Δρόμοι

Αιχμάλωτες…

… του Γκουαντάναμο είναι οι Ηνωμένες Πολιτείες. Την ώρα που όλο και
περισσότεροι Αμερικανοί ζητούν να κλείσει η στρατιωτική βάση, η κυβέρνηση
Μπους δεν φαίνεται να διαθέτει έξοδο κινδύνου. Το να κλείσει ξαφνικά τη βάση
θα ήταν μια δυσβάσταχτη πολιτική αποτυχία. Το να την αδειάσει σταδιακά από
τους κρατουμένους δεν λύνει το πρόβλημα: οι Αμερικανοί «απελευθερωτές»
δημιούργησαν ένα νομικό κενό, στερώντας τους «μαχητές του εχθρού» από όλα τα
δικαιώματά τους και υποβάλλοντάς τους σ’ ένα αυθαίρετο θεσμικό καθεστώς.

Οι Ευρωπαίοι όμως…

… δεν έχουν δίκιο να επιχαίρουν με τις δυσκολίες των Αμερικανών, γράφει ο
Πιοτρ Σμολάρ στη «Μοντ». Το ενδεχόμενο κλείσιμο της βάσης του Γκουαντάναμο δεν
θα ήταν παρά ένας παράγων σε μια πολύπλοκη εξίσωση, όπου λαμβάνουν μέρος όλες
οι δυτικές χώρες, πιθανοί στόχοι της ισλαμικής τρομοκρατίας. Απέναντι στη
σοβαρότητα της απειλής, πρέπει άραγε να είναι σεβαστός ο νόμος ή επιτρέπονται
και κάποια έκτακτα μέτρα; Οι απαντήσεις σε αυτό το δίλημμα διαφέρουν. Οι
Ευρωπαίοι αρκούνται να χαρακτηρίζουν την τρομοκρατία έγκλημα. Οι Αμερικανοί,
αντίθετα, πιστεύουν ότι για την αντιμετώπισή της πρέπει να κινητοποιηθεί ένας
στρατιωτικός μηχανισμός.

Οι δύο θέσεις…

… δείχνουν ασυμβίβαστες. H μετάλλαξη όμως της απειλής -λόγω της
συνεχιζόμενης βίας στο Ιράκ -και η πρόθεση της Ουάσιγκτον να πραγματοποιήσει
ορισμένα ανοίγματα, επιτρέπουν τον τελευταίο καιρό ορισμένες δειλές
προσεγγίσεις. Σ’ ένα συμπόσιο που διοργάνωσε από τις 26 ώς τις 29 Μαΐου το New
York University School of Law στη Φλωρεντία, ερευνητές, αξιωματούχοι,
αστυνομικοί, δικαστές και δικηγόροι από τις δύο ηπείρους προσπάθησαν να
αναλύσουν αυτά που τους χωρίζουν και να συντονίσουν τη δράση τους. Μεταξύ των
παρισταμένων ήταν και οι γνωστοί δικαστές Μπαλτάσαρ Γκαρθόν (φωτό, από την
Ισπανία) και Ζαν-Λουί Μπριγκιέρ (από τη Γαλλία).

Οι ειδικοί…

… της τρομοκρατίας που μίλησαν στη Φλωρεντία επισήμαναν ότι οι μέθοδοι και
οι στόχοι των τρομοκρατών αλλάζουν, στόχος τους είναι εδώ και καιρό το
εσωτερικό δημοκρατικό παιχνίδι των κρατών και δεν αποκλείεται αύριο να τεθούν
στο στόχαστρο στρατηγικά κέντρα της οικονομίας, όπως τα χρηματιστήρια. H
δολοφονία του σκηνοθέτη Τέο Βαν Γκογκ στην Ολλανδία δείχνει ότι η τρομοκρατία
μπορεί να στραφεί και εναντίον μεμονωμένων ατόμων. Ο φόβος μιας επίθεσης με
χημικά, πυρηνικά ή ραδιολογικά όπλα παραμένει μεγάλος: οι ευρωπαϊκές μυστικές
υπηρεσίες γνωρίζουν άλλωστε ότι ορισμένα επικίνδυνα προϊόντα βρίσκονται στα
χέρια εξτρεμιστών. Πολλοί φοβούνται επίσης το ενδεχόμενο πραγματοποίησης
επιθέσεων αυτοκτονίας σε δημόσιους χώρους. Αλλά οι εκτιμήσεις των Αμερικανών
και των Ευρωπαίων για τις ρίζες του κακού διαφέρουν. Για τους Αμερικανούς
ειδικούς, η Ευρώπη αποτελεί μια δεξαμενή τρομοκρατών που φεύγουν για το Ιράκ.
Οι Ευρωπαίοι ειδικοί, πάλι, επισημαίνουν ότι ιδανικός τόπος στρατολόγησης
τρομοκρατών είναι το Ιράκ, λόγω της συμβολικής σημασίας που έχει η σύγκρουση
με τις Ηνωμένες Πολιτείες σε μια ισλαμική χώρα. Σε κάθε περίπτωση, καταλήγει ο
αρθρογράφος της «Μοντ», οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Ευρώπη γνωρίζουν ότι οι
τύχες τους είναι αλληλένδετες.