Δρόμοι

Σκόνες…

… που σταματούν την αιμορραγία σε μερικά λεπτά, εύχρηστα κομπιούτερ που
περιέχουν ό,τι μπορεί να βρει κανείς σε δεκάδες ιατρικά βιβλία, επίδεσμοι που
μπορούν να ανακόψουν την έξοδο αίματος ακόμη και από μια κομμένη αρτηρία:
εκτός από τα υψηλής τεχνολογίας οπλικά συστήματα που χρησιμοποιούνται στις
επιθέσεις, οι στρατιωτικοί δίνουν έμφαση και στις επαναστατικές αλλαγές που
φέρνουν οι νέες τεχνολογίες στους γιατρούς στα πεδία των μαχών. Στο Ιράκ, κάθε
φαρμακείο πρώτων βοηθειών των πεζοναυτών της πρώτης γραμμής περιείχε μια δόση
σκόνης – κάτι σαν άργιλο – που ονομάζεται QuikClot, και η οποία, όταν
περιχύνεται σε ένα τραύμα, απορροφά όλα τα υγρά του αίματος επιταχύνοντας τη
διαδικασία της πήξης. Έχει επίσης αντιαλλεργική δράση. Σύμφωνα με τον δρα
Χασάν Αλάμ του Πανεπιστημίου Στρατιωτικών Υπηρεσιών (Uniformed Services
University) του Μέριλαντ, από τα πειράματα που έχουν γίνει στα ζώα έχει
διαπιστωθεί ότι «τραύματα που ήταν 100% θανάσιμα» δεν οδήγησαν τελικά σε
θανάτους.

Το συγκεκριμένο…

… σκεύασμα όμως απλώς θα σταθεροποιήσει ένα τραύμα, δεν θα συμβάλει – για
παράδειγμα – στην αποβολή θραύσματος από μια εσωτερική πληγή, ούτε θα παράσχει
στον γιατρό την καταλυτική συμβουλή για τον καλύτερο τρόπο θεραπείας του
πλήγματος. Υπάρχουν άλλοι νεωτερισμοί γι’ αυτούς τους τομείς, όπως το
ηλεκτρονικό βιβλίο. Το Εγχειρίδιο των Ειδικών Επιχειρησιακών Δυνάμεων (της
εταιρείας Skyscape), στη μορφή ενός πολύ μικρού κομπιούτερ, περιέχει έγχρωμο
φωτογραφικό υλικό από προβλήματα που παρουσιάστηκαν σε πραγματικές μάχες και
προσφέρει τις καλύτερες χειρουργικές διαδικασίες σε περιπτώσεις σοβαρού
τραυματισμού. «Με γλιτώνει από το βάρος δεκάδων βιβλίων», λέει ο λογαχός Ντον
Μπροκ, νοσοκόμος στην υπηρεσία της μονάδας Εφέδρων της αμερικανικής Πολεμικής
Αεροπορίας. «Θα πληκτρολογήσω τη λέξη σοκ και κοιτάξτε τις επιλογές μου. Έχω
σοκ αναφυλαξίας, διάγνωση του σοκ, επαναφορά από σοκ…».

Μια άλλη καινοτομία…

… είναι οι «σούπερ-επίδεσμοι», οι οποίοι είναι εμποτισμένοι με πηκτικούς
παράγοντες. Αποκλείουν την απώλεια μεγάλης ποσότητας αίματος – που παραμένει η
πρώτη αιτία θανάτου στα πεδία των μαχών – και συμβάλλουν στην διατήρηση της
πίεσης και του καρδιακού παλμού. Ο κάθε επίδεσμος κοστίζει 1.000 δολάρια και
εμποτίζεται με δύο πρωτεΐνες, γλουτένη και θρομβίνη, που επιταχύνουν τον
σχηματισμό θρόμβων. Μια άλλη έκδοσή του ονομάζεται HemCon και περιέχει
εκχυλίσματα από κύτταρα γαρίδας. Όταν το κρατάμε πάνω σε ένα τραύμα – ακόμη
και σε μια αναβλύζουσα αρτηρία – έλκει τα ερυθρά αιμοκύτταρα σχηματίζοντας
μέσα σε τρία λεπτά θρόμβο. «Όσο πιο πολύ είναι το αίμα τόσο καλύτερα
αποδίδει», υποστηρίζει ο Γουίλιαμ Γουάισμαν, γιατρός και συνεργάτης της
HemCon.

Στόχος…

… των νέων τεχνολογιών είναι να μειώσουν τον αριθμό των τραυματιών που
χρειάζονται απεγνωσμένα θεραπεία ώστε να πρέπει να χειρουργηθούν στην
αποκαλούμενη «χρυσή ώρα» – την περίοδο δηλαδή κατά την οποία είναι αυξημένες
οι πιθανότητες επιβίωσής τους. Ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα των Αμερικανών
γιατρών και χειρουργών που ακολουθούν τα στρατεύματα παραμένει όμως η έλλειψη εμπειρίας.