Τα 35 καλύτερα κτίρια στην Ευρώπη…

Είναι ό,τι πιο όμορφο και εντυπωσιακό, ό,τι πιο καινούργιο έχει να επιδείξει η
σύγχρονη ευρωπαϊκή πόλη: νέες και πρωτότυπες αρχιτεκτονικές απόψεις, έργα που
ξεχωρίζουν για την υπεροχή της σύλληψής τους, αλλά και για την κατασκευαστική
και τεχνική αρτιότητά τους.

Μακέτες και φωτογραφίες των καλύτερων έργων της σύγχρονης ευρωπαϊκής
αρχιτεκτονικής παρουσιάζονται, από σήμερα το απόγευμα και μέχρι τις 17 Μαΐου,
στο Εθνικό Μετσόβειο Πολυτεχνείο. Πρόκειται για τα δημιουργήματα που
βραβεύθηκαν ή διακρίθηκαν από το ίδρυμα Mies van der Rohe (Μις βαν ντε Ρο).
Κάθε δύο χρόνια, το ίδρυμα που εδρεύει στη Βαρκελώνη και μία ειδική επιτροπή
από διακεκριμένους αρχιτέκτονες και καθηγητές Αρχιτεκτονικής ξεχωρίζουν,
ανάμεσα σε επιλεγμένες υποψηφιότητες, τα σημαντικότερα έργα και βραβεύουν το
καλύτερο, με το βραβείο Σύγχρονης Αρχιτεκτονικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Η έκθεση, που ταξιδεύει σε όλες τις χώρες της Ευρώπης, έρχεται για πρώτη φορά
στην Ελλάδα και διοργανώνεται στη μνήμη του αρχιτέκτονα Γιώργου Σημαιοφορίδη,
περιλαμβάνει 35 υλοποιημένα έργα – τα καλύτερα δείγματα σύγχρονης
αρχιτεκτονικής στην Ευρώπη – μεταξύ των οποίων και δύο ελληνικά.

Δυναμική σύνθεση ιδεών

Το πιο όμορφο κτίριο που χτίστηκε τα τελευταία τρία χρόνια στην Ευρώπη
βρίσκεται στην Ισπανία. Είναι το συνεδριακό κέντρο Kursaal, που βρίσκεται στο
γραφικό San Sebastian. «Μια ξεχωριστή αρχιτεκτονική πρόταση, σε μια μοναδική
τοποθεσία»… Με αυτά τα λόγια περιγράφουν οι διοργανωτές του διαγωνισμού
σύγχρονης ευρωπαϊκής αρχιτεκτονικής το έργο με το οποίο ο Ισπανός αρχιτέκτονας
Rafael Moneo κέρδισε το βραβείο του ιδρύματος Mies van der Rohe. Η
χαρακτηριστική νέα τάση στο κτίριο του Kursaal Center είναι αυτή που φέρνει
κοντά τα στοιχεία της πόλης με αυτά του φυσικού τοπίου τριγύρω. «Μια δυναμική
σύνθεση ιδεών που ανταποκρίνεται πλήρως στις συνθήκες της πόλης και στο φυσικό
περιβάλλον: επιβλητικός όγκος, ακραία γεωμετρία και διάφανα υλικά. Με τον
τρόπο αυτό, το κτίριο αντανακλά τη θέση του ανάμεσα στην ακτή και το βουνό,
γίνεται ένα ιδιαίτερο κομμάτι στον αστικό ιστό». (Φωτογραφία: FOAT S.Α.)

«Μετουσιωμένη» αποθήκη

Ο Florian Nagler είναι νέος αρχιτέκτονας, 34 ετών, και ζει στο Μόναχο, στη
Γερμανία. Εργάστηκε στην κατασκευή του κέντρου διανομής της εταιρείας Kaufmann
Holz, στο Bobingen και με τη δουλειά του εκεί κατάφερε να κερδίσει την
τιμητική διάκριση που δίνει κάθε δύο χρόνια το ίδρυμα Mies van der Rohe, σε
νέους αρχιτέκτονες. Και όχι μόνο αυτό. «Κατάφερε επίσης να δώσει ένα πολύ καλό
παράδειγμα για το πώς μια τυπική δουλειά, σε μια αποθήκη εμπορευμάτων, μπορεί
να μετουσιωθεί σε σημαντικό έργο (και δείγμα τελικά) της σύγχρονης
αρχιτεκτονικής». (Φωτογραφία: Stefan Muller-Naumann)

