AΣHMAKHΣ ΓIAΛAMAΣ Ένας αιώνας γέλιο

H επιθεώρηση «Βίρα τις άγκυρες» (στο «Ακροπόλ», το 1950, για τον θίασο Βέμπο) ήταν μία από τις πλέον γνωστές και επιτυχημένες που συνυπέγραψε ο Ασημάκης Γιαλαμάς

Πλήρης ημερών έφυγε από τη ζωή ο θεατρικός συγγραφέας, σεναριογράφος,
δημοσιογράφος και ευθυμογράφος Ασημάκης Γιαλαμάς. Πέθανε προχθές, ξημερώματα
Τρίτης, σε ηλικία 92 ετών και κηδεύθηκε χθες το μεσημέρι, από το B’
Νεκροταφείο Αθηνών. Μια αυστηρά λιτή τελετή, στην οποία παρευρέθησαν οι δύο
εγγονές του και ελάχιστοι φίλοι – αφού η είδηση του θανάτου του κοινοποιήθηκε
πολύ αργά.

Για το ήθος, την εντιμότητα, τη μαχητικότητα και την αγωνιστική δράση του
μίλησαν ο Κώστας Γεωργουσόπουλος (εκπροσωπώντας το Θεατρικό Μουσείο), ο
Γιώργος Λαζαρίδης (Εταιρεία Ελλήνων Θεατρικών Συγγραφέων), ο Νίκος Καραντηνός
(Πανελλήνιο Σωματείο Δημοσιογράφων Αγωνιστών Εθνικής Αντίστασης) και η Νανά
Νταουντάκη (ΕΣΗΕΑ). Υπήρξε επί σειράν ετών πρόεδρος της Εταιρείας Ελλήνων
Θεατρικών Συγγραφέων και εκπρόσωπός της στο Διοικητικό Συμβούλιο του Εθνικού
Θεάτρου.

Πριν από δέκα χρόνια το «Ανοιχτό Θέατρο» ανέβασε, σε σκηνοθεσία Γιώργου
Μιχαηλίδη, «Το Χρήμα», ένα από τα 16 έργα που έγραψε ο Γιαλαμάς μόνος του (η
μεγάλη συγγραφική παραγωγή του συνδυάζεται με πολλές συνεργασίες, τόσο σε
θεατρικά σενάρια όσο και σε επιθεωρήσεις), ενώ την επόμενη χρονιά το Εθνικό
Θέατρο ανέβασε το άπαιχτο «H ταυτότητα», σε σκηνοθεσία Γιώργου Αρμένη. Πριν
από τρία χρόνια στο ΔΗΠΕΘΕ Κοζάνης η Νανά Νικολάου σκηνοθέτησε τη μεγάλη
επιτυχία «Μιας πεντάρας νιάτα» του λαμπερού συγγραφικού διδύμου Γιαλαμά –
Πρετεντέρη.

Τη δεκαετία του ’60 ο Ασημάκης Γιαλαμάς και ο Κώστας Πρετεντέρης έδωσαν στο
ελληνικό θέατρο μερικές από τις πιο ωραίες, ζουμερές κωμωδίες. Οι περισσότερες
από αυτές αμέσως μεταφέρθηκαν μετά από το σανίδι στον κινηματογράφο. Σε μια
περίοδο κατά την οποία ο ελληνικός κινηματογράφος ήταν λογοκεντρικός και
ανθρωποκεντρικός, τα έργα τους έδωσαν την ευκαιρία σε ηθοποιούς της εμβέλειας
του Φωτόπουλου, του Χατζηχρήστου, του Ηλιόπουλου, του Παπαγιαννόπουλου του
Ρίζου, του Γκιωνάκη, της Γιούλη, του Βουτσά, του Ληναίου, της Κοντού, της
Χρονοπούλου, του Μιχαλακόπουλου να γνωρίσουν τη μεγάλη, πλατιά επιτυχία.
Ωστόσο η απήχηση που είχαν, οφείλεται κυρίως στα έργα που έγραψαν για την
Τζένη Καρέζη και τον Λάμπρο Κωνσταντάρα. Τίτλοι εμβληματικοί της επιτυχίας
τους είναι οι: «Δεσποινίς Διευθυντής», «H κυρία εκυκλοφόρησε» «H κόμισσα της
φάμπρικας», «Κάτι κουρασμένα παλικάρια», «Ένας ιππότης για τη Βασούλα», «Τζένη
Τζένη» «Ο Εμίρης και ο Κακομοίρης», «Μιας πεντάρας νιάτα», «Τι 30, τι 40, τι
50;».

