Tο κρυφό σχολειό

Στο άρθρο του Γιάννη H. Χάρη «Το κρυφό σχολειό» («TA NEA» 20.3.2004 και
3.4.2004) αναφέρονται οι αναγνώστες μας.

Ο κ. Αντώνιος Μαυρομουστάκης σημειώνει:

«Αλήθεια λοιπόν ή μύθος το κρυφό σχολειό; Διερωτώμαι πού στοχεύει αυτή η
συζήτηση; Στη διερεύνηση της ιστορικής αλήθειας ή στη μείωση του ρόλου της
Εκκλησίας στην εξέγερση του 1821;

Από τη μια πλευρά αναφέρεται η λειτουργία της Μεγάλης του Γένους Σχολής, της
Σχολής Χίου κ.λπ., από την άλλη η ύπαρξη πολλών κρυφών σχολειών διεσπαρμένων
σε όλη τη χώρα (Ιωάννινα, Τήνος κ.λπ.).

H απορία μου – απορία ενός απλού πολίτη, χωρίς οιεσδήποτε παρωπίδες – είναι:
Δεν ήταν δυνατόν να υπάρξουν και τα δύο; Και οι ανθούσες Μεγάλες Σχολές και τα
κρυφά σχολειά;

Τετρακόσια χρόνια κράτησε η σκλαβιά. Όλα αυτά τα χρόνια υπήρξε αυτή η
απεριόριστη ελευθερία στην εκπαίδευση των σκλάβων Ελλήνων;

Δεν είναι φυσικό και λογικό, σε διάφορες περιόδους, μέσα σ’ αυτά τα 400
χρόνια, να υπήρξαν και διωγμοί και απαγορεύσεις, ιδίως σε χρόνο και τόπο που
εμφανίζονταν επαναστατικές κινήσεις και τότε έστω αποκλείεται η λειτουργία του
κρυφού σχολειού;».

Ο κ. Αλέξανδρος Καλοσπύρος τονίζει:

«Για τα κρυφά σχολειά, για τα οποία έχει συντάξει άριστη ιστορική μονογραφία ο
T. Αθ. Γριτσόπουλος, για τον επαναστατικό ρόλο των Ιεραρχών – Εθναρχών και την
εθνοσωτήριο παρουσία της Ορθόδοξης Εκκλησίας, έχω διαβάσει επιστημονικές
μελέτες και συναφείς βιβλιογραφίες, γι’ αυτό και δεν έχω ανάγκη από άκριτες
επιφυλλίδες δίχως ίχνος επιστημονικής τεκμηρίωσης».