«Bρήκαν» το… λειωμένο σπαθί του Aρθούρου

«Σπαθί σε πέτρα»… δια χειρός Αρθούρου στο Σαν Γκάλγκανο, έξω από τη Σιένα. Ενδείξεις για τον μύθο του Αρθούρου και του Εξκάλιμπερ; Αριστερά: Σκηνή από την ταινία «Εξκάλιμπερ» του Τζον Μπούρμαν

Ένα μυστηριώδες «ξίφος σε πέτρα», που λέγεται ότι καρφώθηκε σε έναν βράχο
κοντά στη Σιένα από έναν μεσαιωνικό ιππότη, καταδεικνύει ότι ο μύθος του
βασιλιά Αρθούρου, του Εξκάλιμπερ και του Αγίου Δισκοπότηρου ξεκίνησε στην
Τοσκάνη και όχι στην Κορνουάλη ή τη Βρετανία – όπως τουλάχιστον υποστηρίζει
ένας Ιταλός ακαδημαϊκός.

Το σπαθί, από το οποίο μόνο η λαβή και μία ή δύο ίντσες από τη λάμα είναι
ορατά, διατηρείται στη γοτθική εκκλησία του Σαν Γκάλγκανο στο Μοντεσιέπι, 30
χιλιόμετρα νοτιοδυτικά της Σιένα. H εκκλησία, που είναι τώρα κατεστραμμένη,
χτίστηκε προς τιμήν του Αγίου Γκάλγκανο, ενός ευγενούς από την Τοσκάνη του
12ου αιώνα, του Γκάλγκανο Γκουιντότι, ο οποίος αποκήρυξε μια ζωή «αλαζονείας,
λαγνείας και βίας» για να γίνει ερημίτης, αφότου είδε σε όραμα τον Αρχάγγελο
Μιχαήλ.

Για να συμβολίσει την απόρριψή του για τον πόλεμο, υποτίθεται ότι
κάρφωσε το σπαθί του στην πέτρα, η οποία ως εκ θαύματος «έλειωσε σαν βούτυρο»,
αφήνοντας μόνο τη λαβή του σπαθιού εκτεθειμένη να σχηματίζει το σχήμα του
σταυρού. Μέχρι σήμερα εθεωρείτο ότι το «ξίφος στον βράχο» είναι ψεύτικο κι ότι
δημιουργήθηκε για να αντιγράψει τον κελτικό μύθο του βασιλιά Αρθούρου, όπως
ειπώθηκε από τον Τζέφρι του Μονμάουθ, τον Κρετιέν ντε Τρογιές και τον Τόμας
Μάλορι στο «Le Morte d’Arthur» (ο Θάνατος του Αρθούρου) του 15ου αιώνα.

Όμως, μια μελέτη του ιστορικού του Μεσαίωνα Μάριο Μοϊράγκι υποστηρίζει ότι η
ιστορία του Σαν Γκάλγκανο και του σπαθιού του ήταν η απαρχή του μύθου του
βασιλιά Αρθούρου και των Ιπποτών της Στρογγύλης Τραπέζης, που διανθίστηκε από
τους μεσαιωνικούς τροβαδούρους καθώς εξαπλωνόταν από την Τοσκάνη.

Στο «Αίνιγμα του Σαν Γκάλγκανο» ο Μοϊράγκι υποστηρίζει ότι συγγραφείς όπως ο
Ντε Τρογιές εμπνεύστηκαν από την ιστορία του Γκάλγκανο και όχι αντιστρόφως.
«Οι ημερομηνίες το στηρίζουν αυτό», λέει. «Ο Γκάλγκανο πέθανε το 1181 και η
ιστορία της θαυμαστής του πράξης αμέσως έγινε γνωστή».

Ο Κρετιέν έγραψε το «Πέρσιβαλ» το 1190 και ο Βόλφραμ φον Έχενμπαχ
έγραψε τη γερμανική εκδοχή του μύθου του Αγίου Δισκοπότηρου ανάμεσα στο 1210
και το 1220, επίσης εστιάζοντας στον Πέρσιβαλ, τον ιππότη ταπεινής καταγωγής
που βρίσκει το Δισκοπότηρο.

H Στρογγύλη Τράπεζα και το παρεκκλήσι

Ο Ιταλός ιστορικός του Μεσαίωνα Μάριο Μοϊράγκι υποστηρίζει ότι η μαρτυρία της
Ντιονίσα, της μητέρας του Αγίου Γκάλγκανο, στην επιτροπή καρδιναλίων το 1190
«είχε όλα τα αναγκαία στοιχεία του μύθου της Στρογγύλης Τραπέζης»: έναν ιππότη
που ξεπερνά όλα τα εμπόδια για να φθάσει το ιδανικό του, την αναζήτησή του για
ένα Άγιο Δισκοπότηρο και τον «κεντρικό ρόλο του σπαθιού». Ο Μοϊράγκι λέει ότι
η Στρογγύλη Τράπεζα των ιπποτών του Αρθούρου μπορεί να εμπνεύστηκε από το
σχήμα του παρεκκλησιού που χτίστηκε πάνω απ’ το σπαθί.

H θεωρία του Μοϊράγκι υποστηρίζεται και από τα τεστ που έγιναν στο σπαθί της
τοσκανικής εκκλησίας και τα οποία, σύμφωνα με τους επιστήμονες, δείχνουν ότι
είναι φτιαγμένο από μέταλλο και ύφος «συμβατά με την εποχή του Σαν Γκάλγκανο».