Το συνταξιοδοτικό απειλεί την ευρωπαϊκή οικονομία

Ωρολογιακή βόμβα για την ευρωπαϊκή οικονομία είναι το συνταξιοδοτικό της
σύστημα. Σύμφωνα με μελέτες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και του Οργανισμού
Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης, αν οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις δεν
προχωρήσουν στην επίλυση του προβλήματος, το εισόδημα των Ευρωπαίων θα μειωθεί
έως και 20% κατά τη διάρκεια των επόμενων 50 χρόνων. Οι χώρες που προβλέπεται
ότι θα αντιμετωπίσουν τα σοβαρότερα προβλήματα, καθώς δεν έχουν ως τώρα λάβει
κανένα μέτρο για την αντιμετώπιση του θέματος, είναι η Ιταλία, η Γερμανία, η
Γαλλία και η Ισπανία. Υπάρχει όμως και ένα καλό νέο: οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις
στο σύνολό τους αναγνωρίζουν τη σοβαρότητα του προβλήματος και ορισμένες
χώρες, όπως η Βρετανία και η Ολλανδία, εφαρμόζουν ήδη μεταρρυθμίσεις στο
συνταξιοδοτικό τους σύστημα, οι οποίες σημαίνουν ουσιαστικά την ενθάρρυνση των
ιδιωτών, μέσω φορολογικών πλεονεκτημάτων, να φροντίζουν οι ίδιοι για τη
σύνταξή τους, σε ατομικό ή ομαδικό επίπεδο.

Οι αιτίες του προβλήματος είναι γνωστές: Οι Ευρωπαίοι, όπως οι Αμερικανοί και
οι Ιάπωνες, ζουν περισσότερα χρόνια, κάνουν λιγότερα παιδιά και
συνταξιοδοτούνται πρόωρα. Αυτό σημαίνει ότι ο ευρωπαϊκός πληθυσμός
συρρικνώνεται με αποτέλεσμα να μειώνεται και ο αριθμός των εργαζομένων οι
οποίοι με τις εισφορές τους πληρώνουν τις συντάξεις όσων έχουν
συνταξιοδοτηθεί. Επειδή στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες τα ασφαλιστικά
συστήματα χρηματοδοτούνται μέσω της φορολογίας, έχουν δημιουργηθεί δυσβάστακτα
οικονομικά βάρη στους κρατικούς προϋπολογισμούς. Οι περισσότεροι ειδικοί
θεωρούν ως αποτελεσματικότερη λύση την ενθάρρυνση των εργαζομένων να
αποταμιεύουν για τη συνταξιοδότησή τους, πιθανόν με την παροχή κάποιων
φορολογικών κινήτρων. Άλλοι υποστηρίζουν ότι το ζήτημα δεν είναι τόσο σοβαρό
όσο λένε οι οικονομολόγοι, αλλά συμφωνούν ότι χρειάζεται διάλογος για την
αντιμετώπιση του κόστους γήρανσης του ευρωπαϊκού πληθυσμού. «Το πραγματικό
ερώτημα είναι αν είμαστε έτοιμοι να πληρώσουμε για μια κοινωνία που γερνά»,
λέει ο Μπέρναρντ Κάσι, του τμήματος Εκπαίδευσης και Κοινωνικών Υποθέσεων του ΟΟΣΑ.