Γιατί λίστα

Η δουλειά του ευρωβουλευτή είναι μεν ευρύτερα πολιτική, απαιτεί όμως κάποιες ιδιότητες – γνώσεις περί τα ευρωπαϊκά θεσμικά πράγματα, ξένες γλώσσες, διαπραγματευτικές ικανότητες, αντίληψη της σχέσης μεταξύ εθνικών προτεραιοτήτων και ευρωπαϊκού γενικού συμφέροντος – οι οποίες διαφοροποιούν και τη σχέση αντιπροσώπευσης με τους ψηφοφόρους. Ο κάθε ευρωβουλευτής εκπροσωπεί, μέσω της λαϊκής νομιμοποίησης, μια συγκεκριμένη πολιτική παράταξη αλλά και τη χώρα του εντός του ευρωπαϊκού συστήματος – δεν εκπροσωπεί τοπικά, κλαδικά, αμιγώς «εθνικά» ή κομματικά συμφέροντα.

Η εκλογή, επομένως, μέσω σταυρού προτίμησης, και μάλιστα σε ενιαία εκλογική περιφέρεια, δεν ταιριάζει, κατά τη γνώμη μου, με τη φύση των καθηκόντων των ευρωβουλευτών, κάτι που φάνηκε και στην πράξη κατά τις δύο περιόδους που ίσχυσε αυτό το σύστημα. Ο σταυρός προτίμησης, από τη φύση του, ευνοεί πρόσωπα με γενικότερη «αναγνωρισιμότητα» και όχι με τα απαιτούμενα για ευρωβουλευτή προσόντα -κάτι που ισχύει και για τους βουλευτές των εθνικών Κοινοβουλίων, αλλά με μικρότερη ένταση, λόγω της ύπαρξης εκλογικών περιφερειών και της αναγκαίας εγγύτητας με τους ψηφοφόρους κάθε περιοχής.

Το ικανοποιητικότερο, πιστεύω, σύστημα είναι η εκλογή μέσω λίστας, η οποία όμως δεν πρέπει να αφήνεται στην απόλυτη διακριτική ευχέρεια των αρχηγών κομμάτων ή άτυπων «κύκλων». Η επιλογή σε ειδικά συνέδρια προσώπων που καταρχήν διαθέτουν τα απαιτούμενα προσόντα, εκθέτουν την οπτική και τις επιδιώξεις τους και με βάση αυτά ψηφίζονται, αποτελεί τη μέθοδο που καλύτερα συνδυάζει την αξιοκρατία με την αποτελεσματικότερη εκπροσώπηση του κάθε κόμματος και ολόκληρης της χώρας στην Ευρωβουλή. Μια Ευρωβουλή που συνεχίζω να πιστεύω ότι αποτελεί, παρά τα πρόσφατα ντροπιαστικά γεγονότα, την καρδιά της ευρωπαϊκής δημοκρατίας.

Ο Κώστας Μποτόπουλος είναι συνταγματολόγος