Tο τέταρτο κουδούνι

Στο σημείο μηδέν εδώ και δυο χρόνια οι σχέσεις του ΚΘΒΕ με την Ένωση
των Θεάτρων της Ευρώπης. Της οποίας έχει την τύχη – αν κι ο διευθυντής του κ.
Νικήτας Τσακίρογλου μου φαίνεται πως μάλλον δεν την έχει αντιληφθεί την
τύχη… – να ‘ναι μέλος.

Διαβάζω, όμως, το ΚΘΒΕ να οργανώνει το Σαββατοκύριακο Συνάντηση
Καλλιτεχνικών Διευθυντών των Θεάτρων της Νοτιοανατολικής Ευρώπης. Έχουν
κληθεί, λέει, οι διευθυντές των Κρατικών Σκηνών Αλβανίας, Βοσνίας –
Ερζεγοβίνης, Βουλγαρίας, Κροατίας, ΠΓΔΜ, Σερβίας, Ρουμανίας, Σλοβενίας,
Τουρκίας, Μολδαβίας και Μαυροβουνίου. Και σχεδιάζεται, λέει, «Βαλκανικό
Φεστιβάλ Θεάτρου».

Το «ανθ’ ημών Γουλιμής» μου θυμίζει η πρωτοβουλία… Και το «κάλλιο
πρώτοι στο χωριό…». Κι αυτό που λέγανε μέχρι πρόσφατα – και ψόφαγα να το
ακούω… – «το μεγαλύτερο των Βαλκανίων».

Αφήστε που ‘χουν μπερδέψει Νοτιοανατολική Ευρώπη και Βαλκάνια και
Μολδαβία…

Άδικο είχα. H Μάγια Λυμπεροπούλου (στη φωτογραφία), για την οποία με
έμφαση έγραφα στο περασμένο «Τέταρτο Κουδούνι» ότι ΠΟΤΕ δεν έχει παίξει στο
Εθνικό ή στο ΚΘΒΕ, και με το Εθνικό έχει παίξει και με το ΚΘΒΕ – έχω αρχίσει
και ξεχνάω, όπως ξέρετε…

Στο ΚΘΒΕ έχει κάνει Κατερίνα στο σαιξπηρικό «Ημέρωμα της στρίγκλας» του
Γιώργου Σεβαστίκογλου το καλοκαίρι του σωτήριου έτους 1978 – δεν την έχω δει
αλλά λένε πως ήταν απ’ τους καλύτερούς της ρόλους. Και στο Εθνικό, Τροφό –
σιγά το ρόλο… – στην «Μήδεια» της Νικαίτης Κοντούρη το καλοκαίρι του 1997.

Δίκιο είχα. Υπό την έννοια ότι, αν τα κρατικά μας Θέατρα θεωρούν αρκετή
αυτή την παρουσία στους κόλπους τους της σημαντικότερης Ηθοποιού μας στα
σαράντα επτά χρόνια της καριέρας της, ε, τότε σίγουρα έχουν πρόβλημα.
Ταυτότητας…

«Ιστορία τεσσάρων γυναικών που “πλέκουν” ένα ολόκληρο συναισθηματικό
σύμπαν» χαρακτηρίζεται απ’ την Ομάδα «Πολυμήχανοι» το έργο του Άγγλου
Φρανκ Μάρκους «H δολοφονία της αδελφής Τζορτζ» που παρουσιάζεται στις «Ροές»,
σε μετάφραση και σκηνοθεσία Γιάννη Πετσόπουλου.

Έργο που πρωτοπαίχτηκε στο Μπρίστολ το 1965 και στη συνέχεια στο Λονδίνο
με μεγάλη επιτυχία, να θυμίσω ότι πρωτοπαρουσιάστηκε στην Ελλάδα – στην Αθήνα
– με τον τίτλο «Ο σκοτωμός της αδελφής Τζορτζ» στο τότε θέατρο «Όρβο» τον
Νοέμβριο του 1966 απ’ το θίασο της Κατερίνας (φωτογραφία), σε σκηνοθεσία της
και σε μετάφραση του δικού μας Κώστα Σταματίου. Τους τέσσερις ρόλους ερμήνευαν
η Κατερίνα, η Ίλια Λιβυκού, η Άλκηστις Γάσπαρη και η Αγγέλικα Καπελλαρή.

Μεγάλη αποτυχία. Το έργο – διαβάζω στο ετήσιο «Θέατρο» του Θόδωρου
Κρίτα, στον τόμο του 1967 – θεωρήθηκε, με τις λεσβιακές σχέσεις στις οποίες
αναφέρεται, «ξένο προς τη νοοτροπία και το κλίμα του αθηναϊκού κοινού» και
«όχι μόνο δεν ευτύχησε στη σταδιοδρομία του αλλά και προκάλεσε αντιδράσεις εκ
μέρους των θεατών». Στις 4 Νοεμβρίου έκανε πρεμιέρα, στις 27 του ίδιου μήνα
κατέβηκε. Άρον – άρον. Δεν τις έσερναν τότε τις αποτυχίες για λόγους
γοήτρου…

Έκτοτε δεν επανεμφανίστηκε σε ελληνική σκηνή. Ας ελπίσουμε ότι θα
δικαιωθεί φέτος, τριάντα εννιά χρόνια μετά!

