Mε τη Δάδα στο χέρι

Όλα τα ένωσε αυτή η φλόγα. Και τόπους και πολιτισμούς ή μήπως για έναν πολιτισμό μιλάμε, εκπρόσωπος του οποίου και ο συγκινημένος Ράμπο-Σταλόνε;

H Φλόγα ταξίδεψε στον κόσμο. Μια Δάδα-ιδέα που ένωσε… Τι αλήθεια; Τις
ελπίδες για έξοδο από τον κόσμο του σκότους, που τρομολαγνικές θεωρίες
παγκόσμιας κυριαρχίας έχουν επιβάλει με φωτιά και τσεκούρι; Τα όνειρα για ένα
καλύτερο μέλλον μιας φιλιωμένης υφηλίου; Τη θρησκευτική πίστη σε ένα
μεταφυσικό «φως» που θα δώσει δύναμη στον άνθρωπο να συνεχίσει τη ζωή σε μια
εποχή όπου ένα τρομακτικό θέαμα ασφάλειας επιχειρεί να καλύψει τον τρόμο της
ανασφάλειας;

Όλα αυτά μαζί φαίνεται πως επενδύθηκαν στη Φλόγα, γιατί στο μακρύ της ταξίδι
ανά την υφήλιο ξεσήκωσε τον ενθουσιασμό.

Δεν θα σταθούμε στην ιστορία της Δάδας, που δεν είναι αρχαιοελληνική,
αλλά εφευρέθηκε από τους εγκεφάλους της ναζιστικής προπαγάνδας επί Χίτλερ.
Άλλωστε εκείνες οι ιδέες που δεν πρωτογεννήθηκαν, αλλά εξελίχθηκαν στην πιο
τέλεια μορφή τους από τη χιτλερική προπαγάνδα για τον έλεγχο μέσω του θεάματος
των ανθρώπινων δυνάμεων προς όφελος μιας εξουσίας, αποτελούν και στην εποχή
μας την έμπνευση για πλήθος εμπορικές στρατηγικές – τα ριάλιτι, αποκορύφωμα
που τα έχουν προσκυνήσει ως «σύγχρονο πολιτισμό» τόσοι αλλοτινοί
αντι-εξουσιαστές.

Ας προτιμήσουμε τους αρχικούς συμβολισμούς της Φλόγας, τους προμηθεϊκούς, σαν
ελπίδα για την έξοδο από το σκότος και τον φόβο της άγνοιας. Στη χιτλερική
καταγωγή της Δάδας θα μπλεχτούμε;

Το θέμα είναι αν καταφέραμε να μεταλλάξουμε τη στρεβλή ιδέα της Φλόγας, να τη
φέρουμε στα μέτρα μας. Ποια μέτρα όμως. Την ανάμνηση ενός πολιτισμού που
σεβόταν το πνεύμα, που απολάμβανε τα πανηγύρια τιμώντας τους θεούς μέσα από τα
ανθρώπινα ή τους όρους μιας παγκόσμιας αγοράς;

Παρακολουθήσαμε την αναμετάδοση του ταξιδιού της Φλόγας από την EPT.
Είδαμε τους λαμπαδηφόρους συνοδευόμενους από άνδρες της Ασφαλείας ντυμένους τη
στολή των εθελοντών, για να είναι εικόνα ειρηνική και γιορτινή και όχι
πολεμική με αστυνομικές στολές και περίστροφα. Να μοιάζει με την ελπίδα, χωρίς
να την εμπιστεύεται.

Μια σύμβαση ζητούσε αυτό το παγκόσμιο πανηγύρι του ταξιδιού της Φλόγας. Να
εμπιστευθούν όλοι την ιδέα, να τη γιορτάσουν, να επενδύσουν στο θέαμα σαν να
είναι αληθινό.

