[ ΤΟ ΣΤΙΓΜΑ ΤΗΣ ΗΜΕΡΑΣ ]

Το ζητούμενο τώρα είναι ποιος χάνει. Διότι μέχρι τώρα, όλοι κέρδιζαν. Πρώτα
απ’ όλα, ο μεγαλύτερος ίσως… επενδυτής, που είναι η κυβέρνηση. Όσο ανέβαινε
το Χρηματιστήριο, όλα ήταν καλά κι όλα ωραία. Η δε άνοδος του Δείκτη ήταν,
βεβαίως, απόρροια της εξαιρετικής πορείας της οικονομίας. Και δώσ’ του σχόλια
σε υπερθετικό βαθμό για το πόσο υγιής είναι η οικονομία, τι καταπληκτικές
επιδόσεις έχει, τι θαυμάσιες προοπτικές και πόσο σπουδαίο προοιωνίζεται το
μέλλον της. Απ’ αυτό δε το προσκλητήριο δεν απουσίασε κανείς. Από τον
Πρωθυπουργό Κ. Σημίτη έως τον τεταρτοκλασάτο κυβερνητικό παράγοντα και τον
επαρχιακό βουλευτή, όλοι είχαν έναν καλό λόγο να προσθέσουν σ’ αυτό το
ιδιότυπο ράλι τού ποιος θα σπρώξει πιο πολύ και προς τα πάνω τον Δείκτη του
Χρηματιστηρίου. Μέχρι που κάποια στιγμή κάποιοι στην κυβέρνηση ­ και στις
κρατικές τράπεζες που πράττουν ό,τι ερμηνεύουν ότι θέλει η κυβέρνηση ­
σκέφθηκαν, «ρε παιδιά, πολύ ανεβαίνει αυτό το πράγμα».

Ο σώζων εαυτόν…

Το «πράγμα» τώρα, όσο εύκολο είναι να ανέβει, άλλο τόσο εύκολο είναι να
κατέβει, μπορεί και ευκολότερο. Συνήθως, γι’ αυτή τη δεύτερη κατάσταση αρκεί
το γνωστό «κάποιος μού ‘πε κάτι να σας πω», το οποίο τώρα αυτό το «κάτι» είναι
συνήθως… λοιμοί, σεισμοί, καταποντισμοί, που επικρέμανται είτε στο κεφάλι
της ελληνικής οικονομίας είτε της κυβέρνησης είτε της χώρας εν συνόλω. Από την
άλλη πλευρά, οι επενδυτές, όπως ονομάζονται όσοι έχουν «ακουμπήσει» στον ναό
της οδού Σοφοκλέους ό,τι με κόπο, μόχθο ή και… «αέρα» είχαν συγκεντρώσει τα
προηγούμενα χρόνια ζώντας συνεχώς με το αυτί στο ράδιο αρβύλα, ταράζονται
σφόδρα. Και τρέχουν να πουλήσουν πολλές φορές επί ζημία, στη λογική ότι «ο
σώζων εαυτόν σωθήτω» ­ έστω και με τα μισά λεφτά που έχουν απομείνει.

Δούλεψαν πολλοί

Αυτά όμως τα ξέρετε ­ τα έχετε ζήσει ίσως. Εκείνο που δεν ξέρετε είναι ότι για
να φτάσει το Χρηματιστήριο εκεί που έφτασε, χρειάστηκε να δουλέψουν πολλοί και
με επιμονή. Να γίνουν κινήσεις και κινήσεις (υπονόμευσης) και να εκδηλωθούν οι
πιο ανεύθυνες και σπασμωδικές ενέργειες που το οδήγησαν να πάθει κάτι σαν
παραζάλη, ίλιγγο, ναυτία. Ότι τα κατάφεραν καλά αποδεικνύεται από ένα και μόνο
γεγονός. Ότι τη μεν Τετάρτη το βράδυ ο Πρωθυπουργός Κ. Σημίτης διέβλεπε ­ και
διαβεβαίωνε στελέχη του ΠΑΣΟΚ ­ ότι το Χρηματιστήριο «θα ηρεμήσει σε μια δυο
ημέρες», και την επομένη το Χρηματιστήριο καταβαραθρωνόταν καθ΄ όλη τη
διάρκεια της συνεδρίασης, για να μπορέσει τελικά να σταθεροποιηθεί στο μείον
3,9%. Δηλαδή, αν δεν έκανε την παρέμβασή του ο κ. Σημίτης, πού θα σταμάταγε;
στο μείον 8%, που είναι και το όριο;

