Η Δημοκρατία και τα άκρα

Από την Αρχαία Ελλάδα πάντα υπήρχαν. Οι ονομασίες διέφεραν. Και πώς θα μπορούσε να γίνει αλλιώς. Οι άνθρωποι δεν ομογενοποιούνται. Ούτε στην πολιτική. Ο καθένας έχει την άποψή του. Την ιδεολογία του. Κι αυτή καθορίζεται από πολλούς παράγοντες. Κυρίως την οικονομική. Δεν έχουν χρόνο να μελετήσουν, να σκεφθούν και ν’ αποφασίσουν. Η επιβίωση είναι η αρχική τους επιδίωξη. Τα άλλα έπονται. Κι αναζητώντας, την καλύτερη γι’ αυτούς λύση, ψηφίζουν. Κι αυτό αφορά μεγάλο μέρος της κοινωνίας. Δοκιμάζουν, προς τούτο, διάφορες επιλογές. Από το ένα άκρο στο άλλο. Ιδιαίτερα τα τελευταία χρόνια. Το βλέπουμε σχεδόν παντού.

Το παράδειγμα της Γαλλίας χαρακτηριστικό. Οι πτωχές, οι γκετοποιημένες οικογένειες, ψηφίζουν Λεπέν. Απ’ το ένα άκρο, φθάνουν στο άλλο. Συμβαίνει στην Ευρώπη. Μίκρυναν οι ιδεολογικές διαφορές. Ο καθένας περιχαρακώνεται. Ανάλογα με τις ανάγκες του. Τις βιοτικές. Το ίδιο, κατά μείζονα λόγο, τα κράτη-έθνη. Προσπαθούν να διασώσουν και να διασωθούν. Η αναγκαστική μετανάστευση, δημιούργημα, κυρίως, της Δύσης, επισπεύδει την κρίση. Λιμοί και καταποντισμοί. Να φύγουν. Κι ας χαθούν. Κι αλλοιώνει τα ιδεολογικά αναχώματα. Ισοπεδώνει αντιλήψεις κι αρχές.

Τίποτε δεν είναι όπως παλιά. Κι ούτε θα ‘ναι. Μερίδιο της ευτυχίας ζητούν κι οι πτωχοί. Το ίδιο κι οι μετανάστες. Ενας πόλεμος υφέρπει. Μ’ άλλους όρους. Ισως πιο σκληρός. Πολλοί αντιδρούν. Αλλοι με υπερβολές. Βίαια. Ψάχνονται κι υπόσχονται. Οτι φταίνε οι αλλοδαποί. Οτι χάνεται η Ελλάδα. Είναι μια μειοψηφία. Μικρή. Κι αντλεί ψήφους. Το ζητούμενο. Απ’ την αρχαία εποχή, πάντα, φόβιζε ο ξένος. Δύσκολα γινόταν αποδεκτός.

Το ξεπερνούσαν όμως. Η Δημοκρατία πάντα διδάσκει. Κατευθύνει. Διαπαιδαγωγεί. Είναι η έκφραση ελεύθερων πολιτών. Η προέκταση των δημοκρατικών θεσμών. Και στα πλαίσια αυτά ανθίζουν άνθη κι αγκάθια. Οσο ενδυναμώνεται η Δημοκρατία, όλο και λιγότερο χώρο αφήνει στα άκρα. Κι αυτή είναι η πεμπτουσία της Δημοκρατίας. «Το της πόλεως όλης ήθος ομοιούται τοις άρχουσιν»

Ο Δημήτρης Χ. Παξινός είναι πρώην πρόεδρος του ΔΣΑ