Ας σταθούμε σε αυτό. Αμήχανο. Σαν να μην ήξερε ο φακός πού ακριβώς να
επικεντρωθεί και τι να αναδείξει. Να καταγράψει απλώς την πορεία, ζουμάροντας
στα πρόσωπα των διασημοτήτων που ανάλογα με τις λαϊκές φαντασιώσεις, οι οποίες
εγείρονται στη θέα του προσώπου τους, συμπληρώνεται το παζλ της σημασίας του
συμβόλου-Φλόγας;

Να δούμε τον Πελέ να βουρκώνει, τον Μαντέλα, αλλά και τον
«Ράμπο»-Σταλόνε και τους δικούς μας Ρέμο, Τσαλίκη, Νίκο Ευαγγελάτο και υιοί
κ.λπ.; Σύμβολα του πολυποίκιλου παγκόσμιου πολιτισμού ή σύμβολα του πολιτισμού
του πολτού, εμβαπτίζουν την εικόνα τους στη λάμψη της Δάδας ή προσθέτουν τη
δική τους για να της προσδώσουν το νόημα της εποχής της;

H ιδέα της Φλόγας προσπάθησε να τα χωρέσει όλα, και τη λάμψη των
τηλε-σουσούδων και τον ενθουσιασμό του πλήθους που καθάριζε αυλές και κρατούσε
κλαδιά ελιάς για να υποδεχθεί το «Φως» με την ψυχική ευφορία ενός «δεύτε
λάβετε…». Μια στιγμή όλα αυτά, μια ανάγκη γιορτής. Το νόημά της; Όταν τα
φώτα θα σβήσουν.

Υπερπροσπάθεια χωρίς έμπνευση

Προς το παρόν, απέμειναν οι φιλότιμες προσπάθειες της εκπομπής «Φλόγα»
(NET), που παρουσιάζει η Ελισάβετ Φιλιππούλη, εγκλωβισμένη στην άκαμπτη
επισημότητα μιας παλαιού τύπου κρατικής τηλεόρασης, την οποία υπηρέτησαν και
τα βίντεο από τη διαδρομή.

Ένα τέτοιο θέαμα χρειαζόταν κυρίως άποψη για το πώς θα αποδοθεί η ουσία
του. Λιτό μεν το στούντιο αναμετάδοσης, αλλά αμήχανες οι ενδυματολογικές
επιλογές της παρουσιάστριας. Άλλοτε γιορτινή φορεσιά που παρέπεμπε σε
τηλεοπτικά πρωτοχρονιάτικα σόου και άλλοτε λευκή και απέριττη, να ψάχνει ο
θεατής τι νόημα ακριβώς έχει αυτό που βλέπει. Το τηλεοπτικό θέαμα χρειάζεται
απόλυτη σαφήνεια μηνυμάτων.

Ερωτήσεις όπως «πώς νιώσατε που κρατούσατε τη Φλόγα» στους λαμπαδηφόρους,
δεν βοήθησαν να ξεπεράσει το θέαμα την τετριμμένη εικόνα ενός ρεπορτάζ με
στοιχεία ταξιδιωτικού ντοκιμαντέρ, σαν τυπική γνωριμία-χρέος με τους τόπους
απ’ όπου περνούσε η Δάδα.

Πλήθος τεχνικοί και ρεπόρτερ υπερέβαλλαν εαυτόν για να καλύψουν τις
αποστάσεις, αλλά η καλή τηλεόραση μαζί με τον σωματικό κόπο απαιτεί έμπνευση
και οργάνωση. Στα πρώτα βίντεο ο όγκος του τεχνολογικού εξοπλισμού κυριαρχούσε
στην εικόνα του απλού λαμπαδηδρόμου με την ταπεινή Φλογίτσα που έτρεχε. Στη
συνέχεια αυτό βελτιώθηκε. Ο παλμός όμως δεν βρέθηκε.

Κολοσσιαίο το τηλεοπτικό εγχείρημα, έτσι κι αλλιώς. Θα δούμε τι θα κρατήσει
η Ιστορία, που πλέον «φιλτράρεται» και από τις κάμερες.