Μίνιμαλ στο Ψυχικό

Μια κατοικία στο Παλαιό Ψυχικό, με πρωταγωνιστές την απλότητα, την
μινιμαλιστική τάση, τα φυσικά υλικά και το φως, είναι το έργο της Ελληνίδας
Ζωής Σαμούρκα, το οποίο διακρίθηκε το 2001 στον ευρωπαϊκό διαγωνισμό
αρχιτεκτονικής. Όπως εξηγεί η αρχιτέκτων, «το σπίτι βρίσκεται σ’ ένα μικρό
οικόπεδο με θέα ένα πάρκο. Διαρθρώνεται σε τρία επίπεδα, με είσοδο και γκαράζ
στο ισόγειο, χώρους διημέρευσης στον πρώτο όροφο και υπνοδωμάτια στον δεύτερο.
Οι όροφοι βρίσκονται σε απόσταση μεταξύ τους, δημιουργώντας σχισμές στον όγκο
του κτιρίου, οι οποίες δίνουν αίσθηση ελαφρότητας, προσφέρουν θέα στο
εσωτερικό και επιτρέπουν την κυκλοφορία του αέρα στο κτίριο».

Κτίρια – πύλες στη Θεσσαλονίκη

Είναι κτίρια-πύλες με ένα μεγάλο κεντρικό άνοιγμα που κάνει δύσκολο τον
διαχωρισμό του εσωτερικού με τον εξωτερικό χώρο και έχουν «αφιερωθεί» στους
πεζούς. Είναι οι νέες πύλες της Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης (HELLEXPO), μια
ιδέα των αρχιτεκτόνων Κατερίνας Τσιγαρίδα, Αλέξανδρου Σκουβάκλη και Νίκου
Καλογήρου, ο οποίος επίσης διακρίθηκε στον τελευταίο διαγωνισμό ευρωπαϊκής
αρχιτεκτονικής. Τα κλειστά και ασύμμετρα υαλοπετάσματα στην κάτοψη των χώρων
και οι μεγάλες πλευρές του κτιρίου, που συγκλίνουν μεταξύ τους καθ’ ύψος και
επενδύονται με διάτρητα φύλλα χαλκού, είναι η πρόταση της ομάδας των Ελλήνων αρχιτεκτόνων.

Ελληνική «ιστορία»

Από τις αρχές της δεκαετίας του ’90, πολλοί Έλληνες αρχιτέκτονες διακρίθηκαν
για το έργο τους από το ίδρυμα Mies van der Rohe και ορισμένοι μάλιστα
έφθασαν… μιαν ανάσα πριν από το βραβείο. Χαρακτηριστικές περιπτώσεις (και
συνάμα δείγματα της σύγχρονης αρχιτεκτονικής στην Ελλάδα) είναι τα έργα του
Νίκου Βαλσαμάκη (έφθασε στους… τελικούς του διαγωνισμού, το 1992, με την
αρχιτεκτονική του πρόταση για ένα ξενοδοχειακό συγκρότημα στην Κω), της ομάδας
των αρχιτεκτόνων Κατερίνας Διακομίδη, Νίκου Χαρίτου και Χρήστου Παπούλια
(επίσης μεταξύ των… φιναλίστ για το βραβείο που δόθηκε το 1996, με την ιδέα
τους για την κατοικία ενός συλλέκτη έργων τέχνης στα Ανάβρυτα της Αθήνας) και
του Παντελή Νικολακόπουλου (ένα σπίτι στα Κιούρκα). Το 1998, πάλι, δύο ακόμη
ελληνικά έργα προτάθηκαν για το ίδιο βραβείο. Πρόκειται για το Αρχαιολογικό
Μουσείο της Νάξου που σχεδίασε η Αγνή Κούβελα-Παναγιωτάτου, το συγκρότημα
γραφείων στο Μαρούσι που έφτιαξαν η Μαρία Κοκκίνου και ο Αντρέας Κούρκουλας
και το κτίριο του Κέντρου Εικαστικών Τεχνών («Εικαστικός Κύκλος») στην Αθήνα
που σχεδίασε ο Μιχάλης Σουβατζίδης.

INFO

Η έκθεση με μακέτες και φωτογραφίες από τα καλύτερα έργα της σύγχρονης
ευρωπαϊκής αρχιτεκτονικής λειτουργεί καθημερινά από τις 12.00 έως τις 19.00
στο ιστορικό κτίριο της Πρυτανείας του ΕΜΠ (Πατησίων 24). Την Πέμπτη 25
Απριλίου, στην αίθουσα Λύσανδρου Καυταντζόγλου της Αρχιτεκτονικής, στις 7 μ.μ.
ο καθηγητής Ηλίας Ζέγγελης θα δώσει διάλεξη με θέμα «Αρχιτεκτονική και Προπαγάνδα».