Ο Kαρεμπέ του… Σοφοκλέους

Ο Νικήτας Τσακίρογλου επέστρεψε ύστερα από αρκετά χρόνια στην Επίδαυρο ερμηνεύοντας Φιλοκτήτη για να αποθεωθεί

Όταν ο έως πρόσφατα «του Ολυμπιακού» Κριστιάν Καρεμπέ φτάνει στην Επίδαυρο
μετά της συζύγου Αντριάνα Σκλεναρίκοβα για να παρακολουθήσουν «Φιλοκτήτη» του
Σοφοκλή, ε, αναμφίβολα, είναι είδηση. Και όλα τα φλας πάνω τους
συγκεντρώνονται.

Πώς βρέθηκαν ο μαύρος ποδοσφαιριστής με την ξανθιά πανύψηλη «μοντέλα» στα καλά
καθούμενα στο θέατρο του Πολυκλείτου; Μην ειν’ η Σκλεναρίκοβα και ελληνίστρια;
Μην ειν’ ο Καρεμπέ και αρχαιολάτρης; Μάλλον όχι. Απλώς ήταν εκεί επειδή τη
μεθεπομένη – χτες δηλαδή – επρόκειτο να μετάσχουν ως λαμπαδηδρόμοι στο πέρασμα
της Ολυμπιακής Φλόγας από τη Λάρισα και οι Λαρισαίοι τούς κάλεσαν και στην
παράσταση του «Θεσσαλικού Θεάτρου» τους, στην Επίδαυρο.

Δροσούλα βραδινή στην Επίδαυρο μετά την αρκετά ζεστή μέρα και ο «Φιλοκτήτης»
του Σοφοκλή, του ΔΗΠΕΘΕ Λάρισας – «Θεσσαλικού» και του Γιάννη Ιορδανίδη, ο
οποίος έκανε το ντεμπούτο του στην αρχαία τραγωδία, έδωσε την πρώτη του
παράσταση στο 50ό Φεστιβάλ Επιδαύρου – η πρεμιέρα του δόθηκε στην Λάρισα.

H βραδιά άνοιξε με τον σκηνοθέτη στην ορχήστρα του θεάτρου να ζητά ενός λεπτού
σιγή στη μνήμη της Ρένας Βλαχοπούλου.

Άνυδρο τοπίο η ορχήστρα της Επιδαύρου – η έρημη Λήμνος όπου οι Έλληνες,
πλέοντας κατά της Τροίας, έχουν εγκαταλείψει τον μολυσμένο από δάγκωμα φιδιού
Φιλοκτήτη επειδή η αποφορά της πληγής του ήταν ανυπόφορη για τους γύρω του.
Στρωμένη με ένα πανί που άφηνε την αίσθηση της ξεραΐλας, βράχια θεόξερα και,
υψωμένη προ των ερειπίων της σκηνής, σαν τείχος, μια θεόρατη μεταλλική
σκαλωσιά με «μπλεγμένα» ανάμεσά της άλλα κομμάτια βράχων: το αφαιρετικό
σκηνικό του Άγγελου Αγγελή.

Οι Έλληνες, αναγκασμένοι από τον χρησμό ότι Τροία χωρίς το τόξο του Ηρακλή –
και το τόξο του Ηρακλή το έχει στα χέρια του ο Φιλοκτήτης που το έχει
κληρονομήσει – δεν παίρνουν, αναγκάζονται, δέκα χρόνια μετά, να στείλουν στο
νησί τον Οδυσσέα που με όργανο τον Νεοπτόλεμο, τον γιο του Αχιλλέα, ο οποίος
πείθει τον ήρωα ότι θα τον γυρίσει στην πατρίδα του, θα προσπαθήσει με δόλο να
πάρει το τόξο.

