Ελπίδες για ανάκαμψη λόγω του πετρελαίου

Το 2001 διαψεύστηκε η άποψη ότι οι υφέσεις ανήκαν στο παρελθόν. Ο οικονομικός
κύκλος επέστρεψε δριμύτερος και η παγκόσμια οικονομία επιβραδύνθηκε σημαντικά
το 2001. Ωστόσο, αν οι παλιοί κανόνες λειτουργίας της παγκόσμιας οικονομία
επαληθευτούν, τότε ο οικονομικός κύκλος θα κινηθεί ανοδικά το 2002.

Οι οικονομικοί κύκλοι εμφανίζονται σε διαφορετικά μεγέθη και σχήματα και οι
περισσότεροι οικονομολόγοι προβλέπουν ότι παρά τις επιπτώσεις των
τρομοκρατικών επιθέσεων της 11ης Σεπτεμβρίου και της έκρηξης της
χρηματιστηριακής τεχνολογικής φούσκας η παγκόσμια οικονομία θα ανακάμψει τον
επόμενο χρόνο.

Ωστόσο, προειδοποιούν ότι η ανάκαμψη δεν θα θυμίζει και πολύ την ταχεία
οικονομική ανάπτυξη της δεκαετίας του ’90.

Η ομοσπονδιακή τράπεζα των Ηνωμένων Πολιτειών έχει μειώσει φέτος τα επιτόκιά
της ένδεκα φορές. Πρόκειται για ένα ρεκόρ χαλάρωσης της νομισματικής πολιτικής
στην ιστορία των Ηνωμένων Πολιτειών και το παράδειγμα της Fed, έστω και σε
βραδύτερους ρυθμούς, ακολούθησαν και άλλες κεντρικές τράπεζες. Υπάρχουν και
άλλοι παράγοντες που συμβάλλουν στην ενίσχυση της αισιοδοξίας για τις
προοπτικές της παγκόσμιας οικονομίας.

Διαφωνίες

Παρά το γεγονός ότι οι Αμερικανοί γερουσιαστές εξακολουθούν να διαφωνούν
μεταξύ τους για το πακέτο μείωσης της φορολογίας και αύξησης των δαπανών της
κυβέρνησης Μπους, η αμερικανική οικονομία τελικά θα δεχτεί κάποιας μορφής
τονωτική δημοσιονομική ένεση.

Η Ευρώπη είναι σχετικά απρόθυμη να χαλαρώσει τη δημοσιονομική της πολιτική,
ωστόσο οι αναλυτές σημειώνουν ότι με τις εκλογές που θα πραγματοποιηθούν το
2002 στη Γαλλία και στη Γερμανία η ευρωπαϊκή οικονομία κάτι μπορεί να
κερδίσει.

Η πτώση των τιμών του πετρελαίου έχει ήδη προσφέρει σημαντική τόνωση και
βοήθησε στη δημιουργία προϋποθέσεων ανάκαμψης. Τα αποθέματα των επιχειρήσεων
(είχαν διογκωθεί το 2000, στις τελευταίες εβδομάδες ζωής της τεχνολογικής
φούσκας στα χρηματιστήρια) μειώνονται συνεχώς δημιουργώντας τις προϋποθέσεις
για αύξηση της βιομηχανικής παραγωγής.

Επιπλέον, οι χρηματοπιστωτικές αγορές έχουν ανακάμψει σημαντικά από τα χαμηλά
επίπεδα όπου βρέθηκαν μετά την 11η Σεπτεμβρίου. Τέλος, ο πληθωρισμός φαίνεται
να αποτελεί μια παλιά ανάμνηση επιτρέποντας στους κεντρικούς τραπεζίτες να
διατηρήσουν σε χαμηλά επίπεδα τα επιτόκια για το ορατό μέλλον.

Οι κίνδυνοι

Ωστόσο υπάρχουν και κίνδυνοι. Η ευφορία που επικράτησε στις τεχνολογικές και
τηλεπικοινωνιακές επιχειρήσεις τούς δημιούργησε τεράστια χρέη. Υπερχρεωμένοι
είναι και οι Αμερικανοί καταναλωτές με αποτέλεσμα οι ιδιωτικές καταναλωτικές
δαπάνες στις ΗΠΑ να μειώνονται. Η ανεργία κινείται ανοδικά, όχι μόνο στην
Αμερική, αλλά και στην Ευρώπη και στην Ιαπωνία.