Καθρέφτης 6.808 βιβλίων!

Ένας απίστευτος μόχθος και δουλειά… χάι-τεκ μυρμηγκιού από τον Κώστα
Βουκελάτο, μας δίνει τη δυνατότητα να διαβάσουμε άσφαλτα την πορεία της
ελληνικής βιβλιοπαραγωγής για το 2001. Μόνον αν ξεφυλλίσει κάποιος αυτόν τον
τόμο των 375 σελίδων μεγάλου σχήματος, κατανοεί το μέγεθος του εγχειρήματος.

«Για την ανάπτυξη και ολοκλήρωση του ερευνητικού προγράμματος», σημειώνει
εισαγωγικά ο Βουκελάτος, «απαιτήθηκαν εργασίες συλλογής και οργάνωσης του
ερευνητικού υλικού διάρκειας είκοσι μηνών (Μάρτιος 2001 – Οκτώβριος 2002). Τις
δαπάνες για την ανάπτυξη της έρευνας, καθώς και τις λειτουργικές δαπάνες των
εγκαταστάσεών της, ανέλαβε ο “Ιχνευτής”. Πρόκειται για έργο
αυτοχρηματοδοτημένο, όπως άλλωστε και όλα τα μέχρι σήμερα ερευνητικά
προγράμματα του “Ιχνευτή”».

Μερικά στοιχεία τώρα:

Εκτίναξη στα ύψη της βιβλιοπαραγωγής τα 15 τελευταία χρόνια: το 1987 εκδόθηκαν
2.348 βιβλία, το 2001 έφτασαν τα 6.808.

Θεματικές κατηγορίες: Ελληνική πεζογραφία: 207 βιβλία το 1987, ενώ το 2001
εκδόθηκαν 500. Ελληνική ποίηση: 199 το 1987, 279 το 2001. Ξένη πεζογραφία: 322
το 1987, 595 το 2001. Ενδιαφέρον, για ποικίλους λόγους, έχει η αλματώδης
αύξηση σε άλλα – πλην της λογοτεχνίας – βιβλία. Έτσι έχουμε: βιβλία για την
Ιατρική και την Υγεία, από 29 το 1987 σε 254 το 2001. Στα ίδια έτη: για την
Εκπαίδευση από 43 σε 164. Για τις εικαστικές τέχνες από 67 σε 138. Για τη
γλώσσα (εκτίναξη!) από 16 σε 135.

Στις εκδοτικές επιχειρήσεις έχουμε 154 που κυκλοφόρησαν το 2001 από 10 βιβλία
και πάνω. Οι 20 πρώτες με τον αριθμό βιβλίων: Πατάκης 372, Ελληνικά Γράμματα
332, Καστανιώτης 270, Σάκκουλας Αντ. Ν. 194, Ίων 162, Κέδρος 154, Λιβάνης 154,
Σαβάλλας 108, Μοντέρνοι Καιροί 106, University Studio Press 105, Δαρδάνος, Γ.
και Κ. 96, Μεταίχμιο 96, Κλειδάριθμος 94, Παπαζήσης 82, Μίνωας 78, Γκιούρδας
Μ. 77, Σάκκουλας Θεσ. 76, Ψυχογιός 75, Άγκυρα 67, Φυτράκης 67.

Το μερίδιο του λογοτεχνικού βιβλίου στο σύνολο της βιβλιοπαραγωγής, σύμφωνα με
τα στοιχεία του «Ιχνευτή», έχει μειωθεί το 2001 σε σχέση με το 1987, παρότι ο
αριθμός των εκδόσεων έχει αυξηθεί. Την πρώτη θέση κατέχουν τα βιβλία των
επιστημών (944 βιβλία το 1987, 40,2% δηλαδή επί της βιβλιοπαραγωγής, 3.188 το
2001 ή 46,8%. Η λογοτεχνία: 867 βιβλία το 1987, δηλαδή το 37% επί της
βιβλιοπαραγωγής, ενώ το 2001 με 1.640 βιβλία έπεσε στο 24%). «Πρόκειται για
υποχώρηση», σημειώνει ο Βουκελάτος, «που δημιουργεί ορισμένες ανησυχητικές
σκέψεις για το μέλλον του λογοτεχνικού βιβλίου».

