«Mικρόσωμοι» και «νταρντανοειδείς»

Πριν από περίπου τέσσερα χρόνια, η λαϊκή τραγουδίστρια κυρία Χαρούλα Λαμπράκη,
μιλώντας στην τηλεόραση για τη διένεξη του συχωρεμένου Στέλιου Καζαντζίδη με
την κυρία Καίτη Γκρέυ, μας είχε καταπλήξει με τα ωραία της ελληνικά, το υψηλό
περιεχόμενο των νοημάτων της, την ευπρέπεια του λόγου της. Πανεπιστημιακή. Ο
Μητροπολίτης Καλαβρύτων Αμβρόσιος, σε σύγκριση με την κυρία Χαρούλα Λαμπράκη,
μιλώντας για τον Κώστα Σημίτη «χάνει» όχι μόνο στα «σημεία», αλλά καθ’
ολοκληρίαν.

Παραμερίζοντας τους υπόλοιπους χαρακτηρισμούς του για τον τέως πρωθυπουργό, θα
σταθούμε σε δύο μόνο, στο σημείο που τον αναφέρει ως «μικρόψυχο και
μικρόσωμο». Ούτε καν στους δύο, αλλά στον έναν: «Μικρόσωμος». Αν γνώριζε
ελάχιστα Ιστορία, ο Μητροπολίτης Αμβρόσιος θα είχε προσέξει πως μικρόσωμα
άτομα, άντρες και γυναίκες, πιστώνονται με σπουδαία έργα, η συνέχεια των
οποίων μέσα στον κόσμο δημιουργεί τις προϋποθέσεις ώστε ο ίδιος να απολαμβάνει
μιαν ελευθερία που του επιτρέπει να χρησιμοποιεί υβριστικά τον όρο
«μικρόσωμος». Ενώ δεν θα μπορούσε να ισχυριστεί κανείς το ίδιο για
νταρντανοειδείς μητροπολίτες, που… θου Κύριε φυλακήν τω στόματί μας.

Έπειτα (το σημαντικότερο) θα έπρεπε να γνωρίζει ο Μητροπολίτης Καλαβρύτων πως,
αν ευθύνεται κάποιος για το ότι είναι «μικρόψυχος», δεν ευθύνεται καθόλου, μα
καθόλου, για το ότι είναι «μικρόσωμος». Δεν διαλέγει κανείς να είναι κοντός ή
ψηλός, υγιής ή φιλάσθενος, όμορφος ή άσχημος, αθλητικός ή αρρωστιάρης. Έτσι,
λοιπόν, για πράγματα που μας «επιβάλλονται» δικαιολογείται μόνο σεβασμός, τόσο
μεγαλύτερος όσο περισσότερο λογαριάζονται ως «μειονεκτήματα». Για να μην
τραβήξουμε τα πράγματα στα άκρα και προσθέσουμε ότι μία εκ γενετής «χωλότητα»
θα έπρεπε (για να εξισορροπούμε το αίσθημα της αδικίας που κατατρύχει τους
χωλούς) να μας κάνει να συμπεριφερόμαστε σαν να είμαστε όλοι ανάπηροι
(κουτσοί, τυφλοί, γενικότερα σωματικά αδικημένοι). Δεν θα περίμενε, βέβαια,
κανείς από τον κύριο Αμβρόσιο να τον διακρίνει η αντίληψη των υπερρεαλιστών
Γάλλων ποιητών και να μεταβάλλει την αναπηρία σε δωρεά, αλλά να χρεώνει κανείς
(μητροπολίτης ων) τον εκ φύσεως αδικημένο με το «παιχνίδι» που έχει παιχτεί
εις βάρος του, τον στέλνει κατευθείαν στην Κόλαση (αν, βέβαια, πιστεύει σ’
αυτήν).

Θα πει ο κύριος Αμβρόσιος ότι χρησιμοποίησε τον όρο «μικρόσωμος» μεταφορικά,
εννοώντας το εσωτερικό εκτόπισμά του. Στην περίπτωση αυτή να το δηλώσει
κατηγορηματικά, γιατί όλοι οι σωματικά μειονεκτούντες θα έπρεπε να διαδηλώσουν
με πλακάτ, διαμαρτυρόμενοι εναντίον του. Ή να μην καταδεχθούν να τον ακούσουν
να ξαναμιλάει, γιατί η «λογική» που εκφράζει με το να λογαριάζει το
«μικρόσωμος» ως μειονέκτημα είναι που δημιουργεί τα στρατόπεδα συγκέντρωσης.
Τον φασισμό τον γεννάει ακριβώς η αυτόματη παραπομπή στο σκοτεινά πάγιο
περιεχόμενο των λέξεων. Εδώ φθάνει να μην ευθύνεται ο μητροπολίτης που, αν και
έγινε κληρικός, μιλάει με τον τρόπο που μιλάει, και θα θεωρήσουμε υπεύθυνο τον
μικρόσωμο, επειδή γεννήθηκε μικρόσωμος.

Αν το καλοσκεφτούμε, όμως, τη δουλειά του προσπαθεί να διασφαλίσει, σε
τελευταία ανάλυση, ο περί ου ο λόγος μητροπολίτης: με το να λογαριάζεται μέσα
στον κόσμο ως ελάττωμα μία εκ γενετής μειονεξία, γίνεται απαραίτητος ο ίδιος
με το πρόσχημα της παρηγορίας που μπορεί να προσφέρει.

Πατέρα Βασίλειε της Ιβήρων, γονυπετείς σάς παρακαλούμε, μιλήστε, μήπως και
τους συνεφέρετε.

Ο Θανάσης Θ. Νιάρχος είναι ποιητής, συνεκδότης του περιοδικού «H Λέξη».