Βάστα, Μπάιντεν!

Να με συγχωρείτε που καμιά φορά γελώ με τον Μπάιντεν, αλλά δεν μπορώ να το εμποδίσω. Δεν γίνεται να μη γελάς με τις γκάφες των ηλικιωμένων – ιδίως αν εσύ ο ίδιος είσαι στο ηλικιακό στάδιο της προετοιμασίας για να γίνεις ένας από αυτούς. Δεν γίνεται να νεκρώνεται ξαφνικά η αντίληψη του αστείου ή να καταπιέζεται το χιούμορ, επειδή αφορά ένα πρόσωπο το οποίο εκτιμάμε, συμπαθούμε, θαυμάζουμε ή αγαπάμε. Θα εξακολουθήσω λοιπόν να διασκεδάζω με τις γκάφες του θείου Τζο, χωρίς αυτό να μειώνει σε καμία περίπτωση την υψηλή εκτίμηση που έχω, ως απλός παρατηρητής και αναγνώστης, για την προεδρία του. Μειώνει, όμως, τις ελπίδες μου για τη συνέχεια αυτής της προεδρικής τετραετίας, που θα άξιζε να υπάρξει. Γιατί ο Μπάιντεν είναι πολύ καλύτερος πρόεδρος από όσο του αναγνωρίζεται γενικώς. Η ατυχία του ήταν ότι άργησε να έλθει η ώρα του.

Να εξηγήσω πώς το εννοώ με το παράδειγμα του Φ. Ντ. Ρούζβελτ. Ο μεγαλύτερος ως ιστορικό μέγεθος πρόεδρος των ΗΠΑ τον 20ό αιώνα ήταν ένας ανάπηρος σε καροτσάκι, με χρόνια και σοβαρά προβλήματα υγείας, αλλά οι Αμερικανοί σχεδόν δεν το γνώριζαν ή δεν τους απασχολούσε. Και τούτο, επειδή ο Τύπος της εποχής το αντιμετώπιζε με σεβασμό και προστάτευε τον πρόεδρο. Στη σημερινή εποχή, με μια τεχνολογία που υπηρετεί την ακόρεστη δημοσιότητα για τα πάντα, κάθε ολίσθημα του Μπάιντεν, κυριολεκτικό ή μεταφορικό, τίθεται αμέσως κάτω από το μικροσκόπιο. Στις δημοκρατίες της Δύσης και πολύ περισσότερο στις ΗΠΑ, η πολιτική στο ανώτατο επίπεδο είναι πλέον άθλημα. Ειδικά για τον εκάστοτε πρόεδρο των ΗΠΑ, το πρόγραμμα είναι εξοντωτικό και απαιτεί την πλήρη συγκέντρωση της προσοχής του κάθε λεπτό, αλλά και τη φυσική παρουσία του σε διάφορα σημεία, τελετές, εκδηλώσεις, ταξίδια κ.λπ. Οταν δε όλο αυτό συμβαίνει υπό την απηνή επιτήρηση των ΜΜΕ, τότε – κακά τα ψέματα – το σπορ είναι δύσκολο για έναν ογδοντάρη.

Είναι κρίμα, γιατί ο Μπάιντεν πέτυχε στόχους, τους οποίους ο Κλίντον και πολύ περισσότερο ο Ομπάμα (ο πρώτος μαύρος πρόεδρος των ΗΠΑ και τίποτε παραπάνω) ούτε να ονειρευτούν τολμούσαν. Με την τεράστια νομοθετική πείρα του και την τέχνη να διαμορφώνει συμβιβασμούς με την άλλη πλευρά, ο Μπάιντεν κατάφερε να περάσει ένα πρόγραμμα ύψους 1,2 τρισ. δολαρίων στα επόμενα δέκα χρόνια, για την ανανέωση των υποδομών (δρόμοι, γέφυρες, αεροδρόμια είναι σε παρακμή στις ΗΠΑ), αλλά και την εγκατάσταση σταθμών φόρτισης ηλεκτρικών αυτοκινήτων. Τα αποτελέσματα θα αρχίσουν να φαίνονται κατά το 2026, ο Μπάιντεν έχει δηλώσει άλλωστε ότι η κυβέρνησή του είναι πλέον κυβέρνηση εφαρμογής των μεταρρυθμίσεων που νομοθετήθηκαν. Να προσθέσω ότι νομοθέτησε έλεγχο τιμών στα φάρμακα, επίσης ότι η απόδοσή του στην πανδημία ήταν πρώτης τάξεως, ιδίως ως προς την παραγωγή και τη διανομή του εμβολίου. Οι διακομματικές συναινέσεις, χωρίς τις οποίες τίποτε από αυτά δεν θα είχε μπει μπροστά, δεν γίνονται κάθε μέρα ούτε από τον καθένα· πρέπει οι συνθήκες να είναι οι κατάλληλες και ο σωστός άνθρωπος να βρίσκεται στην κρίσιμη θέση.

Θα μου πείτε, τι με νοιάζει εμένα, αφού αμερικανός πολίτης δεν είμαι. Γι’ αυτό ακριβώς, όμως, είναι που με νοιάζει περισσότερο. Οι ΗΠΑ είναι η μόνη πραγματική υπερδύναμη (προς το παρόν τουλάχιστον) και ο βασικός παράγων για την ασφάλεια της πολιτικής, εν μέρει και πολιτισμικής, ενότητας που ονομάζουμε Δύση. Συνεπώς, έχω κάθε λόγο να με νοιάζει ποιος θα είναι ο επόμενος πρόεδρος των ΗΠΑ, διότι ο σημερινός είναι αυτός που χρειαζόμαστε, αν θέλουμε να αντιμετωπίσουμε την απειλή της Κίνας και της Ευρασίας. Να επισημάνω εδώ την ειρωνεία ότι αυτό το ευεργέτημα το οφείλουμε στο μειονέκτημα, που ανέφερα προηγουμένως, ότι άργησε να έλθει η ώρα του. Οσον αφορά τη συγκεκριμένη πτυχή της προεδρίας του, όμως, ευτυχώς! Διότι χρειαζόταν ένας πεπειραμένος «Cold Warrior», με γνώση της Ρωσίας αποκτηθείσα μέσα από μια δεκαετία ως πρόεδρος της Επιτροπής Εξωτερικών Σχέσεων της Γερουσίας, για να ορθώσει η Δύση το ανάστημά της στον Πούτιν. Ο Ομπάμα θα έκανε ριστάρτ ή κάτι άλλο σαχλό, ίσως και μια σύσκεψη επί τούτου με την Γκουίνεθ Πάλτροου…

Η περίπτωση Μπάιντεν θυμίζει κάπως εκείνη του Λίντον Τζόνσον. Οπως και ο LBJ, ο Μπάιντεν ήταν ο παρακατιανός αντιπρόεδρος ενός λαμπερού προέδρου, ο οποίος δεν τον ήθελε στον κύκλο του. Οπως η κοινωνική πολιτική του Τζόνσον ήταν ένας άθλος, που μεταμόρφωσε τις ΗΠΑ, ομοίως το νομοθετικό έργο του Μπάιντεν, εφόσον δεν εμποδιστεί η εφαρμογή του, θα προσαρμόσει τις ΗΠΑ στις ανάγκες του μέλλοντος. Βεβαίως, τον θαυμάζω! Παρ’ όλα αυτά, θα εξακολουθώ να γελώ με τις γκάφες του. Εντάξει;