«Τρέχουμε για να σώσουμε τη ζωή μας»

«Μα γιατί πρέπει να τρέχουμε;» αναρωτιέται κάθε φορά η Μελίσα Κιρς την ώρα που δένει τα κορδόνια της, την ώρα που βλέπει την επόμενη ανηφόρα να πλησιάζει, την ώρα που βγάζει έναν ακόμη γύρο στο στάδιο με τις γάμπες της να πονούν. Η προφανής απάντηση είναι ότι τρέχουμε για να είμαστε υγιείς, για να βελτιώσουμε το καρδιαγγειακό μας σύστημα και τη διάθεσή μας, για να γίνουμε πιο γυμνασμένοι και δυνατοί. «Αλλά μερικές φορές νιώθω ότι ο πραγματικός λόγος που τρέχω είναι για να γίνω καλύτερη στο τρέξιμο» αναλογίζεται. «Τρέχω για να μπορώ να τρέχω περισσότερο».

Ξαφνιάστηκε όταν διάβασε για πρόσφατες μελέτες που δείχνουν ότι δεν χρειάζεται να τρέχει κανείς πολύ ή πολύ γρήγορα για να έχει σημαντικά οφέλη για την υγεία του. Το τρέξιμο, ακόμα και 5 έως 10 λεπτά την ημέρα και σε πολύ αργές ταχύτητες, σχετίζεται με σημαντικά μειωμένο κίνδυνο θανάτου από όλες τις αιτίες και καρδιαγγειακές παθήσεις, κατέληξε μια μελέτη που δημοσιεύθηκε στην «Επιθεώρηση του Αμερικανικού Κολεγίου Καρδιολογίας».

Δεν θα έπρεπε να εκπλήσσει κανέναν αυτό. Πέρυσι μια μελέτη διαπίστωσε ότι το περπάτημα σε αρκετά μικρές αποστάσεις συνδέεται με μειωμένο κίνδυνο θνησιμότητας. Μιλάμε εδώ και πολύ καιρό για δεκάλεπτες προπονήσεις και για το πώς να κάνει κανείς τη συντομότερη δυνατή προπόνηση που είναι ανθρωπίνως δυνατή και να αποκομίζει οφέλη. Αλλά το τρέξιμο ειδικότερα φαίνεται να συνδέεται περίπλοκα με ζητήματα αντοχής, τόλμης και δέσμευσης, ακόμα και ηθικής ορθότητας. «Το τρέξιμο είναι κάτι περισσότερο από ένα άθλημα ή μια μορφή άσκησης, ένα πάθος ή ένα χόμπι. Εχει να κάνει με την ταυτότητα» δήλωσε ένας δρομέας στο αμερικανικό περιοδικό «Runner’s World», ένα συναίσθημα που εκφράζουν πάμπολλοι δρομείς.

«Τρέχω αρκετά τακτικά, αλλά σίγουρα δεν είναι κεντρικό στοιχείο της ταυτότητάς μου» γράφει η Μελίσα Κιρς στους «New York Times». «Αυτό δεν οφείλεται, σπεύδω να προσθέσω, στην έλλειψη προσπάθειας. Αρχισα να τρέχω επειδή ήθελα να είμαι ισάξια με τα άλλα παιδιά στο παιχνίδι στο προαύλιο του σχολείου. Συνέχισα να τρέχω επειδή ήθελα να αποκτήσω πρόσβαση στη “διαφώτιση” που φαίνεται να επιτυγχάνουν οι δρομείς, να καλλιεργήσω μια χαμηλής τεχνολογίας ατομική δραστηριότητα που θα βελτίωνε κάθε πτυχή της ύπαρξής μου και, ίσως, θα μου έδινε το δικαίωμα να έχω λίγη από την αυτάρκεια που εκπέμπουν τόσο πολλοί δρομείς».

Η αναγκαιότητα του να τρέχει κανείς γρηγορότερα και μακρύτερα της φαινόταν πάντα δεδομένη, αν ήθελε να αναλάβει όλα τα πλεονεκτήματα που συνοδεύουν αυτή τη δραστηριότητα. Αφού έμαθε για τις αρετές του σύντομου τρεξίματος, η Κιρς αποφάσισε να αρχίσει να τρέχει λίγο και αργά. Ενιωθε ανόητο να φορέσει ρούχα «επιδόσεων» για μια μικρή άσκηση που ήταν απίθανο να της προκαλέσει ιδρώτα. Τριγύριζε στο πάρκο για 20 λεπτά, με το βάδισμά της τόσο νωχελικό που παραλίγο να σκοντάψει σε μια ρίζα. Προχωρούσε τόσο αργά που μπόρεσε να έχει παρατεταμένη οπτική επαφή με μια γυναίκα που καθόταν σε ένα παγκάκι με ένα μωρό στην αγκαλιά. «Γιατί τρέχεις με αυτόν τον άκυρο ρυθμό;» της φάνηκε να τη ρωτά το βλέμμα της γυναίκας. «Γιατί δεν μπορεί να δει ότι μειώνω αποτελεσματικά τον κίνδυνο θνησιμότητάς μου;» αναρωτήθηκε η ίδια, χωρίς λόγο.

«Δεν αισθάνθηκα ιδιαίτερα επιτυχημένη μετά το τρέξιμό μου, αυτό το αργό τζόκινγκ» παρατηρεί η Κιρς. «Είδα ωστόσο πόσο σημαντικά θα μπορούσαν να είναι τα ευρήματα αυτών των μελετών για εκείνους που μπορεί να αποφεύγουν κάθε τρέξιμο επειδή δεν είναι σε θέση να το διατηρήσουν για μεγάλα χρονικά διαστήματα». Τα προγράμματα τρεξίματος για αρχάριους, όπως το «Couch to 5K» («Από τον Καναπέ στα 5 Χιλιόμετρα»), τα έχουμε παρουσιάσει και παλαιότερα στο «Τρέχω», ή απλώς το αργό τρέξιμο για 25-30 λεπτά, είναι λογικοί, εφικτοί στόχοι. Αλλά ένα πρόγραμμα «Από τον Καναπέ στα 5 Λεπτά» θα ήταν ακόμα πιο εφικτό, ένα σωτήριο σημείο πορείας, ή ακόμα και ένας αυτοσκοπός, καταλήγει η αρχισυντάκτρια στο Πολιτιστικό Τμήμα της αμερικανικής εφημερίδας. Και για όσους τρέχουν ήδη τακτικά, οι οποίοι μπορεί να εξακολουθούν να κατηγορούν τον εαυτό τους ότι δεν είναι αρκετά γρήγοροι ή αρκετά δυνατοί ή αρκετά αφοσιωμένοι, τα συμπεράσματα αυτών των μελετών θα μπορούσαν να μειώσουν κάποια από αυτά τα ψυχολογικά φορτία.