Αστείες φήμες

Όριο πάντως δεν υπάρχει στο όργιο φημολογίας που κάνει τον γύρο της Αθήνας
αυτές τις ημέρες. Σύμφωνα με τη φημολογία αυτή, κυβερνητικά στελέχη ενήμερα
της προσπάθειας να χειραγωγηθεί η ανεξέλεγκτη άνοδος του Χρηματιστηρίου,
ειδοποίησαν φίλους τους επιχειρηματίες και εκείνοι με τη σειρά τους απέσυραν
τα κεφάλαιά τους, κερδίζοντας από την πτώση. Η Ν.Δ. που έχει κάθε λόγο να
βλέπει το Χρηματιστήριο να υπονομεύεται στα γερά, διότι έτσι υπονομεύεται και
το πανίσχυρο… κόμμα του Χρηματιστηρίου, έχει παίξει χοντρά με τη φημολογία
αυτή. Είναι μάλιστα ενδεικτικό ότι θυμήθηκε και την παλιά καλή εποχή ­ ’89 και
κάτι ­ όπως και την τέχνη της διασποράς φημών μέσω non paper. Όπου έγκυροι
καθ΄ όλα οικονομολόγοι του κόμματος σημείωναν με πάσα σοβαρότητα, ότι λ.χ. η
κυβέρνηση ανέβασε σκόπιμα το «χαρτί» των Ελληνικών Πετρελαίων, για να
αποκομίσει κέρδη και έτσι να κρατήσει την τιμή των καυσίμων χαμηλά. Αστείο, ε;

Τα… θετικά του σεισμού

Πού βρίσκεται το αστείο; Στο ότι η Ν.Δ. δι’ αυτού του τρόπου ουσιαστικά
καταγγέλλει την κυβέρνηση πως εφαρμόζει στην πράξη τον λαϊκό καπιταλισμό. Κάτι
τέτοια ακούει ο Νίκος Χριστοδουλάκης και ανατριχιάζει. Ειρήσθω εν παρόδω, ο
τελευταίος ουδόλως ανησυχεί γιατί το κόστος της αποκατάστασης των σεισμοπαθών
της Αθήνας θα φτάσει και μπορεί να ξεπεράσει τα 200 δισεκατομμύρια δραχμές.
Ρωτήθηκε σχετικά και απάντησε ότι «είναι χρήματα που δεν χάνονται, αλλά θα
πέσουν στην παραγωγή. Αυτοί που θα πάρουν άτοκα δάνεια για τις επισκευές των
σπιτιών τους θα τα δώσουν στην αγορά, το ίδιο συμβαίνει και με την τροφοδοσία
των σεισμοπαθών, που επίσης κοστίζει». Είπαμε κι εμείς ότι θα τα έβαφαν μαύρα
μετά τον καταστροφικό σεισμό, αλλά αυτοί το έχουν αναλύσει το πράγμα και τους
βγάζει και θετικές επιπτώσεις…

