Nαυάγιο με τον καπνό

Ναυάγιο με τις επιδοτήσεις στον καπνό έφεραν οι διαπραγματεύσεις στο
χθεσινό Συμβούλιο Υπουργών Γεωργίας των «15» στο Λουξεμβούργο, πλήττοντας
άμεσα τα ελληνικά συμφέροντα.

Αβέβαιο είναι το μέλλον για τα άλλα δύο ελληνικού ενδιαφέροντος προϊόντα,
βαμβάκι και ελαιόλαδο, παρά τις πρόσφατες διαβεβαιώσεις του υπουργού Αγροτικής
Ανάπτυξης και Τροφίμων, Σάββα Τσιτουρίδη, ότι θα καταφέρει να διασφαλίσει το
εισόδημα των Ελλήνων αγροτών.

Το μόνο ίσως θετικό στοιχείο για την Ελλάδα, είναι ότι όλες οι νέες ρυθμίσεις
θα ισχύσουν από το 2006, αντί για το 2005, όπως προέβλεπαν αρχικά οι προτάσεις
της Κομισιόν.

Ειδικά για τον καπνό, οι διαπραγματεύσεις απέτυχαν να διασφαλίσουν το μέλλον
για τις 5.000 οικογένειες που ζουν άμεσα ή έμμεσα από αυτόν, καθώς από το 2010
και μετά η κοινοτική ενίσχυση που θα λαμβάνουν οι καλλιεργητές θα είναι πλήρως
αποσυνδεδεμένη από τον όγκο της παραγωγής τους και θα ισούται με το 50% της
σημερινής.

Όσο για το υπόλοιπο 50% θα διατεθεί σε ειδικό ταμείο που θα χρηματοδοτεί
προγράμματα αναδιάρθρωσης των καλλιεργειών και ανάπτυξης της υπαίθρου. Με άλλα
λόγια, οι παραγωγοί στερούνται κάθε κίνητρο για να συνεχίσουν τη δραστηριότητά
τους, με αποτέλεσμα την ουσιαστική κατάργηση της Κοινής Οργάνωσης Αγοράς (ΚΟΑ)
του καπνού.

Κυβέρνηση: διασφαλίσεις

Σε ανακοίνωσή της, η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι «διασφαλίζεται στο ακέραιο το
εισόδημα των καπνοπαραγωγών, παρέχεται στη χώρα μας η δυνατότητα ευελιξίας
μεταξύ συνδεδεμένης και αποσυνδεδεμένης ενίσχυσης, δίνεται η ευχέρεια
προώθησης ποικιλιών εκλεκτής ποιότητας και διασφαλίζεται η παραγωγή σε
ευαίσθητες περιοχές».

Στην πραγματικότητα, όμως, οι ρυθμίσεις είναι δυσμενέστερες από τις αρχικές
προτάσεις της Κομισιόν και άλλωστε ισχύουν για τη μεταβατική περίοδο
(2006-2010), όπου πράγματι επετράπη στα κράτη-μέλη να κρατήσουν το 100% της
ενίσχυσης συνδεδεμένο με τον όγκο της παραγωγής στις περιοχές του Στόχου 1.
Δηλαδή τις περιφέρειες με κατά κεφαλήν εισόδημα χαμηλότερο του 75% του
ευρωπαϊκού μέσου όρου στις οποίες συγκαταλέγεται προς το παρόν ολόκληρη η
ελληνική επικράτεια.

Σε έξι χρόνια, όμως, από σήμερα, η κατάσταση θα αλλάξει δραματικά, γεγονός που
δύσκολα δικαιολογεί τις χθεσινές θριαμβολογίες του κ. Τσιτουρίδη ότι
«αποτρέψαμε τον κίνδυνο εγκατάλειψης της καλλιέργειας καπνού, διατηρώντας
υψηλές επιδοτήσεις και ταυτόχρονα δημιουργήσαμε στον τομέα αυτό, τους όρους
ευέλικτου σχεδιασμού κατά περιοχή και κατά ποικιλία».

