8.000 νεύρα που θα… φορούσαν Αρμάνι

Η συγγραφέας των «Μονολόγων της Μήτρας» Ιβ Ένσλερ (δεξιά), με την Γκλεν Κλόουζ και την φεμινίστρια Γκλόρια Στάινεμ στο πάρτι για την ειδική παράσταση του έργου της για την «V-Day», του παγκόσμιου κινήματος κατά της βίας εις βάρος γυναικών

Ήταν διστακτικός. Σοφίστηκε χίλιες δυο δικαιολογίες για να μην έρθει. Το
πάλεψε. Στο τέλος άρχισε να με εκλιπαρεί. Αυτή ήταν η αντίδραση του συντρόφου
μου, όταν του έδειξα τις προσκλήσεις για την παράσταση του «Vagina Monologues»
(«Μονόλογοι της Μήτρας»). Ή «Ιστορίες αιδοίου» – με αυτόν τον τίτλο παίχτηκαν
στην Αθήνα το ’99 – της Αμερικανίδας θεατρικής συγγραφέως Ιβ Ένσλερ (Eve
Ensler). Με τα πολλά, τον έπεισα. «Με την προϋπόθεση ότι δεν θα το πεις σε
κανέναν από τους φίλους μας», μου πέταξε.

Μα γιατί αυτοί οι ενδοιασμοί; Μήπως φοβούνται ότι θα περάσουν μια
ανιαρή βραδιά γεμάτη από φεμινιστική προπαγάνδα; Λάθος. Για 90 λεπτά της ώρας
τρεις ηθοποιοί υποδύονται γυναίκες που μιλούν για τον κόλπο τους. Τη μήτρα
τους. Τον ανεξιχνίαστο κόσμο «από κάτω» τους. Και δεν είναι εύκολο. Γιατί οι
γυναίκες αιδούνται για το αιδοίο τους. Πολλές το αγνοούν τελείως. Το μισούν.
Το κρύβουν, με την ελπίδα να το ξεχάσουν. Το απεχθάνονται. Το ακρωτηριάζουν.
Το… Και επειδή αυτοί οι μονόλογοι βασίζονται σε αληθινές εμπειρίες – καρπός
συνεντεύξεων που πήρε η Ένσλερ από 200 γυναίκες ανά τον κόσμο – είναι ακόμα
πιο ωμοί. Και προκαλούν δυνατά συναισθήματα. Οίκτο και οργή. Θλίψη και έλεος.
Γέλιο και ευθυμία.

Το έργο το είδα όταν έπαιζε η Mel Β (Brown) των Spice Girls, η Σκωτσέζα
κωμικός Rhona Cameron και η Ρωσίδα ηθοποιός Ingeborga Dapkunaite. Η προφορά
της τελευταίας έκανε την εξομολόγηση της κοπέλας – θύμα βιασμού – απ’ τη
Βοσνία, να ηχεί σαν θρήνος. Μακρόσυρτο μοιρολόγι. Πώς να μην πονέσεις, όταν
ακούς πώς της έμπηξαν ένα ολόκληρο ντουφέκι μέσα της, σμπαραλιάζοντας
τοιχώματα και αγγεία;

Δεν είναι όλοι οι μονόλογοι τόσο σκοτεινοί. Και αλγεινοί. Το αντίθετο,
μάλιστα. Υπάρχει χιούμορ. Ευέλικτο. Και γέλιο. «Αν το αιδοίο σας ντυνόταν, τι
θα φορούσε», ρωτά η συγγραφέας. «Αρμάνι μόνο», «Φουρό», «Σμόκιν»…,
αναγγέλλει η Mel Β με την αισθησιακή και βραχνή φωνή της. Ή, αν μιλούσε, τι θα
έλεγε; «Κι άλλο, κι άλλο», «Yes, Yes, Yes»… Αλλά ο μεγάλος χαμός γίνεται,
όταν η Σκωτσέζα κωμικός μάς πληροφορεί ότι η κλειτορίδα είναι το μόνο όργανο
στο σώμα που δεν έχει άλλη λειτουργία, παρά μόνο να προσφέρει τέρψη. Πλασμένο
με 8.000 νεύρα. «Δύο φορές περισσότερα απ’ αυτά που υπάρχουν στο πέος»,
ξεφωνίζει, σέρνοντας τις λέξεις της, για να δώσει έμφαση. «Πόσες φορές;» «Δύο
φορές», στριγγλίζουν οι θεατές απ’ τα καθίσματα. Υψώνει τα δύο της δάχτυλα.
«Δύο»!