Τα στοιχεία που αναδημοσίευσα είναι ένα ελαχιστότατο τμήμα όσων
περιλαμβάνονται σ’ αυτόν τον πολύτιμο τόμο. Κι έχει δίκιο ο εκδότης του να
προτάσσει στο εισαγωγικό του μια φράση του αξέχαστου Κώστα Σταματίου, που είχε
δημοσιευθεί στα «ΝΕΑ» στις 2/6/1990: «Χωρίς τον “Ιχνευτή” θά ‘μαστε στα σκοτάδια».

«Τ’ ΑΠΕΡΑΘΟΥ»

Το ξέσπασμα του Καμπανέλλη

Είκοσι χρόνια συνεχούς κυκλοφορίας συμπληρώνει το πολύ καλό ναξιώτικο έντυπο
και ο διευθυντής του Μιχάλης Γρατσίας το «γιορτάζει» δημοσιεύοντας στη θέση
του κύριου άρθρου ένα κείμενο, οργισμένο και ταυτόχρονα τρυφερό, του Ναξιώτη
Ιάκωβου Καμπανέλλη για ένα κοινωνικό φαινόμενο που δυστυχώς δεν απαντιέται
μόνο στη Νάξο. Και είναι παρήγορο να υπάρχουν άνθρωποι όπως ο Γρατσίας και ο
Καμπανέλλης, που τολμάνε να μη χαϊδεύουν τ’ αυτιά των συμπατριωτών τους.
Γράφει ο μεγάλος θεατρικός συγγραφέας: «… Ξεκινώ από το σπίτι μου να
απολαύσω τη βόλτα μου στη Χώρα, που την έχω κάμει άπειρες φορές, κι όμως κάθε
φορά νοιώθω μια ψυχική πρόσχαρη ανάγκη να περάσω τα σοκάκια απ’ τη Φουντάνα
έως την Πόρτα του Γιαλού και από ‘κεί ως πέρα στα Πηγαδάκια, να ξαναδώ
ανθρώπους που αγαπώ…! Πλην όμως – και σχεδόν πάντα – αυτοί που με χαρά
συναντώ αρχίζουν κάποια στιγμή να μου αραδιάζουν τα “μύρια όσα” εναντίον
κάποιων άλλων φίλων μου – που εξίσου εκτιμώ και αγαπώ. Και σε πενήντα μέτρα
πιο πέρα συναντώ τους φίλους μου που κάνουν τα “μύρια όσα” και από κουβέντα σε
κουβέντα φτάνουν και στη φάση “να περνούν γενεές δεκατέσσερις” τους
προηγούμενους. Πριν διανύσω άλλα εκατό μέτρα, το υμνολόγιο από άλλους
αγαπητούς φίλους μου έχει εκατέρωθεν επαναληφθεί. Πώς αντιδρώ; Σωπαίνω για να
μην τους δυσαρεστήσω, συντομεύω τη συνάντηση, παρά την επιθυμία να τους
ανταμώνω (…). Το να ξεστρατίζουν σε έως μίσους απόψεις οι άγνωστοι μεταξύ
τους πολίτες σε κοινωνίες εκατοντάδων χιλιάδων είναι κατανοήσιμο. Αλλά σε μια
κοινωνία μικρή, όπου πολλοί είναι οι συγγενείς, πολλοί οι φίλοι, πολλοί οι
γνώριμοι, ο οποιασδήποτε μορφής παθιασμένος διχασμός είναι τουλάχιστον παράλογος!».

«ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΑ»

Ομπρέλα ασφάλειας από 45.000 άτομα

Διαβάζοντας τα στοιχεία του φακέλου «Ασφάλεια Ολυμπιακών Αγώνων» που
δημοσιεύει το περιοδικό, κατάλαβα ότι τα μέτρα ασφαλείας που είδαμε την
προηγούμενη εβδομάδα ήταν… παιδικό παιχνίδι μπροστά σ’ αυτά που θα δούμε το
καλοκαίρι του 2004, μαζί με 5 δισεκατομμύρια τηλεθεατές απ’ όλο τον κόσμο…

Να σημειώσω μόνο ένα στοιχείο: Ήδη προετοιμάζονται και εκπαιδεύονται 45.000
άτομα από την ΕΛ.ΑΣ., τον Στρατό, το Λιμενικό, την Πυροσβεστική, από εθελοντές
και από ιδιωτικές εταιρείες παροχής υπηρεσιών ασφαλείας! Όλοι αυτοί κάτω από
ενιαία διεύθυνση μιας υπηρεσίας που θα την ακούμε όλο και συχνότερα και που
υπάγεται απευθείας στον αρχηγό της ΕΛ.ΑΣ. Τη Διεύθυνση Ασφαλείας Ολυμπιακών
Αγώνων.

Από τα άλλα θέματα να σημειώσω τα άρθρα τριών συναδέλφων: Η Ειρήνη
Καρανασοπούλου γράφει για την πορεία των σχέσεων Σημίτη – Γ. Παπανδρέου, η
Άννυ Ποδηματά γράφει για τον κύκλο των χαμένων ευκαιριών, με ευθύνη του
τουρκικού κατεστημένου, στο Κυπριακό και η Χριστίνα Πουλίδου για τις επιδόσεις
της ελληνικής προεδρίας κατά το πρώτο δίμηνο.

Πολλά θέματα – αναλύσεις του περιοδικού αναφέρονται, φυσικά, στα μεταπολεμικά
σενάρια για το Ιράκ και τις διπλωματικές κινήσεις σ’ αυτήν την ματωμένη σκακιέρα.

«ΟΥΤΟΠΙΑ»

Ροΐδης

Πλούσιο σε θέματα και αυτό το τεύχος του περιοδικού που διευθύνει ο Ευτύχης
Μπιτσάκης. Κύριο θέμα του η επιστημολογία, με τέσσερα πολυσέλιδα άρθρα Ελλήνων
και ξένων επιστημόνων.

Από τα άλλα κείμενα να σημειώσω το μελέτημα του Θανάση Ν. Μποχώτη (ερευνητή
στο Ινστιτούτο Μεσογειακών Σπουδών του Ρεθύμνου και διδάσκοντος στο Ελληνικό
Ανοιχτό Πανεπιστήμιο) με τίτλο που προϊδεάζει: «Η πορεία του Εμμανουήλ Ροΐδη
προς τον αντικοινοβουλευτισμό, το βιολογισμό και τον εθνικισμό, 1871-1879».

Ολόκληρο το τεύχος διατρέχουν έργα ζωγραφικής των Ελλήνων και ξένων
καλλιτεχνών με αντιπολεμικό περιεχόμενο που επέλεξε η Μαρία Κοκκίνου.

ΔΙΕΥΘΥΝΣΕΙΣ

* «ΙΧΝΕΥΤΗΣ»: Απελλού 4, Αθήνα – 10551, τηλ.: 210-3245.257.

* «Τ’ ΑΠΕΡΑΘΟΥ»: Πολυτεχνείου 1, Αθήνα – 10433, τηλ.: 210-5220.991.

* «ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΑ»: Ασκληπιού 14, Αθήνα – 10680, τηλ.: 210-3389.160.

* «ΟΥΤΟΠΙΑ»: Μαυρομιχάλη 52, Αθήνα – 10680, τηλ.: 210-3607.742.