ΓNΩMH Kαταψήφισαν το έλλειμμα δημοκρατίας

Ο Γάλλος ιστορικός Ζακ Λε Γκοφ

H ΕΠΟΜΕΝΗ MEPA ήταν λυπηρή. Το δικό μου «ναι» δεν ήταν ενθουσιώδες,
επειδή το Ευρωπαϊκό Σύνταγμα ήταν στην πραγματικότητα ένας συμβιβασμός και δεν
είχε εκείνο τον προοδευτικό χαρακτήρα που θα επιθυμούσα. Ωστόσο, ήταν άραγε
δυνατό να είχαμε κάτι διαφορετικό; Δεν το πιστεύω και το «όχι» αντιπροσωπεύει
ένα συνονθύλευμα από το οποίο είναι αδύνατον να προέλθει κάποιο πρόγραμμα.
Είχαμε το «όχι» των εθνικιστών της Δεξιάς, του Εθνικού Μετώπου και του Ζεράρ
ντε Βιλιέ, το «όχι» του λιγότερο ή περισσότερο συνειδητού εθνικισμού των
ανθρώπων της Αριστεράς, το «όχι» που συνδέεται με τις αυταπάτες της άκρας
Αριστεράς, των οποίων είδαμε τις καταστροφικές συνέπειες στις προεδρικές
εκλογές του 2002. Ύστερα είχαμε και τους υπολογισμούς ορισμένων ατόμων όπως ο
Λοράν Φαμπιούς.

Όλα ανακατεύτηκαν μεταξύ τους, η Ευρώπη και η εσωτερική πολιτική – και δεν
ξέρω πού μπορεί να καταλήξουν όλα αυτά. Βλέπω μόνο μία στάση διαρκείας στην
ευρωπαϊκή πρόοδο, μία διατήρηση της απογοητευτικής Συνθήκης της Νίκαιας.

Αν θελήσει κάποιος να αναζητήσει θετικά σημεία σε όλα αυτά, μπορεί ίσως να
βρει μόνο ένα. Πολλοί Γάλλοι έχουν αισθανθεί την Ευρώπη σαν κάτι ελιτίστικο.
Οι κοινοτικοί θεσμοί, και ιδιαίτερα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, δεν κατόρθωσαν να
επιβληθούν ως δημοκρατικοί θεσμοί. Θα χρειαστεί να συνδεθούν περισσότερο οι
πολίτες με τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, να αναπτυχθούν η
αντιπροσωπευτικότητα και οι εξουσίες του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και να
περιοριστεί η ανεξαρτησία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Στο μεταξύ, δεν μπορώ να
ξέρω τι μπορεί να συμβεί. Όπως δεν ξέρω και τι μπορεί να συμβεί στη Γαλλία.
Υπάρχει μια έκρηξη στην Αριστερά και τη Δεξιά, με ενίσχυση των άκρων. Δεν
είναι σε θέση να εξασφαλίσουν πολιτική σταθερότητα. Γι’ αυτό είμαι λυπημένος
και ανήσυχος, καθώς και εξοργισμένος με τους πολιτικούς που κάλεσαν τον λαό να
ψηφίσει «όχι».

H πολιτική κρίση αφορά και το γαλλικό μοντέλο και τη γαλλική κοινωνική συνοχή.
Για έναν Γάλλο ήταν πολύ οδυνηρή διαπίστωση μιας κατάστασης, η οποία υπάρχει
εδώ και πολύ καιρό. Πίστευα ότι θα μπορούσαμε να περιμένουμε τις εκλογές του
2007 για να βρούμε καλύτερα προγράμματα, με τα οποία θα ήταν δυνατόν να
αναθερμάνουμε τη γαλλική κοινωνική συνοχή. Το δημοψήφισμα, όμως, τα διέλυσε
όλα, προτού ακόμη προφτάσουμε να βρούμε λύσεις.

(Απόσπασμα από συνέντευξη του Γάλλου ιστορικού Ζακ Λε Γκοφ, η οποία
δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα «Ρεπούμπλικα».)