Το σόου έχει παιχτεί παντού. Από Σερβία, Βοσνία και Κόσοβο σε
Ιερουσαλήμ, Βερολίνο… Στο Λονδίνο σπάει ταμεία εδώ και χρόνια. Με
διαφορετικό καστ περίπου κάθε μήνα. Ενώ στην Αμερική ηθοποιοί του ύψους τών
Σούζαν Σάραντον, Γκλεν Κλόουζ και άλλων έχουν ερμηνεύσει τους «Μονολόγους».
Γιατί τέτοια επιτυχία; Η Ένσλερ πιστεύει ότι οι μονόλογοι λειτουργούν ως
καταλύτες για διάλογο. Διάλογο πάνω σε θέματα που οι άνθρωποι – οι κοινωνίες
μας – φοβούνται να θίξουν.

Η αμηχανία που περιβάλλει το αιδοίο δεν είναι αθώα, υποστηρίζει. Όταν
οι γυναίκες διδάσκονται ότι το σώμα τους είναι πρόστυχο και επιλήψιμο, τους
αφαιρείται αυτόματα και η δυνατότητα διαμαρτυρίας. Για οποιαδήποτε κακοποίηση
υφίστανται. Βιασμούς, αιμομιξίες, ακρωτηριασμούς. Το μήνυμα που περνούν αυτοί
οι μονόλογοι είναι «αντισταθείτε».

Η Ιβ Ένσλερ. Μέχρι τα 10 της, την βίαζε ο πατέρας της. Η 48χρονη
Νεοϋορκέζα ποιήτρια, σεναριογράφος και θεατρική συγγραφέας Ιβ Ένσλερ
αναγνωρίζει ότι έζησε τα πιο τρυφερά χρόνια της σε βάναυσο περιβάλλον. Και ότι
αν δεν ήταν ο δεύτερός της σύζυγος, Ariel Orr Jordan, μπορεί και να μην είχε
τη δύναμη να παρουσιάσει τη δουλειά της στο ευρύτερο κοινό. Γιατί ήταν εκείνος
που την στήριξε. Προώθησε το έργο της προς τα έξω.

«Όλα άρχισαν τυχαία. Μια μέρα, όταν μιλούσα με μια φίλη μου για την
εμμηνόπαυση, έμεινα άναυδη με το πώς μιλούσε για το αιδοίο της. Αυτό ήταν.
Θεϊκό ατύχημα. Από τότε δεν έχω σταματήσει να συνομιλώ με γυναίκες για το
αιδοίο τους. Και ήταν τότε όταν πρωτοάρχισα να ζω μεσ’ στο αιδοίο μου»,
δηλώνει η Ένσλερ. Μιλάει μεταφορικά. Το αιδοίο για εκείνην αντιπροσωπεύει τη
ζωή. «Η ιστορία του αιδοίου μιας γυναίκας είναι και η ιστορία της ζωής της», αποφαίνεται.

Οδηγίες «χρήσης»

Το «Vagina Monologues»: παίζεται στο θέατρο New Ambassadors του
Λονδίνου μέχρι τις 25 Ιουνίου. Μετά θα μεταφερθεί στο θέατρο Arts.

Η περιοδεία του έργου ανά τον κόσμο συνέβαλε στη δημιουργία ενός
παγκόσμιου κινήματος (V-Day), για να σταματήσει η βία κατά των γυναικών.

Το βιβλίο έχει μεταφραστεί σε 20 γλώσσες. Στα ελληνικά, «Αιδοίων
Μονόλογοι» (Εκδόσεις Νίκη, τιμή 7,39 ευρώ).

LINKS

http: //www.vaginamonologues.co.uk/

http: //www.ivillage.co.uk/vagina/

http: //www.londontheatreticketservice.com