Στα χέρια είκοσι ειδικών τα 40 τρισ. του χρέους

Έναν νέο Οργανισμό, με αποστολή την αποτελεσματικότερη διαχείριση του δημόσιου
χρέους και την ενίσχυση της ελκυστικότητας των κρατικών ομολόγων, συστήνει
στις αρχές Ιουνίου το υπουργείο Οικονομικών. Στόχος είναι η μείωση του κόστους
διαχείρισης και η τόνωση της εμπιστοσύνης των επενδυτών στα κρατικά χρεόγραφα

Ομάδα από 20 εξειδικευμένα στελέχη, που θα διαχειρίζονται το χαρτοφυλάκιο του
δημόσιου χρέους ύψους 40 τρισ. δρχ. και θα αναλάβουν το μάρκετινγκ για την
πώληση ομολόγων σε εγχώριους και ξένους επενδυτές, συστήνει το υπουργείο
Οικονομικών. Παράλληλα, σχεδιάζει την ίδρυση «ντίλινγκ ρουμ» έτσι ώστε να
παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις στη χρηματαγορά και να προχωρά σε παρεμβάσεις
για την στήριξη των κρατικών ομολόγων.

Το νέο αυτό πλαίσιο πολιτικής θα αναλάβει ο Οργανισμός Διαχείρισης Δημοσίου
Χρέους (ΟΔΔΗΧ) που αναμένεται να λειτουργήσει στις αρχές Ιουνίου και θα
αποτελέσει το μηχανισμό για τη χρηματοδότηση του χρέους και την ανασύνθεση του
χαρτοφυλακίου με στόχο τη μείωση του κόστους εξυπηρέτησης του χρέους.

Όπως επισημαίνει στην «ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ» ο γενικός διευθυντής του ΟΔΔΗΧ Χρ. Σαρδελής,
το Δημόσιο θα έχει πλέον τους δικούς του «παίχτες» στην κεφαλαιαγορά οι οποίοι
θα βρίσκονται σε καθημερινή επαφή με την αγορά και χρησιμοποιώντας όλα τα
εργαλεία (π.χ. σουάπς, παράγωγα κ.ά.) θα εξασφαλίζουν την αποτελεσματικότερη
διαχείριση του δημόσιου χρέους.

Ο νέος Οργανισμός θα αποτελέσει τον συνδετικό κρίκο του υπουργείου Οικονομικών
με την εγχώρια και ξένη κεφαλαιαγορά και ταυτόχρονα θα βρίσκεται σε συνεχή
επαφή με τους επενδυτές τους οποίους θα ενημερώνει για τις κινήσεις του
υπουργείου Οικονομικών όσον αφορά τις μορφές και τους τρόπους έκδοσης των χρεογράφων.

Επίσης, ο Οργανισμός θα παρουσιάζει στους ενδιαφερόμενους τα πλεονεκτήματα των
εκδιδόμενων από το Δημόσιο τίτλων, με στόχο να ενισχύσει το αγοραστικό
ενδιαφέρον και έτσι να διευκολύνεται η χρηματοδότηση του δημόσιου χρέους.

Ιδιαίτερη έμφαση θα δίδει ο Οργανισμός στην παροχή πληροφοριών στους
επενδυτές για τις εξελίξεις στα βασικά μακροοικονομικά μεγέθη και τις
επιπτώσεις που θα υπάρχουν από ενδεχόμενες κρίσεις στις διεθνείς αγορές ή την
εσωτερική χρηματαγορά.

«Αυτό που θα επιδιώξουμε ­ λέει ο κ. Σαρδελής ­ είναι να αποτελέσουμε έναν
αξιόπιστο αναλυτή και πληροφοριοδότη στα μάτια των εγχώριων και ξένων
επενδυτών, οι οποίοι ενδιαφέρονται για την τοποθέτηση κεφαλαίων τους στα
ομόλογα του ελληνικού Δημοσίου.

Ταυτόχρονα, ο Οργανισμός θα παρεμβαίνει στην κεφαλαιαγορά με ρυθμίσεις, νόμους
και κανονισμούς, προκειμένου να διασφαλίζεται η σωστή λειτουργία της και να
ενισχύεται η ελκυστικότητα των χρεογράφων του Δημοσίου».

