Βόμβες και ξέφωτα

Εχει πει πολλές σωστές κουβέντες ο  πρωθυπουργός τις τελευταίες ημέρες: «δεν ψάχνουμε κάποιο δημοσκοπικό ξέφωτο για να κάνουμε εκλογές», έδωσε ποιητικότατα την περασμένη Τετάρτη στη βουλή οριστικό τέλος στις συζητήσεις περί πρόωρων εκλογών. «Εάν το φθινόπωρο είναι όντως εκρηκτικό, είναι σώφρον να εκχωρήσουμε την αρμοδιότητα της διακυβέρνησης για κάποιες εβδομάδες σε μια υπηρεσιακή κυβέρνηση;», επιβεβαίωσε την επομένη στο ραδιόφωνο του «Σκάι». «Συνιστά ελληνικό παράδοξο να θεωρείται εκλογικός αιφνιδιασμός η δέσμευση του Πρωθυπουργού ότι οι εκλογές θα γίνουν στο τέλος της τετραετίας», επανέλαβε χθες στην Παλλήνη.

Κάποιοι αντίπαλοί του έσπευσαν να ισχυριστούν ότι πίσω από τη θεσμική τοποθέτηση περί εκλογών στο τέλος της τετραετίας κρύβονται κομματικοί υπολογισμοί. Η άποψή τους κάθε άλλο παρά τεκμηριώνεται. Αλλά και αν ακόμα υποθέσουμε ότι είναι έτσι, τι πειράζει; Μακάρι κάπου-κάπου να ταυτίζεται και το δικό τους κομματικό συμφέρον με το δημόσιο.

Επαινετή λοιπόν η μη αναζήτηση «δημοσκοπικού ξέφωτου» και η οριστική επιβεβαίωση ότι οι εκλογές θα γίνουν στο τέλος της τετραετίας, τιμούν αυτές οι τοποθετήσεις τον κ. Μητσοτάκη – αλλά δεν είναι κατανοητό γιατί ταυτόχρονα υποτιμά αυτή τη θεσμική θέση υποστηρίζοντας ότι την επιβάλλει «η βόμβα της απλής αναλογικής», όπως εξήγησε στον «Σκάι»: «το να οδηγήσουμε τη χώρα σε πρόωρες εκλογές [με τη “βόμβα” -το τονίζω- της απλής αναλογικής], με μια απρόβλεπτη Τουρκίααπέναντί μας, δεν πιστεύω ότι είναι πράξη εθνικά υπεύθυνη» (δική μου η αγκύλη).

Αν από τη φράση του πρωθυπουργού αφαιρέσουμε το περιεχόμενο της αγκύλης, ο πρωθυπουργός -σωστά, πιστεύω- εμμέσως απορρίπτει ως εθνικά ανεύθυνη  την παράδοξη συνταγματική διάταξη ότι  διενεργούνται πρόωρες εκλογές για την αντιμετώπιση «εθνικού θέματος εξαιρετικής σημασίας»: επιζητάς εθνική συναίνεση και άρα δεν κάνεις πρόωρες εκλογές όταν υπάρχουν απρόβλεπτες και επικίνδυνες καταστάσεις.

Αλλά γιατί η απλή αναλογική είναι «βόμβα»; Ο ίδιος δεν δήλωσε πριν τρεις μήνες ότι «στόχος είναι η σταθερότητα, όχι επί τούτω η αυτοδυναμία»; Άλλωστε, ακόμη και τα πλειοψηφικά συστήματα δεν εγγυώνται μονοκομματικές κυβερνήσεις: το 2012, σε εξαιρετικά κρίσιμες στιγμές, είχαμε δύο απολύτως διχαστικές εκλογικές αναμετρήσεις, καίτοι  Νέα Δημοκρατία, ΠαΣοΚ και Δημοκρατική Αριστερά θα μπορούσαν να είχαν σχηματίσει κυβέρνηση μετά τις πρώτες εκλογές και μάλιστα με ισχυρή πλειοψηφία 168 βουλευτών.

Οι δεύτερες εκλογές του 2012 έγιναν λόγω κομματικών εγωισμών και απόπειρας του Αντώνη Σαμαρά να αποκτήσει αυτοδυναμία – που απέτυχε. Ελπίζω ότι δεν θα τον μιμηθεί ο πρωθυπουργός -αναιρώντας ποιητικές, θεσμικές και πολιτικές δεσμεύσεις-και θα επιδιώξει τη σταθερότητα των ευρύτερων δυνατών συμμαχικών κυβερνήσεων.