Ο tempora, ο mores

Πάνω που αναρωτιόµουνα, να κι ένα πρωτάθλημα χωρίς παρατράγουδα. Θες ο κορωνοξάδελφος, θες το γενικό κλίμα ανησυχίας για λόγους υγείας, θες οι ρέφερι απ’ την αλλοδαπή, όλα μαζί σού έδιναν μιαν άλλη εικόνα. Λες και σοβαρευτήκαμε. Λες κι αρχίσαμε να ανεχόμαστε τα αποτελέσματα. Ομως, δυστυχώς, όλα ήταν μαγική εικόνα. Αρκεί ένα παιχνίδι να το κάνει το πρωτάθλημα σαν δρόμο που του περνάς καλώδια. Ενα πέναλτι που ήταν-δεν-ήταν αλλά δόθηκε, ένα άλλο που δεν δόθηκε αλλά ήταν-δεν-ήταν και για όλα αυτά υπεύθυνος, για μια ακόμα φορά, ο VAR. Που στα άλλα πρωταθλήματα λειτουργεί ως VAR αλλά στο δικό μας τον έχουμε καταντήσει ΒΑΡΒΑΡ. Και βεβαίως-βεβαίως, το μηχάνημα δεν φταίει, ό,τι του ζητείς σ’ το δίνει. Αρκεί να του το ζητήσεις. Αν του ζητείς κάτι άλλο, τότε παύει πια να είναι VAR. Γίνεται Γιουσουφάκι. Το συγκεκριμένο το επισημάναμε απ’ την πρώτη μέρα χρήσεώς του. Αλλά, «στου κωφού την πόρτα…», όπως λέει κι ο λαός.

Στο µηχάνηµα, βλέπεις, ουδείς φωνάζει, ουδείς διαμαρτύρεται. Τι να κάνουμε δηλαδή, να τσακωθούμε με τα καλώδια; Το σημαντικότερο, σωθήκαν οι σφυρίχτρες και τη βγάζουν αβρόχοις ποσί. Πάνε οι ωραίες μέρες που τους κυνηγάγανε, τους δέρνανε, που ακούγαν τα μπινελίκια τής ζωής τους, που διέκοπταν τον αγώνα. Ολα αυτά τα ‘φαγε n μαρμάγκα. Κι όπως έλεγε ο Θανασάρας στα Εξάρχεια, πάμε γι’ άλλα. Τα μπερδέματα όμως δεν πτοούνται… Ακόμα κι αν καταγγέλλονται επώνυμα. Πέρυσι τέτοια εποχή, κατήγγειλε ο γκολκίπερ του Αρη απόπειρα δωροδοκίας από παράγοντες του ΠΑΟΚ. Είναι γεγονός ότι είχαμε χρόνια να ζήσουμε τέτοιο περιστατικό. Μολονότι n αμαρτία υπάρχει, ή είναι καλά καλυμμένη, ή για διάφορους λόγους δεν καταγγέλλεται. Αλλά και όταν καταγγελθεί, βγαίνουν σκοτεινές δυνάμεις και διακόπτουν τον δεσμό. Το λέει και στην ολιστική της έκθεση n UEFA. Επί 200 καταγγελθέντων συμβάντων «στησίματος» παιχνιδιού, προσυνεννοημένου στοιχήματος εξαγοράς διαιτητών και χρηματισμού αντιπάλου, ουδέν βγήκε στην επιφάνεια. Ολα πνίγηκαν στην πορεία. Συνημμένα η καταγγελία του τερματοφύλακα του Αρη δεν μπορούσε να έχει άλλη πορεία… πνίγηκε, θάφτηκε, εξηφανίσθη, ακολουθώντας τη μοίρα των υπολοίπων 200 καταγγελιών.

