Διαστάσεις Σε πρώτο πρόσωπο

Μπορεί μια υπόθεση βιασμού και δολοφονίας ενός κοριτσιού να έχει χάπυ εντ;
Και το βιβλίο που πετυχαίνει αυτόν τον πρωτότυπο συνδυασμό να χαρακτηρίζεται
μυθιστόρημα της χρονιάς, ακόμη και της δεκαετίας; Στη σημερινή Αμερική, όλα
είναι δυνατά.

«Θα θέλατε κάτι άλλο, κύριε;» (σκίτσο από τον Νιου Γιόρκερ)

Στο πρώτο της βιβλίο, που δεν είχε ιδιαίτερη επιτυχία, η Άλις Σέμπολντ
περιέγραφε μια προσωπική εμπειρία: τον βιασμό της το 1981, όταν σπούδαζε στις
Συρακούσες. Δεκατέσσερα χρόνια αργότερα, άρχισε να γράφει το δεύτερο βιβλίο
της, με αντικείμενο τον βιασμό, τη δολοφονία και τον τεμαχισμό ενός 14χρονου
κοριτσιού, της Σούζι, από τον γείτονά της, τον κ. Χάρβεϋ. Το βιβλίο
κυκλοφόρησε τον περασμένο Ιούλιο με τον τίτλο «Τα Όμορφα Κόκαλα» (εκδ. Little,
Brown). Μια εβδομάδα πριν κυκλοφορήσει, είχε φτάσει στην έκτη έκδοση (!) και
στα 250.000 αντίτυπα. Σήμερα έχει υπερβεί τα δύο εκατομμύρια αντίτυπα. «Είναι
ένα από τα καλύτερα βιβλία που έχω διαβάσει τα τελευταία χρόνια», είπε σε μια
τηλεοπτική εκπομπή η Ανα Κουίντλεν των Νιου Γιορκ Τάιμς, ενώ ο Νιου
Γιόρκερ το χαρακτήρισε «συγκλονιστικό επίτευγμα».

Μία από τις πρωτοτυπίες του βιβλίου, που του χαρίζει και τη δύναμή του, είναι
ότι η αφήγηση γίνεται σε πρώτο πρόσωπο. «Ήμουν 14 ετών όταν δολοφονήθηκα, στις
6 Δεκεμβρίου 1973», είναι η εναρκτήρια πρότασή του. Υπάρχουν πολλά δραματικά
σημεία, όπως όταν η αδελφή της νεκρής πληροφορείται ότι βρέθηκε μόνο ένα μέλος
της Σούζι, και ζητεί από τον πατέρα της να της πει τι ήταν αυτό το μέλος, ώστε
στη συνέχεια να κάνει εμετό. Σε γενικές γραμμές, όμως, η συγγραφέας αποφεύγει
την ευθεία αντιπαράθεση με το Κακό. Όσο περνούν οι σελίδες, μάλιστα, το κλίμα
ελαφραίνει. Ο κ. Χάρβεϋ πεθαίνει όταν δέχεται ένα «σταλακτίτη στο κεφάλι» («το
ιδανικό φονικό όπλο, αφού λειώνει και δεν αφήνει ίχνη», σχολιάζει η Σούζι από
τον Παράδεισο), ενώ προς το τέλος του βιβλίου η Σούζι μετενσαρκώνεται στην
αδελφή της για να κάνει έρωτα με έναν πρώην συμμαθητή της. Αμέσως μετά, οι
γονείς της, που είχαν χωρίσει, ξαναβρίσκονται εν μέσω κλαμάτων και φιλιών.

Το μυστικό της επιτυχίας αυτού του βιβλίου βρίσκεται στην καταστροφή της 11ης
Σεπτεμβρίου, σημειώνει ο καθηγητής Ντάνιελ Μέντελσον στο New York Review of
Books. Αμέσως μετά τις επιθέσεις εκείνες, οι Αμερικανοί πολιτικοί βάλθηκαν
να πείσουν την κοινή γνώμη ότι η Αμερική δεν έχει να φοβάται κανέναν, αρκεί να
κρατήσει το ηθικό της ακμαίο και όλα θα πάνε καλά. Η πολιτική έδωσε τη θέση
της στην ψυχοθεραπεία, έγραψε κάπου η Σούζαν Σόνταγκ. Κάτι αντίστοιχο κάνει
και αυτό το βιβλίο. «Είμαστε εδώ», λέει σε κάποια στιγμή το φάντασμα της
Σούζι. «Συνεχώς. Μπορείτε να μας μιλάτε και να μας σκεπτόσαστε. Δεν είναι ούτε
θλιβερό ούτε τρομακτικό». Κι όμως είναι. Πρέπει κανείς να αντιπαρατεθεί με τον
πόνο και τον φόβο για να φτάσει στην επούλωση και στην κάθαρση. Ειδάλλως, σε
τι διαφέρει η σεξουαλική φαντασίωση της Σούζι από τις παρθένες που περιμένουν
τους καμικάζι Μουσουλμάνους στον Παράδεισο;