«Περισσότερη βρωμιά, παρακαλώ»
Ενημερώσου πρώτα από ΤΑ ΝΕΑ
3 λεπτά  |
 |
 |
|
«H “καθαρότητα” είναι ένα σύνθημα που οδηγεί σε διαχωρισμούς και εκρήξεις. Ας |
H πολυπολιτιμικότητα ήταν πάντα προκλητική ιδέα, αλλά πρόσφατα τα πράγματα
έχουν αγριέψει. Είναι η τρομοκρατία που θέτει την ατζέντα, καθοδηγώντας μας να
αντιδράσουμε, η τρομοκρατία, στόχος της οποίας είναι να μετατρέψει τις μεταξύ
μας διαφορές σε διαιρέσεις και στη συνέχεια να χρησιμοποιήσει αυτές τις
διαιρέσεις ως νομιμοποίηση. Δεν υπάρχει αμφιβολία: είναι δυσκολότερο να
γιορτάσεις την πολυ-κουλτούρα όταν Βελγίδες πείθονται από Βέλγους
«βορειοαφρικανικής καταγωγής» να ανατινάσσουν εαυτούς και άλλους.
H Βρετανία, το πιο θεληματικό «πολυπολιτισμικό» ευρωπαϊκό έθνος, βρίσκεται στο
κέντρο της συζήτησης. Σύμφωνα με δημοσκοπήσεις, οι Βρετανοί υποστηρίζουν την
πολυπολιτισμικότητα ακόμη και μετά τις επιθέσεις της 7ης Ιουλίου. Πολλοί
σχολιαστές, ωστόσο, ήταν λιγότερο καταφατικοί. Ο Ντέιβιντ Γκούντχαρτ, εκδότης
του περιοδικού «Prospect», υπονοεί ότι μια κοινωνία με μεγάλη ποικιλία μπορεί
να γίνει αφόρητη. Ο πρώτος μαύρος αρχιεπίσκοπος της χώρας, ο Τζον Σεντάμου,
κατηγορεί την πολυπολιτισμικότητα ως κακή για την αγγλική εθνική ταυτότητα.
Και η κυβέρνηση ανακοινώνει ότι οι νέοι πολίτες θα πρέπει να περάσουν «τεστ
Βρετανικότητας» από ‘δώ και πέρα: το διαβατήριο θα είναι ένα είδος άδειας
οδήγησης, με την προϋπόθεση ότι έχεις μάθει τους κανόνες του εθνικόφρονα
δρόμου.
Είναι αδύνατο για κάποιον σαν κι εμένα, του οποίου η ζωή μεταμορφώθηκε από μια
πράξη μετανάστευσης, να είναι ολοκληρωτικά αντικειμενικός για την αξία τέτοιων
πράξεων… Πέρασα μεγάλο μέρος της συγγραφικής ζωής μου γιορτάζοντας τη
δυνατότητα της δημιουργικότητας και την ανανέωση των πολιτισμικών συναντήσεων
που έχουν γίνει κοινός τόπος στον μεταμοσχευμένο μας κόσμο. Από την άλλη, έχω
ένα δεύτερο τσεκούρι να ακονίσω, διότι η διαμάχη για τους «Σατανικούς Στίχους»
ήταν μια κρίσιμη στιγμή στην παραχάραξη της βρετανικής μουσουλμανικής
ταυτότητας και της πολιτικής ατζέντας. Δεν παρέλειψα να σημειώσω τις
ειρωνείες: ένα κοσμικό έργο τέχνης ενεργοποίησε ισχυρές δυνάμεις κοινοτισμού
και αντι-εκκοσμίκευσης. Ως συνέπεια, το επιχείρημα για την πολυπολιτισμικότητα
έγινε για μένα μια εσωτερική διαμάχη.
Δεν είμαι μόνος μου. Το μείγμα της κουλτούρας βρίσκεται μέσα σε όλους μας, με
τις ασυμφιλίωτες αντιφάσεις του. Στις φουσκωμένες, πολύγλωσσες πόλεις μας,
είμαστε όλοι πολιτισμικοί μιγάδες. Γι’ αυτό είναι σημαντικό να κάνουμε τη
διάκριση ανάμεσα στην πολυ-οπτική κουλτούρα και την πολυπολιτισμικότητα. Στην
εποχή της μαζικής μετανάστευσης και του Ίντερνετ, ο πολιτισμικός πλουραλισμός
είναι ένα αμετάκλητο γεγονός. Είτε μας αρέσει είτε όχι, εκεί ζούμε και το
όνειρο μιας αγνής μοναδικής κουλτούρας είναι στην καλύτερη περίπτωση μια
απραγματοποίητη, νοσταλγική φαντασίωση και στη χειρότερη περίπτωση μια μεγάλη
απειλή – όταν οι ιδέες της καθαρότητας μετατρέπονται σε προγράμματα «εθνικής
εκκαθάρισης». H «καθαρότητα» είναι ένα σύνθημα που οδηγεί σε διαχωρισμούς και
εκρήξεις. Ας μην έχουμε άλλη καθαρότητα. Λίγη περισσότερη μίανση παρακαλώ,
λίγη λιγότερη πάστρα, λίγη περισσότερη βρωμιά. Θα κοιμόμαστε όλοι πιο εύκολα.
«H αποξένωση οδηγεί σε οργή»
Το ερώτημα του καιρού μας, γράφει ο Ρούσντι, είναι τι οφείλει μια κοινωνία
στους πολίτες της. «H γαλλική εξέγερση δείχνει μια γυμνή αλήθεια. Αν οι
άνθρωποι δεν αισθάνονται ότι περιλαμβάνονται στην εθνική ιδέα, η αποξένωσή
τους θα οδηγήσει σε οργή. Τα ζητήματα της κοινωνικής δικαιοσύνης, του
ρατσισμού και της στέρησης πρέπει να αντιμετωπιστούν επειγόντως. Αν πρόκειται
να χτίσουμε μια πλουραλιστική κοινωνία με βάση αυτά που μας ενώνουν, πρέπει να
αντιμετωπίσουμε αυτές τις διαιρέσεις. Αλλά τα ζητήματα των βασικών ελευθεριών
και της θεμελιώδους νομιμοφροσύνης δεν μπορούν να αγνοηθούν. Καμιά κοινωνία,
όσο ανεκτική κι αν είναι, δεν μπορεί να περιμένει να ευημερήσει, αν οι πολίτες
της δεν εκτιμούν τι σημαίνει η ιθαγένειά τους».
Επιμέλεια: Αριστοτελία Πελώνη
Google news
