Eξομολογηθείτε και χαρείτε

Και άλλες ανθρώπινες ιστορίες για κατανάλωση, αυτή τη φορά με αφορμή ένα συγγνώμη ή ένα ευχαριστώ

Ελάτε στο σαλονάκι μας και ζητήστε συγγνώμη ή πείτε ευχαριστώ ή συναντήστε
αγαπημένο φίλο που έχετε χάσει. H κάμερα και οι προβολείς θα γίνουν οι
καταλύτες τών αναστολών, θα ενισχύσουν τα συναισθήματα, όπως άλλωστε συστήνουν
οι γκουρού των θεραπειών της ψυχής: η δημόσια έκφραση μύχιου καημού, η δημόσια
συγγνώμη, η δημόσια αποδοχή του «ελαττώματος» είναι η απαρχή της θεραπείας
του.

Έτσι και το «Έχεις γράμμα» (Alpha) είναι εκπομπή ψυχοεκτόνωσης, από εκείνες
που «φύτρωσαν» στα τηλεοπτικά προγράμματα μαζί με τη μόδα των ψυχο-«συνταγών».

Το είδος κατέκλυσε την αμερικανική τηλεόραση ήδη από τη δεκαετία του ’80, τη
δεκαετία κατά την οποία η διάψευση των κοινωνικών κινημάτων οδήγησε σε μια νέα
στάση ζωής που έλεγε περίπου: εφόσον τα κοινωνικά προβλήματα είναι πολύπλοκα
και αδύνατον να επιλυθούν, τότε γιατί να ασχοληθούμε, καλύτερα να
προσπαθήσουμε να νιώσουμε καλά με τον εαυτό μας.

Το νέο ρεύμα εκφράστηκε και τηλεοπτικώς με πλήθος εκπομπές που
αντέγραφαν αφυδατωμένες συνταγές ψυχανάλυσης για τη διερεύνηση του εαυτού και
την εκτόνωση των καημών. Με την ευκαιρία, το ανθρώπινο υλικό γινόταν το
φωτογενές προϊόν μιας κουτσομπολίστικης τηλεόρασης που βρήκε το μυστικό για
τηλεθέαση «χώνοντας τη μύτη» της σε ιδιωτικές υποθέσεις και σε συναισθήματα.

H συνταγή τού «Έχεις γράμμα» αξιοποιεί πλήρως τις αρχές του ριάλιτι, δίνοντας
έμφαση στην έκπληξη, μια και ο ένας από τους δύο καλεσμένους δεν γνωρίζει
ποιος τον περιμένει και για ποιο λόγο στο στούντιο.

Ένας συνεργάτης της εκπομπής με στολή ταχυδρόμου και πάνω σε ποδήλατο, που
φέρνει μνήμες από τις προ SMS εποχές όταν η φιγούρα του ταχυδρόμου ήταν η
ενσάρκωση της ελπίδας για επικοινωνία, μεταφέρει σε υπερμεγέθη φάκελο την
πρόσκληση της εκπομπής προς ένα πρόσωπο. Αυτό πάλι το έχει επιλέξει ο
κεντρικός καλεσμένος, ο οποίος και επιθυμεί να εκφράσει ευχαριστίες ή συγγνώμη
στο εν λόγω πρόσωπο.

Στην προχθεσινή εκπομπή πρώτος καλεσμένος ήταν ο πατέρας δολοφονηθέντος
νεαρού επιχειρηματία, ο οποίος επιθυμούσε να εκφράσει τις δημόσιες ευχαριστίες
του στον Πάνο Σόμπολο, καθώς είχε βοηθήσει με τη δημοσιογραφική του επιμονή
στο να συλληφθούν οι δράστες. Στο στούντιο αφηγείται συγκινημένος την ιστορία
του. Απέναντί του το απαραίτητο σιωπηλό κοινό που οφείλει να συμβάλει στη
δημιουργία συγκινητικής ατμόσφαιρας με τις ανάλογες εκφράσεις.

Σπάνια ωστόσο επιτυγχάνεται αυτό, καθώς ο φακός «συλλαμβάνει» συχνά αφηρημένα
βλέμματα που ποσώς ενδιαφέρονται για τα διαδραματιζόμενα.

H παρουσιάστρια Βίκυ Χατζηβασιλείου, ντυμένη και μακιγιαρισμένη σαν να
παρουσιάζει σπαγγέτι σόου, έχει μόνιμο το ύφος της «βαθύτατα συγκινημένης» και
επιδίδεται σε κοινότοπα σχόλια, όπως «ήταν μια άδικη κατάληξη» – εννοούσε τη
δολοφονία του γιου τού καλεσμένου της – «καμιά φορά έρχονται τέτοια γεγονότα
στη ζωή μας που ανατρέπουν τη ροή και τις αξίες μας» κ.λπ. Για περισσότερη
«ανθρώπινη τραγωδία» προστίθεται ολίγη από μουσική υπόκρουση, για να φορτιστεί
συγκινησιακά το φιλοθέαμον κοινό. Εν προκειμένω επιλέχθηκε το τραγούδι «έβαλ’
ο Θεός σημάδι παλικάρι στα Σφακιά», ενώ ο πατέρας βουρκώνει σε κοντινό πλάνο.

Συσκευασμένες μπουκίτσες συναισθημάτων

Αμήχανος και ο Πάνος Σόμπολος, ο οποίος δέχθηκε την πρόσκληση της εκπομπής,
χωρίς να γνωρίζει υποτίθεται ποιον θα συναντήσει. Κάθεται ο ένας από τη μία
πλευρά ενός τεράστιου φακέλου-τοίχου και ο άλλος από την άλλη, η παρουσιάστρια
λέει το αμίμητο: «Κύριε Σόμπολε, ξέρω ότι δύο πράγματα δεν σας ξεφεύγουν η
είδηση και το ψάρι. Ο άνθρωπος, από την άλλη πλευρά του τοίχου, δεν είναι
ψαράς». Ο «δεν-είναι-ψαράς» παραμένει αγέρωχος και βουρκωμένος, ο Σόμπολος τον
αναγνωρίζει, αφού φεύγει ο τοίχος και συναντιούνται σε ένα ωραίο ενσταντανέ
«ανθρωπιάς».

H δεύτερη περίπτωση ήταν ενός νεαρού, πρώην φωτομοντέλου, που φυλακίστηκε
για κλοπή, πλέον βρίσκεται ελεύθερος και με οικογένεια και ήθελε να
ευχαριστήσει την αδελφή του για την αγάπη και την υποστήριξή της. Είπε την
ιστορία του, ζήτησε τις συγγνώμες του που δεν ήταν καλό παιδί, ήρθε και η
αδελφή από την άλλη μεριά του τοίχου, που δεν ήξερε τι την περιμένει, τον
είδε, αγκαλιάστηκαν. Νέα συγκίνηση. Μικρές μπουκίτσες ανθρώπινων συναισθημάτων
με φόντο βουβό κοινό και ντεκόρ ταχυδρομικούς φακέλους για ακόμη ένα ριάλιτι
από εκείνα που υπόσχονται λίγο βούρκωμα για διασκέδαση και λίγη ανθρώπινη
ουσία σε ασφαλή τηλεαποστείρωση μετά ηθικών διδαγμάτων και κοινωνικών
μηνυμάτων.