Κομψότητα και ποιητική ανάσα

Είδα την ταινία «Ρώσικη Κιβωτός», αυτή την άκρως ποιητική ανάσα, όπου σε μια
στιγμή – καθώς περνούσαν μπροστά από τον φακό στρατιωτικοί, διπλωμάτες,
πολιτικοί, αστοί, μεγαλέμποροι ντυμένοι με πανέμορφα κοστούμια – ο αφηγητής
λέει, «Κάποτε η Πετρούπολη ήταν σαν θέατρο».

Και τι ομορφιά και φινέτσα στις κινήσεις, αλλά δεν ήταν μονάχα κομψοί οι
παραπάνω, ήταν και οι μικροαστοί, αυτό το διαπιστώνουμε στις γκραβούρες που
εικονογραφούσαν τα μυθιστορήματα του 19ου μέχρι τις αρχές του 20ού αιώνα.

Πράγματι, μετά τον Πρώτο Μεγάλο Πόλεμο η ένδυση έγινε κοινή. Έφτασε η εποχή
των μόδιστρων και της μόδας και των εργοστασίων ετοίμων ενδυμάτων. Τα ίδια
ρούχα, είτε ακριβά είτε φτηνά για όλες τις τάξεις, ακόμα μια ένδειξη πως ο
πόλεμος εξορίζει τον άνθρωπο συθέμελα.

Κοιτώντας μια μεγάλη συλλογή από οικογενειακές φωτογραφίες, διαπίστωσα πως
κομψευόμενοι ήταν οι απόστρατοι στρατιωτικοί του Μεσοπολέμου με μια θλίψη στα
μάτια. Θλίψη, μάλλον του αισθήματος για την υπεράσπιση του Τόπου.

Το να υπερασπίζεσαι την πατρίδα σου και την τάξη όπου ανήκεις, δίχως
πειρασμούς αναρρίχησης σε μια ανώτερη και δίχως αλαζονική περιφρόνηση για την
κατώτερη, είναι ό,τι τιμιότερο καθώς για τον σωστό άνθρωπο δεν υπάρχουν
κατώτερες και ανώτερες πατρίδες όσο και τάξεις.

Από την άλλη μεριά, οι περισσότεροι «λήσταρχοι», παράνομοι και επαναστάτες
είναι ωραίοι στη μορφή και στο παράστημα, αντίθετα με τους αστυνομικούς και
δικαστές.

Σήμερα, ουδένα πολιτικό, στρατιωτικό, μεγαλοαστό, μεσοαστό, μικροαστό, τον
χαρακτηρίζει η κομψότητα, παρόλο που φορούν πανάκριβα ενδύματα. Χάθηκε για
πάντα η αρχοντιά του εύπορου όσο και η ταπεινότητα του φτωχού – χάθηκε η
καθαρότητα.

Ενίοτε συναντώ όμορφους νέους, αλλά ντυμένους με πέτσινα μπουφάν και
παντελόνια και έτσι ραγίζουν την ομορφιά τους.

Ενίοτε συναντώ όμορφες γυναίκες με καταπληκτικό παράστημα και μπούστο, όπως
έλεγαν οι πατεράδες μας, αλλά άκομψες, και το χειρότερο, κρύβουν τα όμορφα
πόδια τους μέσα σε πέτσινες μπότες και έτσι γκρεμίζουν την ομορφιά τους. Και
αναρωτιέμαι, πώς μπορούν και φορούν πετσιά, ιδιαίτερα στη χώρα μου όπου
επικρατεί εύκρατο κλίμα – κλίμα καλής κράσης;

Αλήθεια, πού εδράζεται η ανάγκη το να επιθυμεί κάποιος να είναι κομψός και πού
η ανάγκη τού να είναι υπεύθυνος πολίτης;

Φαντάζομαι την Πολιτεία όπου τα ενδύματα θα τα σχεδίαζαν οι ενδυματολόγοι και
τους νόμους της θα θέσπιζαν οι καλλιτέχνες.

Συνήθως λέω στους φίλους, «φόρα το ρούχο, φόρα το· μη σε φορά μωρό μου»,
δηλαδή στο δελφικό, γνώθι σαυτόν. Όποιος γνωρίζει τον εαυτόν του είναι γνήσιος
πολίτης, γνήσιος καλλιτέχνης, γι’ αυτό και κομψός. Ίσως.

Ο Σ. Β. Σκοπελίτης είναι φωτογράφος