ΠΑΣΟΚ: υποχωρήσεις…

Όλα δείχνουν πως η κυβέρνηση πέτυχε το αυτονόητο, επιβεβαιώνοντας τις λύσεις
που είχαν δρομολογηθεί στη διάρκεια της ελληνικής προεδρίας, όπως είπε χθες ο
πρώην υπουργός Γεωργίας Γιώργος Δρυς. Για παντελή έλλειψη στρατηγικής εκ
μέρους της κυβέρνησης στη διαπραγμάτευση, που οδήγησε σε σοβαρές υποχωρήσεις
και δυσμενές αποτέλεσμα για τους χιλιάδες Έλληνες παραγωγούς, έκανε λόγο ο
συντονιστής του τομέα Γεωργίας του ΠΑΣΟΚ, Βαγγέλης Αργύρης.

Λάδι: άλλη παραγωγή – ίδια επιδότηση

Για τους καλλιεργητές ελαιοδένδρων με μικρούς ελαιώνες, κάτω των 5
στρεμμάτων, η συμφωνία προβλέπει την πλήρη αποσύνδεση της επιδότησης από την
παραγωγή. Δηλαδή από το 2006 οι παραγωγοί θα εισπράττουν το 100% που ελάμβαναν
κατά μέσον όρο την τριετία 2000-2003, ανεξάρτητα του όγκου που θα παράγουν.

Για εκμεταλλεύσεις από 5 στρέμματα και άνω, από το 2006 η επιδότηση
αποσυνδέεται από την παραγωγή κατά 60%, ποσό το οποίο θα συνεχίσουν να
λαμβάνουν οι παραγωγοί με βάση το ύψος της ενίσχυσης που εισέπρατταν την εν
λόγω τριετία. Το υπόλοιπο 40% θα διατίθεται μέσω των κρατικών αρχών είτε ως
πριμ παραγωγικότητας, είτε (για το 10%) ως πριμ ποιότητας. Σημειωτέον, ότι η
αρχική πρόταση δεν έκανε διαχωρισμό μεταξύ ελαιώνων κάτω και άνω των 5
στρεμμάτων, ενώ τα αντίστοιχα ποσοστά που προέβλεπε ήταν 60%-40%.

Βαμβάκι: αναπάντητες απορίες…

Οι βαμβακοπαραγωγοι θα εισπράττουν το 65% της σημερινής συνολικής
ενίσχυσης (690 εκατ. ευρώ) ανεξάρτητα από τον όγκο παραγωγής και το υπόλοιπο
35% θα διανέμεται από τις εθνικές αρχές υπό τη μορφή στρεμματικής ενίσχυσης,
εφόσον όμως πληρούνται κάποια περιβαλλοντικά (πολλαπλή συμμόρφωση) και
οργανωτικά κριτήρια. Όπως και στο ελαιόλαδο, η αρχική πρόταση της Ευρωπαϊκής
Επιτροπής όριζε ότι τα ποσοστά αυτά θα ήταν 60%-40%, ενώ περιόριζε την
συνολική επιδοτούμενη έκταση στην Ελλάδα κατά 11% (από τα σημερινά 3,7 στα 3,4
εκατ. στρέμματα). Με τη χθεσινή απόφαση οι συνολικά καλλιεργούμενες εκτάσεις
παραμένουν ως έχουν. Ο κ. Τσιτουρίδης εκφράζει την ικανοποίησή του γιατί
επανέφερε τη συνολική επιδοτούμενη έκταση στα 3,7 εκατ., δεν εξήγησε όμως πώς
θα κατορθώσει να επιδοτεί τα 3 εκατ. στρέμματα με 594,1 ευρώ ανά εκτάριο και
τα υπόλοιπα 700.000 στρέμματα με 342,85 ευρώ ανά εκτάριο (!).

Τέλος, η κυβέρνηση τονίζει στην ανακοίνωσή της ότι απαλείφθηκε η ρήτρα
αναθεώρησης «που θα μπορούσε να οδηγήσει και στην κατάργηση των επιδοτήσεων»
μετά το 2009.

Ωστόσο, η Επιτροπή επιμένει ότι, με βάση την εμπειρία που θα αποκομίσει από
τον υπό σύσταση «μηχανισμό παρακολούθησης» του καθεστώτος στο βαμβάκι, θα
υποβάλει έκθεση στα τέλη του 2009. Και φυσικά τίποτα δεν την εμποδίζει να
εισηγηθεί τότε και περαιτέρω αναθεώρηση, όπου τα κράτη-μέλη θα κληθούν να
αποφασίσουν με ειδική πλειοψηφία για ένα προϊόν που ενδιαφέρει σχεδόν
αποκλειστικά την Ελλάδα (80% της κοινοτικής παραγωγής).