Οι 8 στους 10 ασφαλισμένους που υποβάλλουν αίτηση στον ΕΦΚΑ για πλήρη σύνταξη στα 62 κάνουν χρήση των πλασματικών χρόνων ασφάλισης, αναγνωρίζοντας 3 έως 4 έτη με μέσο κόστος εξαγοράς 220 ευρώ τον μήνα. Επισημαίνεται ότι ο συνολικός αριθμός ετών που μπορεί να αναγνωρίσει ένας ασφαλισμένος στο Δημόσιο είναι 4 έως 7 έτη και επιπλέον έως 5 έτη λόγω τέκνων, δηλαδή ο πλασματικός χρόνος που μπορεί να εξαγοραστεί στο Δημόσιο φτάνει έως και τα 12 έτη.
Για θεμελίωση συνταξιοδοτικών προϋποθέσεων έως 31/12/2010 και μέχρι να συμπληρωθεί η 25ετία, αναγνωρίζονται χρόνος στρατιωτικής υπηρεσίας, εκπαιδευτική άδεια έως 5 έτη, γονική άδεια ανατροφής παιδιών, χρόνος τέκνων για τις μητέρες.
Για θεμελίωση από 1/1/2011 οι πλασματικοί χρόνοι που αναγνωρίζονται ισχύουν τόσο για τη θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος (25ετία) όσο και για τη συμπλήρωση του συνολικού χρόνου ασφάλισης.
Στο Δημόσιο
Οι χρόνοι που αναγνωρίζονται στο Δημόσιο από το 2011 και μετά είναι:
α) Χρόνος στρατιωτικής θητείας (όλος ο χρόνος).
β) Χρόνος σπουδών (όσα τα έτη της σχολής για το πτυχίο).
γ) Χρόνος εκπαιδευτικής άδειας (έως 2 έτη).
δ) Πλασματικός χρόνος παιδιών έως 5 έτη (1 έτος για το πρώτο παιδί, 2 έτη για το δεύτερο και 2 έτη για το τρίτο. Από το τέταρτο και άνω δεν δίδεται πλασματικός χρόνος).
ε) Χρόνος άδειας άνευ αποδοχών ανατροφής παιδιών ηλικίας μέχρι 6 ετών.
Οι ασφαλισμένοι μπορούν να κάνουν μία ή και περισσότερες αιτήσεις για εξαγορά πλασματικού χρόνου, αρκεί να μην έχουν υπερβεί το όριο που προβλέπει ο νόμος για κάθε έτος.
Αν δεν πληρωθούν τα πλασματικά της αίτησης, δεν προσμετρώνται καθόλου.
Αν πληρωθούν οι μισοί μήνες, θα προσμετρηθεί ο ανάλογος χρόνος αυτών των μηνών. Αν πληρωθούν εφάπαξ τα πλασματικά έτη ο ασφαλισμένος κερδίζει έκπτωση 2% για κάθε έτος αναγνώρισης (π.χ. για 7 έτη έκπτωση 14%).
Οσον αφορά τους ενστόλους, οι πλασματικοί χρόνοι που αναγνωρίζονται προκειμένου να συμπληρώσουν τον απαιτούμενο χρόνο για θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος ή και για την προσαύξηση του ποσού της σύνταξής τους, είναι:
1. Η στρατιωτική θητεία.
2. Ο χρόνος σπουδών, ανεξαρτήτως του χρόνου κατάταξής τους, για την απόκτηση ενός πτυχίου σχολής Ανώτατου Εκπαιδευτικού Ιδρύματος της ημεδαπής ή της αλλοδαπής.
3. Η προσαύξηση κατά τρία έτη του συντάξιμου χρόνου όσων έχουν καταταγεί μέχρι την 31/12/1995 και θεμελιώνουν δικαίωμα σύνταξης από την 1/1/2015 και εφεξής.
Εκτός από τους ανωτέρω χρόνους, οι στρατιωτικοί δύνανται να υπολογίζουν στο διπλάσιο τον χρόνο υπηρεσίας τους σε οποιαδήποτε μονάδα ή υπηρεσία, στην οποία υπηρετούν ή υπηρέτησαν και μέχρι 5 έτη. Η πενταετία αναγνωρίζεται στο διπλάσιο αφού συμπληρωθούν 24,6 έτη συντάξιμης υπηρεσίας.
Με τον νόμο 4997/2022 (άρθρο 23) η διπλή 5ετία επεκτάθηκε σε όλες τις υπηρεσίες που μπορούν να υπολογιστούν ως διπλάσιες, αλλά και στα πρόσωπα που μπορούν να τις αναγνωρίζουν όπως οι στρατιωτικοί που ήταν ασφαλισμένοι στο ΙΚΑ ή στο ΕΤΑΑ.
Με αυτόν τον τρόπο παρασχέθηκε η δυνατότητα σε όλους τους στρατιωτικούς να υπολογίζουν στο διπλάσιο οποιοδήποτε χρονικό διάστημα, όπου κι αν υπηρετούν ή υπηρέτησαν προκειμένου να θεμελιώσουν συνταξιοδοτικό δικαίωμα και όχι μόνο τον χρόνο σε μονάδες εκστρατείας, όπως ίσχυε έως την αντικατάστασή του με την καινούργια διάταξη.
Το κόστος
Σημειώνεται ότι το κόστος εξαγοράς για τις αιτήσεις που υποβάλλονται από 1/1/2020 και μετά είναι ίσο με 20% επί των τακτικών τους αποδοχών. Για τις αιτήσεις έως 31/12/2016, το κόστος είναι 6,67%, στις αιτήσεις του 2017 το κόστος είναι 10%, για το 2018 είναι 13,34%, και για το 2019 16,67%. Η εξαγορά πλασματικών ετών μπορεί να γίνει ακόμα και αποκλειστικά για προσαύξηση της σύνταξης, χωρίς να είναι απαραίτητο να συνδέεται με θεμελίωση δικαιώματος. Οι δημόσιοι υπάλληλοι έχουν τη δυνατότητα να χρησιμοποιήσουν τον αναγνωρισμένο χρόνο για να αυξήσουν το τελικό ποσό της παροχής, ακόμα κι αν έχουν ήδη κατοχυρώσει τις προϋποθέσεις συνταξιοδότησης.
Επιπλέον, στο Δημόσιο παρέχεται η δυνατότητα αναγνώρισης πλασματικών χρόνων και σε περιπτώσεις συντάξεων ανικανότητας, γεγονός που διευρύνει το πεδίο αξιοποίησης της εξαγοράς.
