Ο τραπεζίτης… θύελλα

Η σωστή πληροφορία είναι ένα από τα πολυτιμότερα αγαθά στις αγορές. Και
όταν αφορά μια επικείμενη υποτίμηση τότε κοστίζει δισεκατομμύρια.

Χρηματιστήριο Σάο Πάολο. Η είδηση της σύλληψης του πρώην κεντρικού τραπεζίτη της Βραζιλίας, Φρανσίσκο Λόπες, έσκασε σαν βόμβα στη χρηματιστη-ριακή αγορά του Σάο Πάολο

Ο Φρανσίσκο Λόπες, πρώην κεντρικός τραπεζίτης της Βραζιλίας, συνελήφθη
πρόσφατα επειδή αρνήθηκε να καταθέσει για τη διαρροή της πληροφορίας
υποτίμησης του ρεάλ σε δύο ιδιωτικές τράπεζες της Βραζιλίας. Η είδηση της
σύλληψης του Λόπες έκανε γρήγορα το γύρο του κόσμου. Η είδηση-βόμβα είχε δύο
θύματα: τις μετοχές στο χρηματιστήριο του Σάο Πάολο και το βραζιλιάνικο
νόμισμα. Ο δείκτης BOVESPA σημείωσε τη Δευτέρα σημαντικές απώλειες κατά 2,1%,
ενώ το ρεάλ υποχώρησε σημαντικά έναντι του δολαρίου.

Το σκάνδαλο

Ο Λόπες, καθηγητής στο Καθολικό Πανεπιστήμιο του Ρίο Ντε Τζανέιρο, ανέλαβε την
προεδρία της Κεντρικής Τράπεζας της Βραζιλίας μόλις είκοσι ημέρες πριν από την
υποτίμηση του ρεάλ. Κατηγορήθηκε τότε για λανθασμένους χειρισμούς που είχαν
σαν αποτέλεσμα, όχι απλώς να υποτιμηθεί το ρεάλ αλλά να καταρρεύσει χάνοντας
περίπου 45% της αξίας του έναντι του δολαρίου. Ο πανικός που κατέλαβε τους
Βραζιλιάνους ήταν απίστευτος. Όλοι έσπευσαν στις τράπεζες για να αποσύρουν τις
καταθέσεις τους.

Μέσα στη θύελλα η Κεντρική Τράπεζα παρενέβη για να σώσει δύο μικρές ιδιωτικές
τράπεζες από την κατάρρευση. Μία από αυτές, η Μπάνκο Μάρκα, δέχτηκε ένεση
ρευστού ύψους περίπου ενός δισεκατομμυρίου δολαρίων. Περίπου δύο μήνες
αργότερα, ο Σαλβατόρε Κατσιόλα, ιδιοκτήτης της τράπεζας, παραδέχθηκε ότι
πλήρωσε ένα στέλεχος της Κεντρικής Τράπεζας για την πληροφορία της υποτίμησης.
Από την πληροφορία αυτή, τόσο η τράπεζα του Κατσιόλα όσο και η δεύτερη,
αποκόμισαν τεράστια κέρδη αγοράζοντας μεγάλες ποσότητες δολαρίων με πολύ καλή
τιμή, λίγο πριν από την υποτίμηση.

Ελεύθερος με εγγύηση

Αργότερα αποκαλύφθηκε ότι οι δύο τράπεζες είχαν προσλάβει ως σύμβουλο την
εταιρεία Μακρομέτρικα, την οποία ιδρυτής ήταν ο Λόπες. Το σκάνδαλο ξέσπασε και
άρχισαν οι ανακρίσεις. Η Λόπες κλήθηκε να καταθέσει στην επιτροπή που
ερευνούσε το σκάνδαλο, αλλά αρνήθηκε να καταθέσει. Στη συνέχεια η αστυνομία
εισέβαλε στο σπίτι του και τον συνέλαβε. Από τις έρευνες που πραγματοποιήθηκαν
στο σπίτι του προέκυψαν 152 έγγραφα. Ένα από αυτά αποτελούσε πειστήριο ότι ο
Λόπες διατηρούσε επαφές με την Μακρομέτρικα, ακόμη και μετά την παραίτησή του
από τη διοίκησή της για να καταλάβει τη θέση του κεντρικού τραπεζίτη.

Υπήρχε επίσης μια επιστολή από τον συνέταιρό του στην εταιρεία, τον Σέρτζιο
Μπραγκάνκα, στην οποία αναφερόταν ότι 1.675 εκατομμύρια δολάρια σε λογαριασμό
του στο εξωτερικό ανήκαν στον Λόπες, χωρίς ο τελευταίος να έχει περιλάβει αυτά
τα χρήματα στη φορολογική του δήλωση. Η Λόπες συνελήφθη τη Δευτέρα, αλλά
ύστερα από λίγες ώρες αφέθηκε ελεύθερος αφού κατέθεσε χρηματική εγγύηση.

Ωστόσο η επιτροπή του Κοινοβουλίου που ερευνά το σκάνδαλο διέταξε το πάγωμα
όλων των περιουσιακών του στοιχείων και το άνοιγμα των τραπεζικών του
λογαριασμών, του ταχυδρομείου του και των τηλεφωνικών συνδιαλέξεών του. Πάντως
δεν είναι ακόμη ξεκάθαρο αν ο Λόπες παραβίασε το νόμο. Οι Βραζιλιάνοι έχουν το
δικαίωμα να διατηρούν λογαριασμούς στο εξωτερικό και ο Λόπες απολάμβανε πολύ
υψηλές αποδοχές στη Μακρομέτρικα.

Ανησυχίες

Λίγες ώρες μετά τη σύλληψη του Λόπες, ο υπουργός Οικονομικών της Βραζιλίας,
Πέντρο Μαλάν, ανακοίνωσε επίσημα ότι η Βραζιλία έχει ξεπεράσει την τελευταία
οικονομική κρίση. Ωστόσο, αναλυτές επισημαίνουν ότι η άρνηση του Λόπες να
καταθέσει μπορεί να είναι μια προσπάθεια για να καλύψει την ανάμειξη υψηλών
στελεχών της βραζιλιάνικης κυβέρνησης στο σκάνδαλο. Στη Βραζιλία υπάρχει
έντονη ανησυχία ότι το σκάνδαλο μπορεί να δυναμιτίσει την πορεία ανάκαμψης και
να παγώσει την προσπάθεια οικονομικών μεταρρυθμίσεων.