Bρήκαν τιμονιέρη και στέγη οι «Aκυβέρνητες Πολιτείες»

Στρατής Τσίρκας

Όταν ο Στρατής Τσίρκας ετοίμαζε το βιβλίο «Ο Καβάφης και η εποχή του» (που
πήρε το Κρατικό Βραβείο Βιογραφίας το 1959), έλεγε ότι δεν του αρκούσε να
διαβάσει την ποίησή του για να γνωρίσει τον Καβάφη. Έπρεπε να διαβάσει όλη την
προσωπική βιβλιοθήκη του ποιητή για να τον κατανοήσει πραγματικά. Το θύμισε
αυτό ο Σοφιανός Χρυσοστομίδης, σε όσους παρευρέθησαν στα χθεσινά εγκαίνια της
βιβλιοθήκης του ίδιου του συγγραφέα των «Ακυβέρνητων Πολιτειών», της
Βιβλιοθήκης Τσίρκα. «H προσωπικότητα μιας βιβλιοθήκης απαυγάζει την
προσωπικότητα αυτού που τη σχηματίζει», ήταν τα λόγια του Κυριάκου
Ντελόπουλου, του έτερου των εκπροσώπων του συλλόγου «Οι φίλοι του Τσίρκα» που
μίλησαν στην εκδήλωση.

H βιβλιοθήκη του Στρατή Τσίρκα πέρασε από σαράντα κύματα μέχρι να βρει τη θέση
της, στον τρίτο όροφο του Εθνικού Κέντρου Βιβλίου. Το 1963, όταν ο Τσίρκας
εγκατέλειψε την Αίγυπτο (το εργοστάσιο στο οποίο εργαζόταν έκλεισε), είχε
δυσκολία στο να μεταφέρει τα βιβλία του στην Ελλάδα, γιατί υπήρχε απαγόρευση
και εισαγωγής και εξαγωγής βιβλίων από την Αίγυπτο. H σύζυγός του Αντιγόνη
ανέλαβε το δύσκολο εγχείρημα να «λαδώσει» κρατικούς υπαλλήλους. Πάντως, ο
Στρατής Τσίρκας ήδη είχε κάνει επιλογή των βιβλίων που ήθελε να έρθουν στην
Ελλάδα.

Το 1997 η Αντιγόνη Χατζηανδρέα, η χήρα του συγγραφέα, δώρισε τη βιβλιοθήκη στο
Εθνικό Κέντρο Βιβλίου, που προσωρινά την τοποθέτησε στη «Βίλα Μπότση» όπου
τότε στεγαζόταν. Εν τούτοις η υγρασία του κτιρίου εκείνου προκάλεσε κίνδυνο
καταστροφής. Όπως δηλώνεται σήμερα, η Βιβλιοθήκη συντηρήθηκε στο τελευταίο
όριό της. Τα βιβλία υποβλήθηκαν σε «θεραπεία» (μεταξύ των άλλων, και σε
απεντόμωση) και από σήμερα στεγάζονται στην Αθανασίου Διάκου 4.

H Χρύσα Προκοπάκη, η οποία έχει επιμεληθεί φιλολογικά την τριλογία του Τσίρκα
που θα βγει σε νέα έκδοση από τον «Κέδρο» στα τέλη Ιανουαρίου, μίλησε για
«πολύ προσεγμένη δουλειά» (από την Μάγδα Τσουμή και το επιτελείο του EKEBI). H
διευθύντρια του Κέντρου Βιβλίου Κατρίν Βελισσάρη είπε ότι ιδιαίτερη αξία για
τον μελετητή θα έχουν οι ιδιόχειρες σημειώσεις του Τσίρκα σε πλήθος βιβλίων,
αλλά και οι πολλές αφιερώσεις προς αυτόν, από τον Ρίτσο, τον Καββαδία και
πολλούς άλλους συγχρόνους του. H Βιβλιοθήκη περιέχει 3.000 τίτλους. Ανάμεσά
τους, μία γαλλική έκδοση του «Ηλίθιου» του Ντοστογιέφσκι τυπωμένη το 1887,
αλλά και ένα βιβλίο του Κωστή Παλαμά («Τραγούδια της πατρίδας μου»), έκδοση
του 1886 από την Εστία.

INFO

H Βιβλιοθήκη Τσίρκα (Αθανασίου Διάκου 4) έχει ελεύθερη πρόσβαση για το κοινό.
Λειτουργεί καθημερινά από τις 09.00 μέχρι τις 17.00. Πληροφορίες στο τηλ. 210-92.00.306.