγο, όσο κρατά η κυριαρχία των ενστίκτων και η γλώσσα των αρωμάτων! Μετά, δίχως Ερινύες, ο ήρωας θα παραδοθεί χαμογελώντας στις Βάκχες του!

Η ταινία

Ο σκηνοθέτης Τομ Τίκβερ χτίζει το θρίλερ της όσφρησης

Η ιστορία: αρχίζει από το τέλος!

Η σκηνοθεσία:
50 εκατομμύρια ευρώ για την παραγωγή και 5.000 κομπάρσοι!

Ο ήρωας: ατυχώς, ωραίος!

Συν: ο Ντάστιν Χόφμαν ως Μπαλντίνι

Το βιβλίο

Διαφήμιση