Κι όµως, όπως λέει ο λατίνος ποιητής, «ο tempora, ο mores». Κάνοντας μια… βουτιά στον χρόνο, πάνω από 45 χρόνια πίσω, Δεκέμβριο του 1975, συναντάμε την «Υπόθεση των λουλουδιών». Κατηγορούμενος ο Παναθηναϊκός και συγκεκριμένα ο γενικός αρχηγός, ο Αντώνης ο Μαντζαβελάκης, ότι προσπάθησε μέσω του παλιού του παίκτη, του Γιώργου του Ροκίδη, χρησιμοποιώντας τον ως μεσάζοντα, να δωροδοκήσει τον Ζαχαρία τον Χαλιαμπάλια και τον Τάκη τον Νικολούδη. Καταγγελία επώνυμη και λίαν σοβαρή. Παρεπέμφθη στα ποινικά δικαστήρια και ο Παναθηναϊκός εκρίθη ένοχος. Δεν ήτανε ο υποβιβασμός μόνον, ήταν και n ξεφτίλα. Οταν n υπόθεση παρεπέμφθη στο γνωμοδοτικό αθλητικό συμβούλιο, σύμπας ο αθλητικός Τύπος στα πρωτοσέλιδα προεξοφλούσε τον υποβιβασμό των «πρασίνων». Εξάλλου υπήρχε και n πρωτόδικος απόφαση.

Αλλά τα ‘παµε προηγουμένως, ο tempora, ο mores, «ω καιροί» δηλαδή, «ω ήθη». Στον κόσμο τού χθες ένα πράγμα περίσσευε, ο ιπποτισμός. Αυτό έπαιξε και τον καθοριστικό ρόλο. Η απόφαση εξεδόθη 3-2 υπέρ του Παναθηναϊκού, με καθοριστική την ψήφο του πρώην προέδρου του Ολυμπιακού, που ήταν και πρόεδρος του γνωμοδοτικού αθλητικού συμβουλίου, του Γιώργου του Ανδριανόπουλου. Ο οποίος, εξομολογήθη στους οικείους του, και ιδιαίτερα στον αδελφό του τον Λεωνίδα: «Δεν μπορούσα να καταφέρω τέτοιο πλήγμα στον Απόστολο», εννοώντας τον πρόεδρο του Παναθηναϊκού, Απόστολο Νικολαΐδη. «Μας συνδέει μια σχέση πενήντα ετών, σχέση φιλίας και βαθύτατης εκτιμήσεως. Ούτε μπορούσα να οδηγήσω στον υποβιβασμό ένα τέτοιο ιστορικό σωματείο. Χωρίς Παναθηναϊκό θα είχε νόημα το πρωτάθλημα; Ο τίτλος παίρνει αξία άμα ξεπεράσεις ισοδύναμο αντίπαλο». Δικαιολογώντας τη στάση του, επικαλέστηκε ένα δήθεν επιχείρημα: «Στο τέλος, πώς θα καλύπταμε τα έξοδα του συλλόγου μας; Με τα εισιτήρια που θα κόβαμε με τον Εθνικό, τον Απόλλωνα ή τον Πανιώνιο; Μόνον με τον Παναθηναϊκό γεμίζουν τα γήπεδα».

Για του λόγου το αληθές, κι από την πλευρά του Ηρακλή υπήρξε μια ανάλογη συμπεριφορά. Ο Χαλιαμπάλιας, στην ένορκη κατάθεση, χαρακτήρισε την υπόθεση κωμωδία. Οσο για τον επίσημο Ηρακλή, δεν εμφάνισε τις μαγνητοφωνημένες συνομιλίες. Ονομάστηκε «Υπόθεση των λουλουδιών», διότι n επικύρωση τής συμφωνίας θα γινόταν με την προσφορά μιας ανθοδέσμης από πλευράς παικτών του Παναθηναϊκού. Ολα αυτά λοιπόν, 45 χρόνια πριν. Οταν οι αντίπαλοι πολεμούσαν ο ένας τον άλλον, με δύναμη, με ψυχή, αλλά ποτέ με μίσος.