Είναι η 10η επίσκεψή του στο Ισραήλ από την αρχή της πολιτικής του καριέρας: πρώτη φορά προσγειώθηκε στο αεροδρόμιο Μπεν-Γκουριόν το 1973, ως νεαρός γερουσιαστής τότε. Είναι όμως και η πρώτη περιοδεία που πραγματοποιεί ο Τζο Μπάιντεν στη Μέση Ανατολή από όταν εξελέγη πρόεδρος των ΗΠΑ, μια πραγματική άσκηση ισορροπίας ανάμεσα στο Μεσανατολικό, την ένταση με το Ιράν και τις διαπραγματεύσεις με την πλούσια σε πετρέλαιο Σαουδική Αραβία.
Τον αμερικανό πρόεδρο υποδέχθηκαν χθες στο αεροδρόμιο Μπεν-Γκουριόν τόσο ο υπηρεσιακός πρωθυπουργός του Ισραήλ Γιαΐρ Λαπίντ και ο ισραηλινός πρόεδρος Ισαάκ Χέρτζογκ όσο και ο Ναφτάλι Μπένετ, ο οποίος παραιτήθηκε από τον πρωθυπουργικό θώκο στα τέλη Ιουνίου μετά την κατάρρευση του οκτακομματικού κυβερνητικού συνασπισμού, παραμένει εντούτοις αναπληρωτής πρωθυπουργός. Στις πρώτες του δηλώσεις, πριν ενημερωθεί από ισραηλινούς αξιωματούχους για τη «Σιδηρά Ακτίνα», τη νέα αμυντική ασπίδα με χρήση λέιζερ που κατασκευάζει το Ισραήλ και καλοβλέπουν οι ΗΠΑ, και επισκεφθεί, κατόπιν, το μνημείο του Ολοκαυτώματος Γιαντ Βασέμ, ο Μπάιντεν περιέγραψε τη διμερή σχέση ως «βαθιά μέχρι το κόκαλο». «Δεν χρειάζεται να είναι κανείς εβραίος για να είναι σιωνιστής» δήλωσε, φροντίζοντας παράλληλα να επαναλάβει τη στήριξή του προς μία λύση δύο κρατών, την «καλύτερη ελπίδα για το Ισραήλ και τους Παλαιστινίους».
Ο Μπάιντεν θα συναντηθεί την Παρασκευή στη Βηθλεέμ με τον παλαιστίνιο πρόεδρο Μαχμούντ Αμπάς· σχεδιάζει επίσης να επισκεφθεί ένα νοσοκομείο στην Ανατολική Ιερουσαλήμ και να ανακοινώσει νέα βοήθεια ύψους 100 εκατ. δολαρίων για το παλαιστινιακό ιατρικό σύστημα. Παρά τη μεγάλη απόσταση που τον χωρίζει από τον σκληροπυρηνικό προκάτοχό του, ωστόσο, τον Ντόναλντ Τραμπ, ελάχιστοι αναμένουν πως η επίσκεψή του θα έχει κάποια σημαντική επίπτωση στις ισραηλινοπαλαιστινιακές σχέσεις. Στην ατζέντα των συνομιλιών του με την ισραηλινή ηγεσία βρίσκεται πρωτίστως το Ιράν, καθώς και η ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ των μεσανατολικών χωρών. Αλλοτε απομονωμένο στην περιοχή, το Ισραήλ είναι όλο και πιο ενεργό στην περιφερειακή διπλωματία, μετά τις ιστορικές διπλωματικές συμφωνίες του με τρία αραβικά κράτη το 2020, και αμερικανοί αξιωματούχοι ελπίζουν σε περισσότερη πρόοδο – ειδικά προς την κατεύθυνση μιας εξομάλυνσης των σχέσεών του με τη Σαουδική Αραβία. Ο ίδιος ο αμερικανός πρόεδρος θα κάνει την Παρασκευή μια συμβολική κίνηση, πετώντας απευθείας από το Τελ Αβίβ στην Τζέντα, όπου αναμένεται να συμμετάσχει το Σάββατο σε σύνοδο του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου. «Το γεγονός ότι ο πρόεδρος Μπάιντεν πετά απευθείας στη Σαουδική Αραβία συνοψίζει τη δυναμική των τελευταίων μηνών. Ελπίζουμε και ενεργούμε με τρόπο ώστε αυτό να αποτελέσει το πρώτο βήμα, την αρχή μιας διαδικασίας εξομάλυνσης» δήλωσε υψηλόβαθμος ισραηλινός αξιωματούχος.
Με τις υψηλές τιμές της βενζίνης να του κοστίζουν ακριβά δημοσκοπικά στις ΗΠΑ, ο Μπάιντεν θα επιχειρηματολογήσει στην Τζέντα υπέρ μιας μεγαλύτερης αύξησης της παραγωγής πετρελαίου από τις χώρες του OPEC, ώστε να αντισταθμιστεί η απώλεια της ρωσικής προσφοράς. Οπως σχολίαζε ωστόσο χαρακτηριστικά χθες η «Washington Post», δύο θάνατοι δημοσιογράφων στοιχειώνουν την περιοδεία του. Είναι ο θάνατος της παλαιστινιο-αμερικανίδας δημοσιογράφου του Αλ Τζαζίρα, Σιρίν Αμπού Ακλέχ, η οποία σκοτώθηκε τον Μάιο στην Τζενίν από (ισραηλινή) σφαίρα ενώ κάλυπτε ισραηλινή επιχείρηση: όπως έγινε χθες γνωστό, ο αμερικανός υπουργός Εξωτερικών, Αντονι Μπλίνκεν, επικοινώνησε με την οικογένειά της, η οποία καταγγέλλει την Ουάσιγκτον για χλιαρή αντίδραση, και την προσκάλεσε σε μια συνάντηση στις ΗΠΑ, αντί της συνάντησης με τον Μπάιντεν που ζητούσε η ίδια στο Ισραήλ. Ακόμα βαρύτερη σκιά στην περιοδεία του αμερικανού προέδρου όμως ρίχνει η δολοφονία του σαουδάραβα αντιφρονούντος δημοσιογράφου Τζαμάλ Κασόγκι, το 2018, με εντολοδόχο, σύμφωνα με τις αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών, τον σαουδάραβα πρίγκιπα διάδοχο Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν: προεκλογικά, πολύ πριν ξεσπάσουν ο πόλεμος στην Ουκρανία και η ενεργειακή κρίση, ο Μπάιντεν δήλωνε ότι ήθελε να καταστήσει τη Σαουδική Αραβία «κράτος-παρία». Τώρα ελπίζει απλώς να τον απαλλάξουν τα πρωτόκολλα της πανδημίας από την «ανάγκη» μιας χειραψίας με τον de facto ηγέτη της Σαουδικής Αραβίας.