Ο Ασημάκης Γιαλαμάς γεννήθηκε το 1912 στην Άνω Μέλπεια της Μεσσηνίας. Τελείωσε
το Γυμνάσιο στον Μελιγαλά και ήρθε στην Αθήνα για να φοιτήσει στη Νομική
Σχολή. Ο βιοπορισμός ανάγκασε τον φιλομαθή και φιλοπρόοδο Ασημάκη να
εγκαταλείψει τις πανεπιστημιακές σπουδές του και να εργαστεί σε εφημερίδες και
περιοδικά. Ξεκίνησε ως ρεπόρτερ στην «Ακρόπολη» και αργότερα ως χρονογράφος
στις εφημερίδες «Εσπερινή», «Ελληνική», «Βραδυνή», «Ελεύθερη Ελλάδα»,
«Αλλαγή», «Αυγή» και «Ριζοσπάστης». Σε ηλικία 28 ετών άρχισε να ασχολείται με
το θέατρο. Το 1940, με την κήρυξη του Ελληνοϊταλικού Πολέμου ο Γιαλαμάς, ο
Οικονομίδης και ο Θίσβιος σχημάτισαν συγγραφική ομάδα και έδωσαν στον θίασο
Κατερίνας την επιθεώρηση «Πολεμικές Καντρίλιες». Από τότε δεν σταμάτησε να
γράφει, άλλοτε πρόζες και άλλοτε επιθεωρήσεις, άλλοτε μόνος και άλλοτε
συνεργαζόμενος με τον Τσιφόρο, τον Γιαννουκάκη, τον Γιαννακόπουλο, τον Ψαθά,
τον Τραϊφόρο, τον Τζαβέλλα, τον Ελευθερίου, τον Σακελλάριο κ.ά. Σε συνεργασία
με τον Ντίνο Κατσουρίδη έγραψε το σενάριο «Τι έκανες στον πόλεμο Θανάση», που
απέσπασε το βραβείο σεναρίου στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης.

Τα τελευταία χρόνια, είχε αποτραβηχτεί στο σπίτι του στον Άγιο Στέφανο, όπου
έκλεισε με αξιοπρέπεια τον κύκλο της πλούσιας σε εμπειρίες και δημιουργία ζωής
του.

«Πρόσφερε ελπίδα»

Νίκος Κούρκουλος: «Συνεργάτης στη διοίκηση του Εθνικού Θεάτρου, ήταν
από εκείνους τους σεμνούς αγωνιστές που πάλεψε με την πέννα και τις απόψεις
του για να το στηρίξει».

Κώστας Γεωργουσόπουλος: «Αποχαιρετώ τον δημοκρατικό πολίτη, αγωνιστή,
τον άνθρωπο που τα κείμενά του γράφτηκαν και παρέπεμψαν στην παγκόσμια
λογοτεχνία. Στόχος του ήταν πάντοτε το συμφέρον του απλού ανθρώπου, στον οποίο
προσέφερε το γέλιο και την ελπίδα».

Γιώργος Λαζαρίδης: «Δύσκολη η προσμέτρηση της πορείας του ως
δημοσιογράφου, συγγραφέα και αγωνιστή. Ο πολύτιμος κρίκος μιας αλυσίδας
σημαντικών συγγραφέων».