Σ’ ευχαριστώ, ω Εταιρεία!

Το πιο «κίνκι» έντυπο που κυκλοφορεί αυτή τη στιγμή: το Δελτίο
Ενημέρωσης της Εταιρείας Ελλήνων Θεατρικών Συγγραφέων, Συνθετών και
Μεταφραστών. Σπαρταριστό! Όπου – στο τελευταίο τεύχος του που έχω στα χέρια
μου -, εκτός πολλών άλλων ευτράπελων – γιγάντια… δάχτυλα να δείχνουν
«εχθρούς», που μου θύμισε Δήμο Σταρένιο και κουκουλοφόρους της Κατοχής να
«δείχνουν» στους Γερμανούς «ύποπτους για εχθρικές ενέργειες» -, εκτός από
πολυσέλιδες «καταγγελίες» – το ύφος να δείτε… – κατά θεατρολόγου, καθηγητή
του πανεπιστημίου, που «τόλμησε» να παραλείψει, από μια επισκόπηση του
ελληνικού θεάτρου 1940 – 2000 που εξέδωσε, σαράντα τρία, λέει, μέλη της
Εταιρείας, μεγάλα προφανώς, κατά την Εταιρεία, ονόματα του ελληνικού θεάτρου,
των οποίων παρατίθεται – ναι, αν έχετε το Θεό σας! – και… λίστα, λες και η
επισκόπηση είναι τρισάγιο, έχει χωμένη στις σελίδες του και ένθετη σελίδα,
άδετη.

Με την οποία χαιρετίζει την έλευση του κ. Γιώργου Βουλγαράκη στο θώκο
του υπουργού Πολιτισμού, και του εύχεται, και τον επαινεί – σλουρπς,
σλουρπς…. Δεν κρατιόντουσαν μέχρι το επόμενο τεύχος, δεν κρατιόντουσαν…
Αυτό που λέει ο λαός «θέλει η επί χρήμασι εκδιδομένη (σ.σ.: αλλιώς το λέει
αλλά… ) να κρυφτεί κι η χαρά δεν την αφήνει»…

Τα μέλη της Εταιρείας, όμως, κρατιούνται να τα διαβάζουν αυτά;
Αναρωτιέμαι… Μια επιστολή του Παναγιώτη Μέντη που δημοσιεύεται και
αναφέρεται ακροθιγώς στις – ανάλογου ύφους – επιθέσεις του εντύπου (και όχι
μόνο μέσω του εντύπου…) κατά του Νίκου Κούρκουλου και του Εθνικού για την
υποτιθέμενη εχθρότητά τους προς το ελληνικό έργο, σα ν’ αφήνει μια υπόνοια ότι
κάποιοι εκ των μελών της Εταιρείας, εκτός απ’ το να γράφουν, ξέρουν και να
διαβάζουν…

Τον τίμησε και φέτος η ελληνόφωνη θεατρική σκηνή τον Άνδρα Χάρολντ Πίντερ
(φωτογραφία) – Βραβείο Νόμπελ Λογοτεχνίας 2005, Βραβείο Ευρώπη για το Θέατρο
2006 τις προάλλες στο Τορίνο.

«Πάρτι γενεθλίων» στο «Απλό Θέατρο» απ’ τον Αντώνη Αντύπα, «Προδοσία»,
για δεύτερη σεζόν, στο «Σημείο» απ’ τον Νίκο Διαμαντή – πλάι – πλάι τα δυο
θέατρα -, «Τέφρα και σκιά» απ’ την καινούργια ομάδα «Ermitage Theatre» στο
«Πολιτεία», κείμενά του στο «Καμπαρέ των σκουπιδιών» του «Altera Pars» σε
σκηνοθεσία Πέτρου Νάκου στην Αθήνα, «Το δωμάτιο» και «Ένας ασήμαντος πόνος»
υπό τον γενικό τίτλο «Ο άγνωστος εχθρός» απ’ την Πειραματική Σκηνή της
«Τέχνης» με σκηνοθέτη τον Νίκο Χουρμουζιάδη στην Θεσσαλονίκη, «Ο γυρισμός» απ’
την «Εταιρεία Θεατρικής Ανάπτυξης» στην Λεμεσό σε σκηνοθεσία Μηνά Τίγκιλη.

Μια εκρηκτική παρέα ταλαντούχων παιδιών του θεάτρου άψογα «ενορχηστρωμένη» απ’
τον Περικλή Μουστάκη σε μια παράσταση ηφαιστειακής ενέργειας: η ομάδα «Άσκηση»
στο «America Hurrah!» του Ζαν Κλοντ Βαν Ίταλι. Που το παρουσιάζει στην ομώνυμη
αίθουσά της, πίσω απ’ το Πάντειο – πολύ κοντά στο «Απλό» και στο «Σημείο»