Οσο ζει

Εχει σημασία να ξεχωρίσουμε τα συναισθήματα από την πραγματικότητα. Γιατί η συγκινησιακή αντίδραση πολλές φορές εμποδίζει, ή επηρεάζει, την πολιτική ανάλυση.

Τα συναισθήματα είναι οργή, θλίψη και μια αίσθηση ματαιότητας. Από τότε που η Ρωσία εισέβαλε στην Ουκρανία, λάθος, από τότε που προσάρτησε την Κριμαία, το ερώτημα που δέσποζε ήταν ποιος θα πουλήσει πρώτος το Κίεβο. Λίγοι πίστευαν ότι οι ανθρώπινες απώλειες ή οι οικονομικές κυρώσεις θα λύγιζαν τη Μόσχα: ένας ισχυρός δικτάτορας διαθέτει άφθονη τροφή για τα κανόνια και άφθονους τρόπους να παρακάμπτει τις κυρώσεις. Η Αν Απλμπομ το είχε πει από την αρχή: όσο ζει ο Πούτιν, ειρήνη δεν μπορεί να υπάρξει. Το μόνο που χρειαζόταν ήταν ένας εξίσου ισχυρός δικτάτορας, εντός ή εκτός εισαγωγικών, που να κλωτσήσει κάθε αρχή, κάθε αξία, κάθε έννοια διεθνούς δικαίου, και να κλείσει ένα ντιλ μαζί του. Αυτός, το ξέραμε όλοι, θα ήταν ο Τραμπ. Αρκεί να κέρδιζε τις εκλογές.

Η πραγματικότητα είναι ότι ο Πούτιν έπαιξε και κέρδισε. Οπως επισημαίνουν οι New York Times, μέσα σε λίγες ώρες έγινε ένα τηλεφώνημα διάρκειας μιάμισης ώρας ανάμεσα στον Τραμπ και τον Πούτιν, ο αμερικανός υπουργός Αμύνης δήλωσε ότι η χώρα του δεν θα υποστηρίξει το αίτημα της Ουκρανίας για ένταξη στο ΝΑΤΟ και η Γερουσία επικύρωσε τον διορισμό της πουτινόφιλης Τούλσι Γκάμπαρντ ως διευθύντριας της εθνικής υπηρεσίας πληροφοριών. Ο ρώσος πρόεδρος, βέβαια, θέλει κι άλλα. Θέλει τον περιορισμό της παρουσίας του ΝΑΤΟ στην ανατολική και κεντρική Ευρώπη και τη σταδιακή ανασύσταση της Σοβιετικής Ενωσης. Ο αμερικανός ομόλογός του δεν είναι βέβαιο ότι καταλαβαίνει τι σημαίνει μια τέτοια εξέλιξη. Αν πάντως τη βρει οικονομικά προσοδοφόρα, θα τη δεχθεί.

Υπήρχε άλλο σενάριο; Μπορούσε να έχει κάνει κάτι άλλο η Αμερική ή η Ευρώπη; Ναι, εφόσον αγνοούσαν δύο σημαντικούς παράγοντες: το πυρηνικό χαρτί που έβγαζε κάθε τόσο ο Πούτιν από το μανίκι και τη δυσφορία της κοινής γνώμης για την αύξηση της τιμής της ενέργειας. Αν το έκαναν, ο ολοκληρωτισμός του 21^ου αιώνα θα είχε την τύχη των ολοκληρωτισμών του 20ού. Δεν το έκαναν επειδή φοβήθηκαν. Ο Μπάιντεν προσάρμοζε έτσι συστηματικά την ποσότητα του οπλισμού που έδινε στην Ουκρανία έτσι ώστε η τελευταία να μπορεί να αντιστέκεται, όχι όμως και να αποκτήσει ένα κρίσιμο πλεονέκτημα στο πεδίο της μάχης. Και η ατολμία/αδυναμία/ανικανότητα της Ευρώπης να αντισταθμίσει τις απώλειες των καταναλωτών οδήγησε στον διχασμό της και στην ενίσχυση των εθνικολαϊκιστών.

Ο Ζελένσκι ήταν από την αρχή ο Δαβίδ εναντίον του Γολιάθ – και ο Δαβίδ νικάει μόνο στα παραμύθια. Πριν ακόμη τον αδειάσουν οι υπερδυνάμεις, είχε αρχίσει να τον εγκαταλείπει ο κουρασμένος λαός του. Βλέπω ήδη την ελληνική Αριστερά να θριαμβολογεί: καλά να πάθει ο άνθρωπος που έστειλε τα τάγματα του Αζόφ στη Βουλή μας! Μόνο τιμή όμως τού πρέπει.