Λαύριο, η δικιά μας Tσινετσιτά

Αν μέσα από τις ελληνικές ταινίες έχει καταγραφεί σε κάθε εποχή η εικόνα της
ελληνικής επικράτειας με τις αλλαγές – καταστροφικές συνήθως… – που επήλθαν,
μεγάλο μέρος αυτού του «αρχείου» εικόνας το χρωστάμε στο Λαύριο, τα ορυχεία
της Λαυρεωτικής και τις γύρω περιοχές! Γιατί αυτοί οι χώροι έγιναν τα πλατό
του παλιού και του νέου ελληνικού κινηματογράφου για δεκάδες ταινίες,
αντιπροσωπεύοντας την Ελλάδα που άλλαζε!

Να είναι το «εξόχως ιδιάζον στοιχείο που αλλοίωσε το γνωστό αττικό τοπίο σε
ένα συθέμελα ανασκαμμένο τόπο, όπου το εσωτερικό του τοπίου κάλυψε σχεδόν
ολοσχερώς τη γνώριμη αττική εικόνα», χαρακτηριστικό της Λαυρεωτικής, που
επισημαίνει ο ζωγράφος Σωτήρης Σόρογκας; Ή είναι, όπως λέει ο Θόδωρος
Αγγελόπουλος, που γύρισε εκεί επτά ταινίες του, γιατί «το Λαύριο και
συγκεκριμένα ορισμένα σοκάκια και παραδοσιακά σπίτια που υπάρχουν ιδιαίτερα
στην καρδιά του Νυχτοχωρίου, μου θυμίζουν την Αθήνα, την παλιά Αθήνα που
έζησα, που αγάπησα, που νοσταλγώ»;

Άλλωστε για τον διάσημο σκηνοθέτη το Λαύριο έγινε ακόμη και… Σαράγεβο για
«Το βλέμμα του Οδυσσέα», όταν «η επιδείνωση της κατάστασης στη Βοσνία,
απέκλεισε το γύρισμα μιας σκηνής, με το νυχτερινό πλάνο μιας βάρκας μέσα στο
νερό». Εκεί γυρίστηκε και η τελική σκηνή της ταινίας, όπου για να πετύχει το
βουβό κλάμα πίσω από τον μονόλογο του Χάρβεϊ Καϊτέλ ο Θόδωρος Αγγελόπουλος
είχε εξεμολογηθεί σε συνέντευξή του πως είχε φτάσει να τον βρίσει…

Το βιβλίο-λεύκωμα του Γιώργου Π. Ιατρού «Το κινηματογραφικό πλατό της
Λαυρεωτικής» (εκδόσεις Αιγόκερως) προφέρει ένα ταξίδι στην Ελλάδα τους χθες
και σε ταινίες-ορόσημο του ελληνικού κινηματογράφου. Έτσι που μέσα από τα
στούντιο της Λαυρεωτικής να έχουμε μπροστά μας: την Ελλάδα του B’ Παγκοσμίου
Πολέμου, της πείνας, της Αντίστασης, του Εμφυλίου, την… Σμύρνη πριν από το
1922, την Πόλη του 1960, μέχρι και τη σημερινή και σπαράζουσα από δεσποτικά
καθεστώτα Αφρική!

«Το ρεμπέτικο» του Κώστα Φέρρη που σκιαγραφεί τη ζωή μιας ρεμπέτισσας –
αλλά και της Ελλάδας – από την Σμύρνη του 1917 ώς την Αθήνα το 1955, είναι
γυρισμένο στο Τεχνολογικό Πάρκο Λαυρίου. «Οι σκηνές στα Λεμονάδικα στον
Πειραιά που τα έκαψε ο Μεταξάς και το ντου που κάνουν οι χωροφύλακες το 1937,
αλλά και πολλές σκηνές κορύφωσης γυρίστηκαν στο Λαύριο», λέει ο σκηνοθέτης.

Στα ορυχεία της Λαυρεωτικής έχουν γυριστεί σκηνές για ταινίες, όπως η
«Ηλέκτρα» του Μιχάλη Κακογιάννη, «Διωγμός» του Γρηγόρη Γρηγορίου, «Χάππυ
Νταίη» του Παντελή Βούλγαρη, «H περιπλάνηση» του Χριστόφορου Χριστοφή, «Τον
καιρό των Ελλήνων» του Λάκη Παπαστάθη, «Το καραβάν σαράι» του Τάσσου Ψαρά.
Αλλά και δεκάδες ντοκιμαντέρ ή τηλεοπτικές σειρές («Γαλήνη», «H δασκάλα με τα
χρυσά μαλλιά», «Μεθυσμένη πολιτεία», «Ερόικα», «Πρόβα νυφικού», «Τα παιδιά της
Νιόβης», «Οι μάγισσες της Σμύρνης»).