Πινγκ-πονγκ αγριότητας

Πόσες ακόμη τέτοιες στιγμές αντέχουμε να δούμε; Φαίνεται πάρα πολλές

Ένα ακόμη βίντεο που θα ‘πρεπε να κόψει την ανάσα αυτού που αποκαλούμε
παγκόσμια «κοινότητα» ή μάλλον παγκόσμιο μιντιακό χωριό έκανε την εμφάνισή του
στα διεθνή δίκτυα. Ένα ακόμη βίντεο με αποκεφαλισμό ομήρου – Κορεάτη αυτήν τη
φορά – από μέλη τής Αλ Κάιντα έκανε τον κύκλο των δελτίων ειδήσεων. Ένα ακόμη
σόου φρίκης προβλήθηκε, αλήθεια, ποιο κατά σειρά από τη στιγμή που ξεκίνησε το
μακελειό στη χώρα του Ιράκ;

Οι σκηνές της αποτρόπαιης βίας σε κοντινό πλάνο, πλαισιωμένες με τον
λόγο των εκτελεστών, ότι σκοτώνουν για να παραδειγματίσουν εκείνους που
επιμένουν να στέλνουν στρατό στο Ιράκ και με την τραγική έκκληση του ομήρου
προς την κυβέρνηση της χώρας του να τον σώσει. Ένας άνθρωπος σε στιγμές
απόλυτης ταπείνωσης, με τη ζωή του να μην του ανήκει, με την ψυχή του ήδη
χαμένη από τον τρόμο του άδικου θανάτου.

Ποια μοίρα άραγε ανέχεται και στο όνομα ποιου σκοπού αυτή την προσβολή
της ανθρώπινης υπόστασης. Κι όμως, το θέαμα αυτής της προσβλητικής φρίκης έχει
γίνει σχεδόν συνηθισμένο. Κάθε εβδομάδα και μια αποκάλυψη, πότε φωτογραφιών με
εμπνευσμένα βασανιστήρια στα οποία υπέβαλαν Αμερικανοί φαντάροι τους Ιρακινούς
αιχμαλώτους, και πότε ένα βίντεο αποκεφαλισμού σαν αντίποινα από την πλευρά
τής Αλ Κάιντα και όποιων, τέλος πάντων, κρύβονται κάτω από την ομπρέλα της
τρομοκρατικής αυτής φίρμας.

Ένα πινγκ πονγκ αγριότητας που καταλαμβάνει την αρμόζουσα θέση του
τρόμου στα παγκόσμια δελτία ειδήσεων και το οποίο παρακολουθούμε οι θεατές του
στρέφοντας την κεφαλή πότε από τη μια πλευρά του πολεμο-τρομοκρατικού «τερέν»
και πότε από την άλλη. Μέχρι η κόπωση από την τόση ποσότητα αγριότητας να μας
εξοντώσει και να μην στρέφουμε πλέον καν το κεφάλι ούτε για να δούμε, μέχρι
που το βλέμμα να ακουμπάει απολύτως αδιάφορο στο αποτρόπαιο. Το χείριστο έχει
γίνει κάτι τρέχον. Ακόμη και η φλυαρία των μίντια γι’ αυτό, που τόσο έχει
κατηγορηθεί για τη λήθη των τραγωδιών, δεν έχει πλέον επιχείρημα εναντίον της.

Ουδείς διανοείται να ζητήσει να μην πέφτει άπλετο φως στη βαρβαρότητα
και όλοι μαζί εγκαταλειπόμαστε στη λάμψη που την φωτίζει, με στομωμένη την
αγανάκτηση. Έτσι κι αλλιώς ανεπίδοτη. Το αποδεικνύουμε καθημερινώς. Αντέχουμε
τη φρίκη.

Κάποτε ο κόσμος παρακολουθούσε βουβός την εξόντωση λαών. Δεν μάθαινε εγκαίρως,
δεν αντιδρούσε εγκαίρως. Κατόπιν φορτωνόταν την ενοχή της σιωπής και ριχνόταν
στον αγώνα της «συγγνώμης» οφειλόμενη κληρονομικώ δικαίω στους απογόνους των
βασανισμένων λαών. Πλέον δεν σιωπούμε. Αντιθέτως φλυαρούμε, βλέπουμε. Μόνο που
η προσοχή μας είναι έντονη μεν, πλην όμως στιγμιαία.

Και δεν μπορεί να συμβεί διαφορετικά. Πόσα βίντεο αποκεφαλισμών
αντέχουμε; Φαίνεται πολλά. Ένα δράμα ακόμη on camera. Εκτός από το στιγμιαίο
ρίγος – και αυτό πλέον όλο και πιο σπάνιο – της αποστροφής ή του τρόμου για
την έκπτωση της ανθρώπινης αξίας, δεν επιτυγχάνεται καμία άλλη αντίδραση.

Ωστόσο, τα εν λόγω βίντεο με τις εκτελέσεις κυκλοφορούν στα παγκόσμια δίκτυα
με ταχύτητα. Ταυτοχρόνως, προβάλλονται ρεπορτάζ με την οδύνη των συγγενών. H
μεν θέα του βασάνου χάρη στην τηλεόραση έρχεται πολύ κοντά, αλλά το ίδιο το
γεγονός παραμένει χιλιομετρικώς πολύ μακρινό.

Ποιους βολεύει η θέα της φρίκης;

Αν στόχος είναι ο τρόμος, ουδείς δείχνει να τρομάζει στ’ αλήθεια. Αν στόχος
είναι η ευαισθητοποίηση της παγκόσμιας κοινότητας, αυτή παραμένει πολύ
απασχολημένη με καθημερινά ζητήματα. Αν στόχος είναι, από την πλευρά τής Αλ
Κάιντα, η επίδειξη δύναμης, τότε εξίσου επίδειξη δύναμης είναι και η άρνηση
των κυβερνήσεων να υποχωρήσουν για χάρη των ομήρων.

Σ’ αυτή την τελευταία περίπτωση, τα βίντεο που προβάλλονται μάλλον κάνουν
μια χαρά τη δουλειά τους. Βολεύουν εκείνους που τα «σκηνοθετούν», βολεύουν και
εκείνους στους οποίους απευθύνονται. Οι υπόλοιποι προφανώς παραμένουμε θεατές,
ικανοί στην πρόβλεψη της φρίκης, να δικαιώνουμε το μιντιακό άπλετο φως που
πέφτει επάνω της με άλλοθι την ελευθερία στην πληροφόρηση και απολαμβάνουμε
εντέλει την θωρακισμένη αναισθησία που μας καταλαμβάνει άθελά μας μπροστά σε
τέτοιο βομβαρδισμό αγριότητας.