Διαστάσεις Στροφή προς τα δεξιά

Βορειοκορεατικό φορτηγό ανεφοδιάζεται στ’ ανοιχτά του ιαπωνικού λιμανιού Τογιάμα

Μεγάλη ζημιά έχουν κάνει τελικά οι Βορειοκορεάτες. Όχι μόνο έχουν καταδικάσει
εκατομμύρια ανθρώπους στην απομόνωση και την πείνα, όχι μόνο απειλούν να
προκαλέσουν πυρηνικό όλεθρο, αλλά στερούν τώρα και από το παγκόσμιο
αντιιμπεριαλιστικό κίνημα έναν από τους πιο πολύτιμους συμμάχους του. Το
Ιαπωνικό Κομμουνιστικό Κόμμα εκσυγχρονίζεται! Αλλάζει όνομα. Πετάει στα
σκουπίδια τα μαρξιστικά του συνθήματα. Και παραιτείται της προαιώνιας
απαίτησής του να φύγει ο αυτοκράτορας. H νέα θέση του κόμματος είναι ότι το
ζήτημα του Οίκου των Χρυσανθέμων πρέπει να λυθεί από τον κυρίαρχο λαό.

H εξήγηση γι’ αυτή την ιστορική στροφή βρίσκεται – όπως άλλωστε συμβαίνει
πάντα – στην πτώση της δημοτικότητας του κόμματος, το οποίο έχασε στις εκλογές
του περασμένου Απριλίου τις 46 από τις 153 έδρες του. Πάνε οι μέρες που οι
Ιάπωνες κομμουνιστές έπαιζαν κεντρικό ρόλο στις πολιτικές εξελίξεις: το 1998
συνέβαλαν αποφασιστικά στην απομάκρυνση του Φιλελεύθερου Δημοκρατικού Κόμματος
(LDP) από την εξουσία, για πρώτη φορά από τα τέλη του B’ Παγκοσμίου Πολέμου.
Αλλά οι συνθήκες άλλαξαν. H μείωση της απήχησής του είναι αποτέλεσμα της
στροφής ολόκληρης της χώρας προς τα δεξιά. Και η στροφή αυτή συνδέεται άμεσα
με την κλιμάκωση των απειλών που εκτοξεύει το καθεστώς της Πυονγκγιάνγκ. Όλο
και περισσότεροι Ιάπωνες πιστεύουν ότι πρέπει να αναθεωρηθεί το καθεστώς των
ενόπλων δυνάμεων της χώρας τους, που απορροφούν έναν τεράστιο προϋπολογισμό
(τον δεύτερο στον κόσμο) αλλά δεν μπορούν να αναλάβουν δράση ως μια πραγματική
στρατιωτική δύναμη λόγω του φιλειρηνικού συντάγματος της χώρας.

Εν μέσω αυτού του κλίματος, από το οποίο επωφελούνται διάφοροι τυχοδιώκτες του
LDP για να προωθήσουν την αντιδραστική τους προπαγάνδα, το Ιαπωνικό
Κομμουνιστικό Κόμμα είναι αναγκασμένο να αντιδράσει. Μία από τις
σημαντικότερες μεταρρυθμίσεις που θα προταθεί στο συνέδριο του Νοεμβρίου αφορά
τον ρόλο του αυτοκράτορα. Όπως λέει ο Κιμιτόσι Μοριχάρα, μέλος της
εκτελεστικής επιτροπής του κόμματος, «σε μια ελεύθερη κοινωνία όπου υπάρχει
ισονομία το ιδανικό δεν είναι να έχεις μια τέτοια οικογένεια, αποφασίσαμε όμως
ότι τη συγκεκριμένη χρονική στιγμή το ζήτημα αυτό δεν είναι επείγον». Πιο
σημαντικό και πιο επείγον είναι προφανώς να καταλάβουν τα στελέχη του κόμματος
ότι έπεσε το Τείχος του Βερολίνου και να προσαρμόσουν ανάλογα τον
προβληματισμό και τα οράματά τους. «Στην Ιαπωνία δεν χρειαζόμαστε μια
σοσιαλιστική επανάσταση, αλλά μια δημοκρατική επανάσταση στο πλαίσιο του
καπιταλισμού», λέει ο Μοριχάρα. «Δεν πιστεύουμε όμως ότι η ανθρώπινη ιστορία
τελειώνει με τον καπιταλισμό».

Πολλοί αναλυτές διερωτώνται μήπως αυτές οι μεταρρυθμίσεις έρχονται πολύ αργά.
Θα μπορούσαμε να τους απαντήσουμε ότι σε ορισμένες χώρες, ακόμη και στην
Ευρώπη, υπάρχουν ακόμη κομμουνιστικά κόμματα που εξακολουθούν να υποστηρίζουν
και να προπαγανδίζουν τη δικτατορία του προλεταριάτου.