Αν είναι νά ‘ρθει…

Εκείνοι που δεν φαίνεται να αναλύουν καλά τις ενδείξεις ­ αν τέλος πάντως
έχουν ενδείξεις ­ είναι οι επιστήμονες (επιστήμονες; μη το δένετε και κόμπο)
του ΒΑΝ, ο κύριος Βαρώτσος με την παρέα του. Τους είδατε στην τηλεόραση;
Κάθιδροι, με μισόλογα, με κάτι χαρτιά στα χέρια, με προφανή αδυναμία να
πείσουν, κατάφεραν να δημιουργήσουν ένα αίσθημα ανασφάλειας στον τόπο, τέτοιο
που χρόνια είχε να αντιμετωπίσει. Αντικείμενο, ο επικείμενος ­ πόσο
επικείμενος; ­ μεγάλος σεισμός, που κατά το ΒΑΝ θα γίνει σε μερικές εβδομάδες.
Πόσες ακριβώς δεν λένε, όπως δεν λένε ούτε πού θα γίνει ο σεισμός, ούτε πόσο
έντονος θα είναι. Σου λέει, αν είναι νά ‘ρθει θέ’ να ‘ρθεί, αλλιώς θα
προσπεράσει. Ο σεισμός. Γιατί το ΒΑΝ, δεν το κουνάει με τίποτε ­ όσο
τουλάχιστον υπάρχουν τα δισ. από τα κοινοτικά κονδύλια για την έρευνα γύρω από
την πρόληψη των σεισμών…

Χώρα… Παπαζάχων

Το ΒΑΝ πάντως είχε και μια θετική επίδραση στην ψυχοσύνθεση των Ελλήνων. Τους
μεταμόρφωσε όλους σε σεισμολόγους. Ποτέ άλλοτε η χώρα, ακόμη και μετά τον
μεγάλο σεισμό του 1981, δεν είχε τόσους σεισμολόγους. Δεν υπάρχει άνθρωπος,
μικρός ή μεγάλος, που να μην ασχολείται αυτές τις ημέρες με τον σεισμό. θα
γίνει, δεν θα γίνει. Αυτά λένε οι μεν, αυτά οι δε. Ακούσατε τι είπε η Ουψάλα;
Ναι, αλλά το Κολοράντο ανακοίνωσε άλλα. Και τι σας λέει ο σεισμός στην Ταϊβάν;
Έχει σχέση με τον σεισμό της Αθήνας; Αν όχι με της Αθήνας, με της
Κωνσταντινούπολης; Γίναμε εξπέρ στο τι σημαίνει σεισμική διέγερση, τι σεισμική
επιτάχυνση, τι σεισμός, τι μετασεισμός και τι τεκτονικές πλάκες. Μια χώρα
Παπαζάχων γίναμε…

Παρελθόν υστερίας

Βεβαίως, δεν είναι καινούργιο αυτό που μας συμβαίνει. Και κατά το παρελθόν η
μαζική υστερία μάς έχει οδηγήσει να γίνουμε συνταγματολόγοι (παραμονές
προεδρικής εκλογής μάς συμβαίνει αυτό), καρδιολόγοι (ειδικά την περίοδο που ο
Παπανδρέου ήταν στο Χέρφιλντ και αργότερα στο Ωνάσειο), πιλότοι (τώρα με την
τραγωδία του Φάλκον), εκλογολόγοι – αναλυτές (πριν και μετά τις εκλογές),
χρηματιστές (με την εκτίναξη του Χρηματιστηρίου), κουρδολόγοι (τα μάθαμε όλα
για το Κουρδικό μετά τον Οτζαλάν), και άλλα πολλά. Πού θα μας οδηγήσει αυτή η
ευρυμάθεια, είναι δύσκολο να φανταστούμε…

Και νέο πεδίο

Επί του παρόντος πάντως, ας ετοιμαστούμε: έχουμε μπροστά μας πεδίο ευρυμάθειας
λαμπρό. Η προεδρική εκλογή του προσεχούς Μαρτίου και οι εξ αυτού του λόγου
πιθανολογούμενες πρόωρες εθνικές εκλογές θα μας κάνουν προεδρολόγους και
εκλογολόγους μαζί. Και για όποιον δεν κατάλαβε, μαζί επιστρέφει στο προσκήνιο
και η πολιτική. Τόσα χρόνια περάσαμε μακριά της, περάσαμε περιόδους που ούτε
θέλαμε να ακούσουμε γι’ αυτήν, και τώρα, νάτη, νάτη, πετιέται. Νάτη πετιέται
από ‘ξαρχής κι αντριεύει και θεριεύει…