Τα στελέχη του Οργανισμού θα παίξουν και το ρόλο του ντίλερ, καθώς, όπως
αποκαλύπτει ο κ. Σαρδελής, στα σχέδια του υπουργείου Οικονομικών είναι η
δημιουργία ντίλινγκ ρουμ που θα αποτελέσει το «παράθυρο επικοινωνίας» του
Δημοσίου με την αγορά και τους επενδυτές.

Αυτό θα δώσει τη δυνατότητα παρεμβάσεων στην αγορά σε περιόδους αναταραχής,
έτσι ώστε να ελαχιστοποιηθούν οι αρνητικές παρενέργειες στην αγορά ομολόγων
και να αποφευχθούν φαινόμενα πανικού στους επενδυτές.

Μία από τις βασικές αποστολές του Οργανισμού Διαχείρισης Δημόσιου Χρέους θα
είναι η εμπέδωση κλίματος αξιοπιστίας στις προοπτικές της ελληνικής οικονομίας
στο χώρο της κεφαλαιαγοράς και η δημιουργία θετικών προσδοκιών για την πορεία
των ομολόγων του Δημοσίου.

Μέσω των συνεχών επαφών και συζητήσεων με Έλληνες αλλά και ξένους θεσμικούς
επενδυτές, τα στελέχη του Οργανισμού θα αναλύουν τα οφέλη που θα προκύψουν στο
χαρτοφυλάκιό τους από την αγορά ομολόγων του Δημοσίου.

Ο νέος Οργανισμός θα κινείται με ιδιαίτερη ευελιξία στην αγορά ομολόγων και σε
συνδυασμό με την υψηλή τεχνογνωσία που θα προσφέρει, θα δώσει τη δυνατότητα
στο Δημόσιο να επιλέξει σύγχρονες μορφές δανεισμού και χρηματοοικονομικών
προϊόντων ανάλογα με τις ανάγκες του Δημοσίου και τις διεθνείς οικονομικές εξελίξεις.

Το πλαίσιο ενεργούς διαχείρισης του δημόσιου χρέους με στόχο τη μείωση των
δαπανών εξυπηρέτησής του και την προοδευτική του συρρίκνωση συνίσταται στα εξής:

* Επιμήκυνση της μέσης διάρκειας του χρέους. Αυτό θα γίνει με την έκδοση νέων
δανειακών προϊόντων μεσοπρόθεσμης και μακροπρόθεσμης διάρκειας (ομόλογα
σταθερού επιτοκίου 5, 10, 15 έτη κ.λπ.), με σκοπό την αντικατάσταση του όγκου
των εντόκων γραμματίων που εκδίδονται ετησίως.

Επίσης, σχεδιάζεται η αντικατάσταση ομολόγων κυμαινόμενου επιτοκίου με ομόλογα
σταθερού επιτοκίου μακροπρόθεσμης διάρκειας.

* Μείωση του κόστους νέου δανεισμού. Το Δημόσιο θα δανείζεται πέραν των
δανειακών αναγκών της συγκεκριμένης περιόδου όταν στην αγορά τα επιτόκια είναι
χαμηλά και έτσι θα δημιουργεί απόθεμα για κάλυψη των αναγκών του σε περιόδους
που επικρατούν δυσμενείς συνθήκες στην αγορά και ασκούνται πιέσεις στα επιτόκια.

Ακόμη, θα προσφεύγει στον εξωτερικό δανεισμό σε περιόδους που στην εσωτερική
αγορά το κλίμα είναι αρνητικό και τα επιτόκια στα ξένα νομίσματα είναι
χαμηλότερα από τη δραχμή.

Παράλληλα, όταν τα επιτόκια είναι υψηλά εκείνη την περίοδο, θα περιορίζεται ο
εσωτερικός δανεισμός για να μην επιβαρυνθεί το κόστος εξυπηρέτησής του.

