Σάρωσαν ελέφαντας – Tουρκία

«Το πολύ πολύ να μου δώσουν ένα μικρό βραβείο της παρηγοριάς», έλεγε πριν από μία βδομάδα ο Γκας Βαν Σαντ του «Ελέφαντα». Και ιδού… ο Χρυσός Φοίνικας του φετινού Φεστιβάλ Καννών

Ο Πατρίς Σερό με τη Μεγκ Ράιαν και τα υπόλοιπα μέλη της Κριτικής Επιτροπής
άφησαν χθες τους θεατές της τελετής απονομής των βραβείων με το στόμα ανοιχτό.
And the winners are «Ελέφαντας» του Γκας Βαν Σαντ και «Uzak» της Τουρκίας.

Δύο ταινίες που ξεχώρισαν, που διέσχισαν την κούρσα των φετινών – φτωχών –
Καννών με αξιοπρέπεια και με αντοχή, δύο ταινίες προορισμένες να διακριθούν
στα δεύτερα, καλλιτεχνικά, βραβεία, εκτόπισαν τα δύο μεγάλα φαβορί. Και το
χειροτερο-καλύτερο; Αμφότερες προορίζονται για τα μικρά, τα πολύ μικρά, ταμεία
των Art houses!

Όμως η μεγαλύτερη κατραπακιά που δέχθηκαν αμφότερα τα φαβορί, είναι πως το
όνομά τους και πολύ περισσότερο οι ταινίες τους, εξαφανίστηκαν από κάθε
βραβείο, κάθε επιτροπής, ακόμα κι αυτής των Καθολικών με το «Οικουμενικό
βραβείο». Περίπου έγινε αυτό που απλοελληνικώς λέμε «πήγαν για μαλλί και
βγήκαν κουρεμένοι»!

Ανέλπιστος ο θρίαμβος για τον 51χρονο Γκας Βαν Σαντ («Ο ξεχωριστός Γουίλ
Χάντινγκ», «Το δικό μου Αϊντάχο», «Τζέρι»). Μία εβδομάδα πριν από τη βράβευσή
του μού εξομολογείτο πως δεν περιμένει τίποτα. «Το πολύ πολύ να μου δώσουν ένα
μικρό βραβείο της παρηγοριάς». H ταινία του, που έγινε με πενταροδεκάρες και
στην οποία πρωταγωνιστούν οι μαθητές ενός Λυκείου του Πόρτλαντ, αναπαριστά την
προετοιμασία και την τελετή ενός μακελειού. Δύο μαθητές παραγγέλνουν Ούζι από
το Διαδίκτυο, ντύνονται ως πεζοναύτες και εισβάλλουν στο σχολείο πυροβολώντας
αφασικώς οποιονδήποτε περνούσε από το οπτικό τους πεδίο.

Ο άγνωστος 44χρονος Τούρκος Νουρί Μπιλγκέ Σεϊλάν του «Uzak» (δηλαδή
«απόσταση») είναι παρόμοιας «λογικής». Χαμηλόφωνοι τόνοι, απλή ιστορία,
ταρκοφσκικές επιδράσεις και μικρός προϋπολογισμός. Εν ολίγοις, οι έσχατοι
ήρθαν πρώτοι. Πάντως, προς ενημέρωσή σας και οι δύο μικροί… οδοστρωτήρες θα
προβληθούν από το Cine Club των «ΝΕΩΝ».

Στο χλωμό τούτο φεστιβάλ το «Dogville» έγραψε ιστορία. Μακράν όλων των άλλων.
Επομένως η Ευρώπη – με τον Λαρς φον Τρίερ σε ρόλο Ρονάλντο – στέφεται
πρωταθλήτρια της παγκόσμιας πρωτοπορίας. H πανίσχυρη ομάδα της Γαλλίας, από
την εσωστρέφεια και την… καλοπέραση, αποκλείστηκε. Πιο δυνατή και τίμια η
Βόρεια Αμερική, με τον Γαλλοκαναδό Ντενίς Αρκάν («H εισβολή των βαρβάρων»), με
τον «Ελέφαντα»και με το «Mystic river» του Κλιντ Ίστγουντ (που θα πάει και για
Όσκαρ).

Έκπληξη εκτός από τον Νουρί Μπίλγκε Σεϊλάν και η κατακλυσμιαία σκηνοθεσία του
Κινέζου Λου Γε («Purple butterfly»). Σταθερό το Ιράν με την παρουσία της
23χρονης Σαμίρα Μαχμαλμπάφ. Σταθερά στην πρωτοπορία και η Ρωσία του Σοκούροφ.
Κατάληξη: ιλιγγιώδης ανάπτυξη της τεχνικής και της σκηνοθεσίας, πεισιθανάτια
θεματολογία και απομάκρυνση των θεατών από τα ταμεία των καλλιτεχνικών
ταινιών. Πώς να το κάνουμε. Ο κινηματογράφος είναι ο καθρέφτης των αντιφάσεών
μας!

Για την ιστορία ιδού ποιοι έκριναν τα βραβεία: πρόεδρος ο Πατρίς Σερό
και μέλη οι Μεγκ Ράιαν, Στίβεν Σόντερμπεργκ, Ντάνις Τάνοβιτς, Γιάνγκ Γουέν,
Ζαν Ροσφόρ, Καρίν Βιάρ, Έρικ Ντε Λούκα. Πρόεδρος της Επιτροπής των εννέα
ταινιών μικρού μήκους (μετείχε και «Το ταμένο» της Μάρσας Μακρή) ο Εμίρ Κουστουρίτσα.

Οι νικητές

Χρυσός Φοίνικας: «Ελέφαντας», Γκας Βαν Σαντ

Μεγάλο Βραβείο Επιτροπής: «Uzak», Νουρί Μπιλγκέ Σεϊλάν

Σκηνοθεσίας: Γκας Βαν Σαντ

Σεναρίου: Ντενίς Αρκάν, «H εισβολή των βαρβάρων»

Γυναικείου ρόλου: Μαρί Ζοσέ («Εισβολή»)

Ανδρικού ρόλου: Μουζαφέρ Οζντεμίρ – Μεχμέτ Εμίν Τοπράκ («Uzak»)

Ειδικό βραβείο: «Πέντε το απόγευμα», Σαμίρα Μαχμαλμπάφ

Χρυσή Κάμερα (πρωτοεμφανιζόμενου): «Recustracion», Κριστόφ Μπιέ

Fipresci (Διεθνούς Κριτικής): «Πατέρας και γιος» Αλεξάντερ
Σοκούροφ,«American splendor» Σάρι Σπρίνγκερ Μπέρμαν και Ρόμπερτ Πουλτσίνι,
«Las Horas del dia» του Κουβανού Ζάιμε Ροζάλες

Οικουμενικό (της Καθολικής Εκκλησίας): «Πέντε το απόγευμα», Σαμίρα
Μαχμαλμπάφ

Ειδικό βραβείο («Ένα κάποιο βλέμμα»): «Ευτυχισμένα Νιάτα» Μάρκο Τούλιο
Τζορντάνα (Ιταλία), «Talaye Sorgh» Τζαφάρ Παναχί (Ιράν).