«Τέσσερα πράγματα που έμαθα από τον πρώτο μου μαραθώνιο»

Μπορεί να είσαι δρομέας έμπειρος, να τρέχεις πολλά χρόνια. Αργά ή γρήγορα όμως θα σου συμβεί: θα βρεθείς σε κάποια παρέα ή σε ένα πάρτι και όταν θα αναφερθεί ότι τρέχεις, αμέσως θα σε ρωτήσουν «μαραθώνιο κάνεις;». Αυτό συνέβη και στον επί τουλάχιστον δύο δεκαετίες δρομέα αποστάσεων Μάρλεϊ Ντίκινσον: «Κανείς ποτέ δεν φαινόταν να ενδιαφέρεται πόσο έχω π.χ. το πεντάρι» θυμάται. Ετσι το αποφάσισε. Ετρεξε τον πρώτο του μαραθώνιο στο Οντάριο, με μόλις οκτώ εβδομάδες προετοιμασίας, αλλά πέτυχε τον στόχο του να γράψει έναν χρόνο κάτω από τρίωρο. «Το πιο σημαντικό για μένα όμως», λέει, «ήταν τα μαθήματα που πήρα σε αυτές τις δύο ώρες και 52 λεπτά»:

Τίποτα δεν μπορεί να σας προετοιμάσει για τον «Τοίχο»

Δεν έχει σημασία πόσο προπονείσαι ή πόσα εβδομαδιαία χιλιόμετρα κάνεις – όταν βρίσκεσαι στη γραμμή εκκίνησης του πρώτου σου μαραθωνίου, δεν έχεις ιδέα πώς θα νιώσει το σώμα σου 35ο χλμ. «Ο στόχος είναι να έχεις καλό ρυθμό και τροφοδοσία, ώστε να αισθάνεσαι υπέροχα αργότερα, αλλά για τους άπειρους μαραθωνοδρόμους (όπως εγώ), αυτό δεν συμβαίνει πάντα» παρατηρεί ο Ντίκινσον στο Canadian Running Magazine. «Για αυτή την αίσθηση που έχεις όταν είσαι στα 35 χλμ. είναι δύσκολο να προπονηθείς και παρά το γεγονός ότι έχω κάνει μεγάλα long run, δεν ήταν στην ίδια ένταση. Ο ρυθμός μου έπεφτε, παρόλο που προσπαθούσα». Το σώμα του καθενός θα αντιδράσει διαφορετικά στον «Τοίχο», ανεξάρτητα από το πόσο προετοιμάζεσαι γι’ αυτό. Το να μάθεις πώς να αντιμετωπίζεις τον «Τοίχο» είναι κάτι που μαθαίνεις στον πρώτο σου μαραθώνιο και (ελπίζεις) να καταλάβεις πώς να τον αντιμετωπίσεις στον επόμενο.

Τα long runs είναι
πιο σημαντικά από
ό,τι φαντάζεστε

Σε αντίθεση με κάποιες άλλες αποστάσεις (π.χ. δεκάρι, ημιμαραθώνιος), δεν υπάρχει περίπτωση να «κλέψεις» στην προπόνησή σου και να περιμένεις να τρέξεις έναν καλό μαραθώνιο, λέει ο Ντίκινσον. Είναι απλό και ξεκάθαρο: δεν μπορείτε να παραλείπετε τα long run. Εξυπηρετούν μεγαλύτερο σκοπό από το να μάθεις αν το σώμα σου μπορεί να συνεχίσει να τρέχει πέρα από τα 30 χιλιόμετρα. Είναι ανεκτίμητες ευκαιρίες για να εξασκηθείς στην τροφοδοσία και να δοκιμάσεις παπούτσια και ρούχα για να διαπιστώσεις τι λειτουργεί (και τι όχι). «Εγώ έκανα long run έως 33 χλμ., όμως με πολύ άνετο ρυθμό» λέει. «Οταν προπονείσαι για τον μαραθώνιο, τα long run σου γίνονται προπόνηση και θέλεις αυτές οι προσπάθειες να είναι λίγο πιο δύσκολες από το συνηθισμένο. Αυτό που εννοώ με αυτό είναι να βάζετε αρκετές εξάρσεις ή κομμάτια σε ρυθμό μαραθωνίου στα long run σας, ώστε να συνηθίσει το σώμα σας να κινείται με τον ρυθμό του στόχου σας όταν είναι κουρασμένο».

Μην ενθουσιαστείτε υπερβολικά στο μισό
της διαδρομής

«Οπως κάνει κανείς στον πρώτο του μαραθώνιο, ξεκίνησα στον ρυθμό του αρχικού στόχου μου» θυμάται ο καναδός δρομέας. «Ηξερα ότι το να πάω σε συντηρητικό ρυθμό στο πρώτο δεκάρι θα απέδιδε καρπούς αργότερα στον αγώνα, το είχα κάνει και στους ημιμαραθωνίους που είχα τρέξει. Εφτασα στα μισά ένα λεπτό κάτω από τον ρυθμό του αρχικού στόχου μου και ένιωθα καταπληκτικά, νόμιζα ότι έτρεχα κάτι αστείο. Ετσι συνέχισα να πατάω στο γκάζι μέχρι που πέρασα το 30». Το πλήρωσε αργότερα. Το κλειδί είναι να παραμείνεις ψύχραιμος στον ημί. Μακάρι οι μαραθώνιοι να ήταν τόσο απλοί, αλλά δεν είναι.

Χρειάζεστε ένα πλάνο και ένα σχέδιο έκτακτης ανάγκης

Στον μαραθώνιο οι πιθανότητες να πάνε όλα σύμφωνα με το σχέδιο είναι ελάχιστες. «Στην περίπτωσή μου», θυμάται ο Ντίκινσον, «ήθελα να σπάσω το 2:45, αλλά δημιούργησα επίσης έναν στόχο Β, έναν στόχο Γ (που πέτυχα) και έναν στόχο Δ (απλά να τερματίσω). Είναι σπουδαίο να έχεις ένα σχέδιο για τον τέλειο αγώνα σου, αλλά ο μαραθώνιος δεν συγχωρεί». Να προγραμματίζετε τα τζελάκια σας κοντά στους σταθμούς νερού. Να είστε προετοιμασμένοι να προσαρμόσετε τον ρυθμό σας αν αντιμετωπίσετε απροσδόκητες καιρικές συνθήκες, κόπωση ή πόνο. Εξοικειωθείτε με τη διαδρομή, συμπεριλαμβανομένων των ανηφορικών και κατηφορικών διαδρομών, ώστε να μπορείτε να προβλέψετε πού μπορεί να χρειαστεί να εξοικονομήσετε ενέργεια ή να πιέσετε περισσότερο. Προετοιμαστείτε διανοητικά για το ενδεχόμενο να συναντήσετε τον Τοίχο και να έχετε μια στρατηγική για το πώς θα τον ξεπεράσετε. «Ενα πράγμα που με βοήθησε ήταν να έχω την οικογένειά μου και τους φίλους μου στο 37. Οταν έφτασα εκεί μού φώναζαν: “Ενα πεντάρι έμεινε, κάθε μέρα το τρέχεις!”. Αυτό μου έδωσε αμέσως ώθηση» καταλήγει.