Οι ναύτες του Νεοπτόλεμου – ο Χορός – πρόβαλλαν στο βάθος – στα χακί, κόκκινες
μπαντάνες στο κεφάλι, αρβύλες και γκέτες στα πόδια, ζωσμένοι με μπαλάσκες,
χοντρά ραβδιά στα χέρια… – με ένταση, σπαθίζοντας στον αέρα – η χορογραφία,
του Ισίδωρου Σιδέρη, η μουσική, του Γιώργου Χριστιανάκη, διδαγμένη από τη Νένη
Ζάππα – για να ορμήσουν και να σκαρφαλώσουν στη σκαλωσιά. Και, πίσω τους,
Οδυσσέας (Γιώργος Κέντρος) και Νεοπτόλεμος (Νίκος Ψαρράς) – μακριές
καμπαρτίνες από μαύρο δέρμα με ανασηκωμένους γιακάδες και από μέσα χρυσοί
θώρακες (τα κοστούμια, της Αγνής Ντούτση) – ψάχνοντας τη σπηλιά του Φιλοκτήτη
και καταστρώνοντας – στη μετάφραση του Τάσου Ρούσσου -, παρά τις αρχικές
αντιρρήσεις του Νεοπτόλεμου, το δόλιο σχέδιο ενώ ένα μωράκι που είχε
παρεισφρήσει στην πάνω ζώνη έκανε «αισθητή» την παρουσία του με κλαματάκια.

Ο Νικήτας Τσακίρογλου, ντυμένος με τα κουρέλια του Φιλοκτήτη, με καλύπτρα στο
κεφάλι και με το τόξο και τη φαρέτρα με τα βέλη του Ηρακλή περασμένα στους
ώμους, σέρνοντας το πάσχον πόδι του, χειροκροτήθηκε με την είσοδό του. Ο
πονεμένος στο σώμα και στην ψυχή ήρωας, με φωνή «ραγισμένη», θα πειστεί από
τον νεαρό γιο του Αχιλλέα, και αφού φτιαχτά εντείνει την αίσθηση του κινδύνου
ένας ναύτης μεταμορφωμένος από τον Οδυσσέα σε Έμπορο (Βασίλης Ρίσβας), να του
παραδώσει το τόξο. Ύστερα από μια κρίση της αρρώστιας του που περνάει ο
Φιλοκτήτης, ο Νεοπτόλεμος θα του αποκαλύψει την αλήθεια: ότι τον παίρνει όχι
στην πατρίδα του αλλά στην Τροία γιατί ο χρησμός απαιτεί όχι μόνο τα όπλα του
Ηρακλή αλλά και τον ίδιο να τα χειρίζεται. Αργότερα, όμως, ύστερα από την
εμφάνιση του Οδυσσέα ο νέος, μετανιωμένος, θα επιστρέψει τα όπλα στον
Φιλοκτήτη και θα ετοιμαστεί να τον συνοδεύσει εκεί όπου του είχε υποσχεθεί.
Όταν ο «από μηχανής» Ηρακλής (Πέτρος Πετράκης) θα ζητήσει από τον Φιλοκτήτη να
πάει στην Τροία, όπου θα στείλει τον Ασκληπιό να τον γιατρέψει, για να
βοηθήσει τους Έλληνες. Και έτσι θα γίνει.

Ένα βλέμμα με «νόημα»

Δυο ναύτες βοηθούν τον Φιλοκτήτη, αλλά πριν τα φώτα σβήσουν απότομα
(φωτισμοί Λευτέρης Παυλόπουλος) εκείνος θα γυρίσει και θα κοιτάξει πάνω από
τον ώμο του το κοινό με βλέμμα μεστό νοήματος: το τέλος καθόλου ευτυχισμένο
δεν είναι όπως φαίνεται…

Το κοινό – τεσσερισήμισι με πέντε χιλιάδες άτομα – χειροκρότησε θερμά
ηθοποιούς και συντελεστές, ενώ πολλοί πετάχτηκαν όρθιοι όταν βγήκε μπροστά ο
Νικήτας Τσακίρογλου που δέχτηκε ένα ορυμαγδό από «μπράβο», καθώς μια κοπέλα
πρόσφερε ένα μπουκέτο στον Νίκο Ψαρρά.

INFO

Οι «Φιλοκτήτης» παρουσιάζεται σε περιοδεία σε όλη την Ελλάδα.