* Αναδιάρθρωση δημόσιου χρέους. Στο πλαίσιο αυτό θα χρησιμοποιηθούν μέθοδοι
όπως αντικατάσταση του υφιστάμενου χρέους που έχει συναφθεί με υψηλό επιτόκιο
δανεισμού με φθηνότερο δανεισμό.

Για το σκοπό αυτό θα χρησιμοποιηθούν και τα πλεονάζοντα διαθέσιμα του Δημοσίου.

Επίσης, θα επιδιωχθεί η εξομάλυνση των δανειακών αναγκών του Δημοσίου, έτσι
ώστε να μην υπάρχει πίεση σε ορισμένους μήνες του έτους για υψηλό δανεισμό,
πράγμα που οδηγεί σε άντληση κεφαλαίων από την αγορά με υψηλότερο κόστος.

Η Ελλάδα έχει το τρίτο υψηλότερο χρέος στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, μετά
το Βέλγιο και την Ιταλία. Το δημόσιο χρέος της χώρας μας εκτιμάται ότι θα
φθάσει τα 39,9 τρισ. δρχ. το 1999 και ως ποσοστό του ΑΕΠ θα διαμορφωθεί στο 105,3%.

Επισημαίνεται ότι την περίοδο 1994-’99 το δημόσιο χρέος παρουσιάζει αύξηση
κατά 13,7 τρισ. δρχ., αφού το 1994 ήταν στα 26,2 τρισ. δρχ.. Οι αιτίες αύξησης
του δημοσίου χρέους είναι τα υψηλά ελλείμματα του προϋπολογισμού, η ανάληψη
από την κυβέρνηση χρέους των Οργανισμών Κοινωνικής Ασφάλισης, των ΔΕΚΟ, καθώς
και κρατικών τραπεζών και οι καταπτώσεις εγγυήσεων για δάνεια φορέων του Δημοσίου.

Σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου Οικονομικών, οι παράγοντες αύξησης του
χρέους της κεντρικής κυβέρνησης την περίοδο 1996-’98, κατά 9,2 τρισ. δρχ.,
είναι οι εξής:

* Το μεγαλύτερο μέρος της αύξησης, δηλαδή 7,4 τρισ. δρχ. οφείλεται στα
ελλείμματα του κρατικού προϋπολογισμού, τα οποία αντιπροσωπεύουν το 80,6% της
συνολικής αύξησης.

* Ένα σημαντικό κομμάτι της αύξησης οφείλεται στη μεταφορά χρέους από τον
ευρύτερο δημόσιο τομέα στην κεντρική κυβέρνηση, που προήλθε από την ανάληψη
της υποχρέωσης από καταπτώσεις εγγυήσεων των ΔΕΚΟ, ασφαλιστικών ταμείων κ.λπ.,
από δάνεια που είχε εγγυηθεί το Δημόσιο.

* Στην αύξηση του δημοσίου χρέους συνέβαλαν και οι κεφαλαιοποιήσεις τόκων που
προέρχονται από δάνεια, τα οποία εκδόθηκαν κυρίως την περίοδο 1990-’93.

Το υπέρογκο δημόσιο χρέος της Ελλάδας έχει ως αποτέλεσμα οι δαπάνες για τόκους
να κινούνται σε υψηλά επίπεδα και το 1998 η χώρα μας να έχει τις υψηλότερες
δαπάνες ως ποσοστό του ΑΕΠ, δηλαδή 9,2% τη στιγμή που ο μέσος όρος της Ε.Ε.
είναι 4,2%.

Πάντως, για την περίοδο 1996-’98 οι δαπάνες για τόκους μειώθηκαν κατά 2,6
ποσοστιαίες μονάδες, ενώ στο τέλος του 1999 εκτιμάται ότι το ύψος των τόκων θα
διαμορφωθεί στο 8,8% από 11,8%, που ήταν το 1996. Παρά όμως τη μείωση των
δαπανών για τόκους, αυτές παραμένουν σε υψηλά επίπεδα. Αξίζει να σημειωθεί ότι
το Βέλγιο και η Ιταλία παρ’ ότι έχουν υψηλότερο χρέος από εμάς δεν έχουν
αντίστοιχα και υψηλότερες δαπάνες τόκων.