ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ Ο ερωτικός συμβιβασμός

Οι όροι «δεξιός» και «αριστερός» είναι, λέει, πλέον παρωχημένοι. Η πολιτική
είναι μία και καθορίζεται από τις αγορές. Σύμφωνοι, αλλά στην ιδιωτική μας ζωή
τι γίνεται;

Ερωτικές περιπτύξεις: κι αν αυτός είναι αριστερός κι εκείνη δεξιά;

«ΑΓΑΠΗΤΟΙ φίλοι της Ρεπούμπλικα. Είμαι 30 ετών, άγαμος, διπλωματούχος και
εργαζόμενος. Τον τελευταίο καιρό με απασχολεί ένα ερώτημα και αναρωτιέμαι αν
θα μπορούσατε να με βοηθήσετε. Νομίζετε πως δύο άνθρωποι με διαφορετική
πολιτική τοποθέτηση (δεν λέω κομματική αλλά πολιτική, με την ευρεία έννοια του
όρου) είναι δυνατόν να έχουν μέλλον; Υπάρχουν ζευγάρια αυτού του τύπου; Η
ριζικά διαφορετική οπτική για τον κόσμο αντανακλάται, και σε ποιο βαθμό, στη
σχέση μας;».

Να λοιπόν που στην εποχή του τέλους των ιδεολογιών (ορισμένοι λένε: και της
πολιτικής), όταν πολιτικοί και διανοούμενοι (με ηχηρή εξαίρεση ένα μεγάλο
Ιταλό φιλόσοφο: τον Νορμπέρτο Μπόμπιο) υποστηρίζουν ότι δεν έχει πλέον νόημα η
διάκριση μεταξύ Δεξιάς και Αριστεράς, όταν όλο και περισσότεροι πολίτες
απομακρύνονται από τα κοινά και κλείνονται στον ιδιωτικό τους κύκλο, ένας νέος
άνδρας εξακολουθεί να πιστεύει ότι το να είσαι δεξιός είναι πολύ διαφορετικό
από το να είσαι αριστερός. Και αναρωτιέται με επιστολή του προς μια εφημερίδα
αν μπορεί αυτός, ένας σοσιαλιστής, να ζήσει με μια γυναίκα που δεν είναι
«φιλελεύθερη» ή «συντηρητική» αλλά, ορθά-κοφτά, δεξιά.

Το πραγματικό πρόβλημα, σημειώνει ο επιστολογράφος από τη Βιτσέντσα, είναι ότι
στις συζητήσεις του με την κοπέλα βγαίνουν πάντα στην επιφάνεια οι δεξιές της
αντιλήψεις. Δεν πρόκειται για αντιλήψεις ακραίες, φασιστικές ας πούμε, ούτε
για πράγματα που έχει ακούσει από άλλους και τα επαναλαμβάνει, αλλά για προϊόν
σκέψης και σοβαρού προβληματισμού. Η κοπέλα του αρέσει και την εκτιμά. «Όμως
εγώ ανήκω στην Αριστερά, είμαι σοσιαλιστής, προσφέρω εθελοντική υπηρεσία γιατί
το θεωρώ χρέος μου, ηθικό μου χρέος, απέναντι στη μοίρα, στην τύχη, στο Θεό αν
θέλετε. Πιστεύω ότι το ανθρώπινο είδος είναι διεθνές και ότι η εργασία δίνει
αξιοπρέπεια στον άνθρωπο.».

Κι εκείνη; «Ομολογώ πως δεν ξέρω αν είναι δεξιά επειδή είναι πλούσια (πολύ
πλούσια: αλλά ορκίζομαι ότι το τελευταίο πράγμα που μ’ ενδιαφέρει είναι τα
χρήματά της) κι αν εγώ είμαι σοσιαλιστής επειδή κάθε λιρέτα την έχω κερδίσει
με τη δουλειά μου. Αγνοώ έτσι αν οι συγκρούσεις μας εντάσσονται στην οπτική
πλούσιος – λιγότερο πλούσιος.» Κι αν το αγνοεί εκείνος, οι άλλοι δεν έχουν
ασφαλώς τίποτα να πουν. Οι μεγάλοι έρωτες, υπενθυμίζει η Ρεπούμπλικα,
συνοδεύονται συχνά από αντιθέσεις φυλετικού, θρησκευτικού, κοινωνικού, ακόμη
και πολιτικού χαρακτήρα. Στη λογοτεχνία και την όπερα καταλήγουν πάντα σε
τραγωδία. Στη ζωή;

Ίσως η απάντηση στην απορία του επιστολογράφου να βρίσκεται στον λακωνικό
ορισμό που έδωσε κάποτε ο Γιώργος Ιωάννου για την Αριστερά: διαρκής
ευαισθησία. Αν εκείνος ο ορισμός ισχύει αποκλειστικά για τον χώρο που
περιγράφει, ο νεαρός ερωτευμένος την έχει άσχημα. Η ελπίδα, όμως, πεθαίνει τελευταία.