MATIEΣ Έξω καρδιά

O μακαρίτης Γιάννης Ταϊγανίδης, ο φίλος μου ο Πόντιος, που δίδασκε στο
Πολυτεχνείο της Αθήνας, όποτε ήμουν στις μαύρες μου, μ’ έβαζε απέναντι και μου
‘λεγε: «Ρε συ, μη χολοσκάς! Εδώ, στην Ελλάδα, έχουμε ήλιο, έχουμε τραπεζάκια
έξω, έχουμε υπαίθρια σινεμά, είμαστε ευτυχισμένοι άνθρωποι. Τους Γερμανούς,
τους Βέλγους, τους Ολλανδούς να κλαις! Εμείς, και στην Ευρωπαϊκή Ένωση, θα
σκίσουμε! Θα γυρνάμε στην αγορά με μια άδεια τσάντα και θα κλείνουμε δουλειές,
σα να είμαστε οι μεγαλύτεροι επιχειρηματίες του κόσμου! Κι ας έχουμε στην
τσάντα μας, για να φουσκώνει, παλιές εφημερίδες…».

Τον θυμήθηκα αυτές τις μέρες, που διάβασα ένα κομμάτι στην «Καθημερινή» (Πέννυ
Μπουλουτζά), για την «έξω καρδιά». Για το προνόμιο – πώς αλλιώς να το πώ; –
που έχουμε εμείς οι Έλληνες, να μη σηκώνουμε τα χέρια, όταν στριμωχνόμαστε από
τα πράγματα, αλλά να βρίσκουμε τρόπο, με διάφορους ελιγμούς, να την κοπανάμε
από το τούνελ, έστω και προσωρινά («Μεγάλη υπόθεση η ταβέρνα», μου έλεγε ο
Αντώνης Σαμαράκης. «Βγαίνεις, ξεσκάς, λες πέντε κουβέντες και σώνεσαι…»).

Γράφει, η Μπουλουτζά, μεταφέροντας, όσα είπαν σε συνέντευξη Τύπου, ο καθηγητής
Παιδοψυχιατρικής I. Τσιάντης και η καθηγήτρια Ψυχιατρικής -Παιδοψυχιατρικής
Στ. Μπεράτη: «H χώρα μας βρίσκεται στις τελευταίες θέσεις, διεθνώς, όσον αφορά
στη συχνότητα των αυτοκτονιών στους εφήβους, καθώς σε ετήσια βάση καταγράφεται
μία αυτοκτονία στα εκατό χιλιάδες παιδιά, από 10 έως 19 ετών. Το
φαινόμενο αυτό αποδίδεται κυρίως στην ιδιοσυγκρασία των Ελλήνων με τη
χαρακτηριστική εξωτερίκευση της στενοχώριας και του θυμού, που έχει ως
αποτέλεσμα τα συναισθήματα αυτά να μη στρέφονται ενάντια στο άτομο που τα
βιώνει. Επιπλέον, στη χώρα μας η οικογένεια στηρίζει το άτομο στις δύσκολες
στιγμές. Μία από τις “επικίνδυνες” περιόδους για τις απόπειρες αυτοκτονίας
εφήβων είναι αυτή των σχολικών εξετάσεων».

Ας αφήσουμε τις αυτοκτονίες κατά μέρος, αφού ελάχιστα, άλλωστε, μας αφορούν κι
ας μείνουμε στις διαπιστώσεις των δύο επιστημόνων: ναι, έτσι όπως τα λένε
είναι όλα, στη ζωή μας. Έχουμε τρόπους για να ξεφεύγουμε, πριν αρχίσει το
δηλητήριο να καίει τα μέσα μας.

Μεγάλωσα στους δρόμους και στις αλάνες. Έσκιζα τα παπούτσια μου, τα πανταλόνια
μου, τα γόνατά μου. Ποτέ δεν αρρώστησα. Ποτέ δεν μελαγχόλησα. Το ίδιο και οι
φίλοι μου, που σαλτάρανε, ξυπόλητοι, στο τραμ, την ώρα που αυτό έτρεχε στην
Αχαρνών. Αντίθετα, τα πλουσιόπαιδα της γειτονιάς, που παίζανε όλη μέρα, μες
στα δωμάτιά τους, με τα στρατιωτάκια και τα γραμματόσημά τους, ήταν κίτρινα,
φοβισμένα, αγέλαστα, και με την πρώτη φάπα, πέφτανε κάτω…