Tο Kυπριακό στη βιτρίνα

Οι βιβλιοπώλες παρατηρούν ενδιαφέρον του αναγνωστικού κοινού για το Κυπριακό, αλλά τα μεγέθη δεν συγκρίνονται με εκείνα των βιβλίων για το Ιράκ ή τη 17 Νοέμβρη

H κίνηση του Κυπριακού στα βιβλιοπωλεία μοιάζει με τη θέση της ελληνικής
κυβέρνησης πάνω στο ζήτημα: διστακτική. Κάποιοι μιλούν για στασιμότητα,
ορισμένοι για αύξηση πωλήσεων έως 30%. «Μία εξήγηση είναι ότι στη συνείδηση
του κόσμου το Κυπριακό είναι κάτι γνωστό», λέει στα «NEA» η Μαρία Παπαγεωργίου
του «Βιβλιοπωλείου της Εστίας». «Ωστόσο», προσθέτει, «υπάρχει το γνωστό
ενδιαφέρον που τροφοδοτούν τα μέσα ενημέρωσης. Ο τηλεθεατής συχνά δεν μπορεί
να αντιληφθεί αυτά που αφηγείται η τηλεόραση και ζητάει έναν μπούσουλα. Αλλά
όλα αυτά είναι πρόσκαιρα. H κίνηση δεν συγκρίνεται σε καμιά περίπτωση με αυτό
που συνέβαινε με το Αφγανιστάν ή το Ιράκ, όπου τρέχαμε όλοι… πανικόβλητοι».

Με τις διαπιστώσεις αυτές συμφωνεί και ο Νίκος Τσάγγος του τμήματος
δοκιμίων στον «Ελευθερουδάκη». «Υπάρχει κάποια κίνηση, όχι όμως ιδιαίτερη
διαφορά σε σχέση με άλλες περιόδους. Το ενδιαφέρον που έδειξε το κοινό για το
Ιράκ (παράδειγμα με τους “Ηλίθιους λευκούς” του Μάικλ Μουρ) ή για τη 17
Νοέμβρη ήταν ασύλληπτο».

Στο βιβλιοπωλείο «Πολιτεία» μάς λένε ότι πιο πολλή κίνηση έχουν αυτή
την εποχή οι τρεις τίτλοι που αναλύουν το σχέδιο Ανάν. Δύο συλλογικοί τόμοι
των Εκδόσεων Ύψιλον και ένα βιβλίο του Κύπριου οικονομολόγου Ανδρέα Θεοφάνους
από τις Εκδόσεις Παπαζήση. Αποδίδουν μάλιστα την – παρ’ όλα αυτά – σχετικά
χαμηλή ανταπόκριση του κοινού στις καθημερινές αναλύσεις του Τύπου που
καλύπτουν τη σχετική ανάγκη.

Οι μελέτες αυτές (που περιλαμβάνουν μέχρι και την 3η εκδοχή του σχεδίου Ανάν)
παρουσιάζουν κίνηση και στα άλλα κεντρικά βιβλιοπωλεία. Από την «Εστία» και
τον «Ελευθερουδάκη» μάς πληροφορούν πάντως και για άλλους τίτλους με σχετική
ζήτηση: η δίτομη ιστορία του Παύλου Τζερμιά (Λίμπρο), «Το Κυπριακό, σύγκρουση
και επίλυση» του Αλέξη Ηρακλείδη (I. Σιδέρης), ο «Διαμελισμός της Κύπρου» του
Πιερ Μπλαν (Ολκός), «ΕΟΚΑ, η σκοτεινή όψη» του Μακάριου Δρουσιώτη (Στάχυ), τα
βιβλία του Γιάννου Κρανιδιώτη (Εστία, Θεμέλιο), τα «Πολιτικά Κόμματα της
Κύπρου στον 20όν αιώνα» της Σούλας Ζαβού (Καστανιώτης), τα «Μυστικά αρχεία του
Κίσινγκερ» των Κώστα Βενιζέλου, Μιχάλη Ιγνατίου (Λιβάνης).

Για να αντιληφθούμε την τάξη μεγεθών, αρκεί να πούμε ότι το μπεστ σέλερ
(τα δύο τελευταία χρόνια) του Αλέξη Ηρακλείδη βρίσκεται στη δεύτερη έκδοση
(γύρω στα 2.500 αντίτυπα). Εκπρόσωπος των Εκδόσεων Σιδέρη, στις οποίες έχει
εκδοθεί, μας είπε ότι «δεν υπάρχει καμία ανάπτυξη σε σχέση με πέρσι» και ότι
«φαίνεται να έχει επέλθει κορεσμός».

Στέλεχος των Εκδόσεων Ύψιλον, με 15ετή θητεία στον χώρο της διακίνησης, μας
λέει ότι τα δύο βιβλία του οίκου για το Σχέδιο Ανάν ναι μεν παρουσιάζουν
κάποιες πωλήσεις, σε καμία περίπτωση όμως η κίνηση δεν ανταποκρίθηκε στις
προσδοκίες του εκδότη – παρά, μάλιστα, τη χαμηλή τιμή των 8 ευρώ. «Τα
συνοικιακά βιβλιοπωλεία δεν προμηθεύονται ποτέ τέτοια βιβλία. Τα κάπως πιο
οργανωμένα παίρνουν ελάχιστα αντίτυπα. Κατακλυζόμαστε από τη λογοτεχνία», λέει
χαρακτηριστικά.

H Ελληνοκύπρια και ο Τουρκοκύπριος

Το μυθιστόρημα είναι πιο εμπορικό.Το «Γιατί, Αλλάχ;» (φωτογραφία) του Κύπριου
συγγραφέα και μεταφραστή Όμηρου Αβραμίδη που πραγματεύεται τη σχέση μιας
Ελληνοκύπριας με έναν Τουρκοκύπριο, σχέση που η κοινωνία δεν αποδέχεται,
σύμφωνα με στοιχεία που δίνει η Ωκεανίδα τον πρώτο μήνα έκδοσής του πούλησε
7.000 αντίτυπα! Άλλωστε η εκδότρια Βούλα Λούβρου (Ολκός) μάς επαναφέρει στην
τάξη. Το «Λευκωσία, η νεκρή ζώνη» του καλού φίλου της Ελλάδας Ζακ Λακαριέρ,
βιβλίο που τυπώθηκε σε 1.500 αντίτυπα για την Ελλάδα και άλλα τόσα για τη
Γαλλία, απλώς πλησιάζει στην εξάντληση της έκδοσης. Και ας είναι βιβλίο με
έντονο το λογοτεχνικό στοιχείο και μαρτυρία πρωτογενής, πριν ακόμη ανοίξουν τα
σύνορα. H κ. Λούβρου εκτιμά ότι η αιτία του χαμηλού ενδιαφέροντος θα πρέπει να
αναζητηθεί και σε βαθύτερα ψυχολογικά αίτια ή και σύνδρομα της Ελλάδας
απέναντι στο Κυπριακό πρόβλημα που υποκαθιστούν τη διάθεση για ψύχραιμη
ανάλυση με συναισθηματικού τύπου αντανακλαστικά.