Tο παράδοξο της Σοφοκλέους

Όλες οι εκτιμήσεις και προβλέψεις φέρουν την οικονομία σε τροχιά επιβράδυνσης.
Οι διεθνείς οργανισμοί αναθεωρούν τελευταίως τα προγνωστικά τους και μιλούν
για υποχώρηση του ρυθμού μεγέθυνσης κάτω του 3%, επιβεβαιώνοντας ανάλογα
σήματα που εδώ και καιρό λαμβάνει η εγχώρια αγορά, καθώς καταγράφει τάσεις
συρρίκνωσης του τζίρου, ως αποτέλεσμα της εισοδηματικής καχεξίας των
νοικοκυριών. Ο ίδιος ο Πρωθυπουργός κ. K. Καραμανλής επίσης στις συναντήσεις
με βουλευτές του κόμματός του μεταδίδει αντίστοιχη αγωνία για τις επενδύσεις
και την ανάπτυξη, ζητεί προτάσεις και αναζητεί πρόθυμους επιχειρηματίες,
Έλληνες και ξένους, να αναλάβουν πρωτοβουλίες και να ανοίξουν νέες δουλειές
στην ελληνική επικράτεια.

Παρ’ ότι όμως τα σημάδια δεν είναι τα καλύτερα και οι προοπτικές δυσοίωνες, η
χειμαζόμενη εδώ και πολλά χρόνια Σοφοκλέους δείχνει τάσεις ανάκαμψης,
εμφανίζει στοιχεία αναγέννησης, αποκτά και πάλι μέρος από τον χαμένο δυναμισμό
της. Ήδη ξεπέρασε τις 3.000 μονάδες και χθες συνέχισε να κερδίζει κλείνοντας
στις 3.061 μονάδες, με τζίρο 261,6 εκατ. ευρώ.

Χθες και προχθές οι συναλλαγές της Σοφοκλέους βρέθηκαν σε επίπεδα-ρεκόρ από
την εποχή της μεγάλης πτώσης, προσέγγισαν τα νούμερα των απίστευτων συναλλαγών
στις μέρες της μεγάλης ευφορίας του 1999.

Πόθεν το κύμα;

Κατόπιν αυτών, ευλόγως τίθεται το ερώτημα πόθεν αυτό το κύμα χρηματιστηριακής
αναγέννησης και κατά πόσον συνάδει με το γενικότερο οικονομικό κλίμα; Οι
ειδικοί της χρηματιστηριακής αγοράς εξηγούν πως το παρατηρούμενο κύμα αγορών
προέρχεται κυρίως από το εξωτερικό, από τις αγορές των ξένων θεσμικών
επενδυτών, οι οποίοι τοποθετούνται σταθερά στην ελληνική χρηματιστηριακή αγορά
τους τελευταίους δύο μήνες.

Ανώτερο στέλεχος της Εθνικής Χρηματιστηριακής διευκρίνιζε χθες πως αγοράζουν
σχεδόν αποκλειστικά οι ξένοι και σημείωνε πως κατά τη χθεσινή και προχθεσινή
ημέρα των ρεκόρ στις συναλλαγές, οι εγχώριοι επενδυτές σε ποσοστό 80% πωλούσαν
και δεν αγόραζαν μετοχές. Το ίδιο στέλεχος σημείωνε επίσης ότι η εγχώρια
χρηματιστηριακή αγορά έχει γίνει τραπεζικοκεντρική, οδηγείται στην κυριολεξία
από την προτίμηση των ξένων προς τις ελληνικές Τράπεζες, οι οποίες και εκ της
οικονομικής συγκυρίας διατηρούν μεγάλα περιθώρια ανάπτυξης, τόσο στον τομέα
της καταναλωτικής όσο και της στεγαστικής πίστης. Είναι αλήθεια πως οι
ελληνικές Τράπεζες έχουν ακόμη να διανύσουν πολύ δρόμο για να φθάσουν τα
επίπεδα χρηματοδότησης των ανταγωνιστών τους στην υπόλοιπη Ευρώπη και αυτό το
στοιχείο δικαιολογεί ισχυρό αναπτυξιακό μύθο, ο οποίος και προσελκύει τους
ξένους.

Τραπεζικές μετοχές

Είναι χαρακτηριστική επίσης η τοποθέτηση ανώτερου τραπεζικού στελέχους, που
θέλησε να διατηρήσει την ανωνυμία του, ότι «οι Τράπεζες είναι οι μόνες που
έχουν αποθέματα κερδοφορίας στην ελληνική οικονομία, καθώς άπαντες, νοικοκυριά
και επιχειρήσεις, ζητούν δάνεια».

Δεν είναι τυχαίο ότι οι διεθνείς οίκοι επιμένουν να χαρακτηρίζουν ελκυστικές
τις τραπεζικές μετοχές και να προβλέπουν αυξημένα κέρδη ανά μετοχή. Εκθεση της
Merrill Lynch προέκρινε μάλιστα τις μετοχές της Εθνικής, της Alpha και της
Eurobank.

Με άλλους λόγους η εξήγηση για τη χρηματιστηριακή άνθηση δεν συνδέεται με τις
γενικότερες προοπτικές της ελληνικής οικονομίας, αλλά αποδίδεται σε
ειδικότερες συνθήκες που καλύπτουν σχεδόν αποκλειστικά τον τραπεζικό τομέα και
πιθανώς την περιοχή των τηλεπικοινωνιών, όπου έχουν καλλιεργηθεί προσδοκίες
από τις πρωτοβουλίες του διοικητή του ΟΤΕ κ. Παν. Βουρλούμη για τη βελτίωση
της οικονομικής θέσης του οργανισμού.

Τι να περιμένουν;

Βάσει των παραπάνω επισημαίνουν πως οι επενδυτές οφείλουν να παρακολουθούν
στενά τις εξελίξεις στην ευρύτερη περιοχή των Τραπεζών και των
τηλεπικοινωνιών. Τυχόν μεταβολή των συνθηκών εκεί θα εκφρασθεί κατά τρόπο
έντονο στη Σοφοκλέους.

Με άλλους λόγους κανείς δεν μπορεί να προσβλέπει σε σταθερή ανοδική πορεία της
χρηματιστηριακής αγοράς, χωρίς γενικότερη βελτίωση του ευρύτερου
μακροοικονομικού περιβάλλοντος, το οποίο παραμένει προβληματικό, δεν μπορεί
για την ώρα να μεταδώσει προσδοκίες για ενίσχυση των επενδύσεων και της
ανάπτυξης. Το αντίθετο μάλιστα, προειδοποιεί για επιβράδυνση της οικονομικής
δραστηριότητας.

H κυβέρνηση οφείλει να κινητοποιηθεί, να επέμβει στο διαρθρωτικό σκέλος, εκεί
όπου συγκεντρώνονται οι αγκυλώσεις, τα βάρη και το κόστος, που διώχνουν τους
εγκατεστημένους ξένους και δεν προσελκύουν νέους, παρά μόνο εκείνους που
κινούνται με βραχυχρόνια προσέγγιση μέσω της χρηματιστηριακής αγοράς. Εκτός
και αν οι γαλάζιοι, που τόσα αναθέματα έχουν ρίξει κατά του Χρηματιστηρίου
Αθηνών, ερχόμενοι στην εξουσία μετέβαλαν στάση και είδαν πως δεν είναι τόσο
απεχθές να «παίζει» κανείς με τη Σοφοκλέους, ειδικά σε περιόδους γκρίνιας και
φτώχειας σαν τη σημερινή.